عصر ایران- بررسی توانایی دید در شب در جانداران مختلف نشان می دهد تفاوت های قابل توجهی میان انسان و برخی حیوانات وجود دارد. از نظر علمی، این تفاوت ها نتیجه سازگاری تکاملی ساختار چشم، به ویژه تعداد سلول های میله ای شبکیه و حساسیت آن ها به نور کم است.
در این مقایسه، جغد به عنوان یکی از برترین نمونه ها شناخته می شود که در نور بسیار کم نیز با وضوح بالا محیط را مشاهده می کند و در شرایط تاریکی عملکردی استثنایی دارد.
گربه نیز توانایی قابل توجهی در دید در نور کم دارد و گفته می شود تا چند برابر بهتر از انسان در چنین شرایطی عمل می کند و می تواند جزئیات را در نور محدود تشخیص دهد. روباه نیز دید مناسبی در شب دارد اما توانایی آن در تشخیص رنگ و کنتراست محدودتر است.
در مقابل، انسان در شرایط تاریکی با محدودیت جدی در تشخیص جزئیات روبه رو است و برای دیدن محیط به میزان بیشتری از نور نیاز دارد.
در شبکیه چشم، سلول های میله ای نقش اصلی را در دریافت نور کم ایفا می کنند و هر چه تعداد و حساسیت این سلول ها بیشتر باشد، دید در تاریکی نیز بهتر خواهد بود. در جاندارانی مانند جغد و گربه، تراکم بالای این سلول ها همراه با وجود ساختار بازتاب دهنده نور در پشت شبکیه در برخی گونه ها، باعث افزایش جذب نور و بهبود تشخیص جزئیات در شرایط کم نور می شود.
این ویژگی به تقویت نور ورودی کمک می کند و کارایی بینایی در شب را بالا می برد. در مقابل، چشم انسان بیشتر برای دید در نور روز سازگار شده و به همین دلیل در تاریکی عملکرد محدودتری دارد. این تفاوت ها نشان می دهد که سیستم بینایی در جانداران مختلف بر اساس نیازهای محیطی و سبک زندگی آن ها به شکل متفاوتی تکامل یافته است.
این مقایسه نشان می دهد ساختار بینایی در جانداران مختلف به شکل قابل توجهی با محیط زندگی آن ها سازگار شده است و هر گونه توانایی ویژه ای برای بقا در شرایط نوری متفاوت دارد.
گردآوری و ترجمه: مازیار دانیالی
