به گزارش سرویس جهان مشرق، ناو انگلیسی HMS Dragon که روز یکشنبه با موشک کروز مقاومت در فاصله یکصد کیلومتری ساحل لبنان هدف موشک کروز ضد کشتی حزب الله قرار گرفته بود و انگلیسیها حاضر به اعتراف به این اصابت نبودند، حالا مانند ناو هواپیمابر جرالد فورد آمریکا که در جزیره کرت یونان برای تعمیرات پهلو گرفته، بر اساس بیانیه نیروی دریایی انگلیس به دلیل ایجاد مشکل در «سیستم تامین آب» در جزیره قبرس پهلو گرفته است؟!
انگلیس، روباه پیر استعمار، در جریان شروع تهاجم تروریستی آمریکایی-صهیونی به ایران، تلاش کرد با نفاق و تفاوت عمل و گفتار، هم در این لشکرکشی سهمی داشته باشد و هم از تبعات آن در امان بماند.
هنوز هم فرودگاههای انگلیس میزبان بمبافکنهای ارتش تررویستی آمریکا برای حمله به ایران است. با اینحال، عملکرد انگلیس عملا اثبات کرد که روباه پیر دیگر نه نفوذ و نه توان واقعی برای تاثیرگذاری بر منطقه غرب آسیا در سایهی توانمندی نظامی داشته باشد.
ناو انگلیسی HMS Dragon که روز یکشنبه با موشک کروز مقاومت در فاصله یکصد کیلومتری ساحل لبنان هدف موشک کروز ضد کشتی حزب الله قرار گرفته بود و انگلیسیها حاضر به اعتراف به این اصابت نبودند، حالا مانند ناو هواپیمابر جرالد فورد آمریکا که در جزیره کرت یونان برای تعمیرات پهلو گرفته، بر اساس بیانیه نیروی دریایی انگلیس به دلیل ایجاد مشکل در «سیستم تامین آب» در جزیره قبرس پهلو گرفته است؟!
در همین راستا، نشریهی بحرینی «Manama Magazine» در گزارشی تفصیلی(۷ آوریل) مسالهی خروج ناوگان انگلیس از منطقه غرب آسیا را مورد بررسی قرار داد. با ذکر این نکته که این نشریه، از زاویه یک «متحد»، و ناراحت از بیعرضگی انگلیس این گزارش را منتشر کرده است که با تخلیص در ادامه بازنشر می گردد.
طبق این گزارش، برای نخستین بار از سال ۱۹۸۰، بریتانیا دیگر حضور دریایی دائمی در خاورمیانه نخواهد داشت. با خروج ناو مینروب اچاماس میدلتون از بحرین در مارس ۲۰۲۶ و متعاقباً از رده خارج شدن ناوچه اچاماس لنکستر در دسامبر ۲۰۲۵، سیاست ۴۶ ساله حفظ قدرت نظامی بریتانیا در این منطقه پایان یافت.
این در حالی است که بریتانیا از سال ۲۰۱۹ یک ناوچه بهطور دائم در خلیج فارس مستقر کرده بود.
پیامدهای راهبردی و امنیتی
خروج این دو ناو تنها هفتهها پیش از بحران کنونی ایران، نگرانیهای جدی برای راهبرد کلان، سیاست خارجی و توانایی انگلیس در تأمین منافع ملی خود ایجاد کرده است.
در کوتاهمدت، انگلیس به دلیل کاهش سیستماتیک نیروی دریایی سلطنتی، قادر به تأمین امنیت منافع خود نیست و باید بیش از پیش به متحدان اروپایی متکی باشد؛ متحدانی که لزوماً همه منافعشان با بریتانیا همسو نیست.
برای کاهش این ریسک، بریتانیا باید برنامه بازسازی نیروی دریایی را در اولویت قرار دهد، ناوگان جنگی خود را افزایش دهد و حضور مستمر در خلیج فارس را بازتثبیت کند.
منافع اقتصادی و ژئوپلیتیکی در خلیج فارس
جنگ ایران، منافع اصلی بریتانیا در منطقه را برجسته کرده است: پیوندهای تجاری (بیش از ۱۰۰ میلیارد پوند تجارت با کشورهای شورای همکاری خلیج فارس در سال ۲۰۲۵) و تأمین انرژی (حدود ۲۰٪ نفت وارداتی بریتانیا از این منطقه تأمین میشود). با وجود وابستگی کمتر به گاز طبیعی مایع، انحصار قطر در بازار جهانی به این معناست که بحرانی مانند بسته شدن تنگه هرمز، تأمین انرژی بریتانیا را مختل خواهد کرد.
مرور راهبردی دفاعی دولت کارگر در سال ۲۰۲۵ بر «نیاز به ردپای بریتانیا در منطقه» تأکید کرده بود، اما تنها شش ماه بعد، با خروج ناوها، این سند عملاً از هم پاشید.
برای نخستین بار در نیمقرن، بریتانیا هیچ حضور دریایی نظامی در غرب آسیا ندارد که این امر توانایی آن را برای مداخلات محدود نیز تضعیف کرده است.
شکستهای عملیاتی و برداشتهای منطقهای
حمله پهپادی حزبالله در اول مارس به پایگاه نیروی هوایی سلطنتی آکروتیری در قبرس، نقطه عطفی بود. ناتوانی بریتانیا در دفاع از پایگاه حاکمیتی خود، در منطقهای حساس به تغییرات قدرت، عمیقاً آسیبزننده بود.
واکنش بعدی نیز مشکل را تشدید کرد: اعلام شد که ناوشکن اچاماس دراگون که قرار بود به قطب شمال برود، به سمت خاورمیانه حرکت میکند، اما این ناو سه هفته بعد (۲۳ مارس) به شرق مدیترانه رسید.
نکته مهم این که کشورهای شورای همکاری خلیج فارس که از ابتدا با کارزار آمریکا و اسرائیل در ایران موافق نبودند و خود هدف حملات موشکی قرار گرفتند، خشم واقعی خود را متوجه بریتانیا کردند.
بریتانیا با هفده روز هشدار، نتوانست از متحدان خود محافظت کند و ترکیب خطرناکی از خشم و تحقیر را برانگیخت. قبرس، اردن، کویت و امارات (جایی که حدود ۲۵۰ هزار شهروند بریتانیایی ساکن هستند) نارضایتی خود را اعلام کردند. معلوم شد که دولت بریتانیا درگیر شکاف داخلی در حزب کارگر بر سر روابط با آمریکا و مداخلهجویی است.
موضع حقوقی بریتانیا – عدم تمایل به پیوستن به حملات به ایران، اما اعلام آمادگی برای درگیری تدریجی – طبیعتاً همه را از خود بیگانه کرد. آمریکا مجبور شد ساعتها پس از شروع جنگ منتظر اجازه محدود برای استفاده از پایگاههای بریتانیا بماند که منجر به توبیخ علنی از سوی دولت ترامپ شد. ترامپ خود را «بسیار ناامید» از نخستوزیر استارمر اعلام کرد و گفت آمریکا متحدانی را که بعد از پیروزی به جنگ میپیوندند، به خاطر خواهد سپرد.
تواناییهای استقرار – یا فقدان آن
ماجرای اچاماس دراگون نه تنها ناتوانی در استقرار سریع، بلکه ناتوانی در استقرار در مقیاس را نشان داد. با تنها ۱۳ ناو جنگی، معمولاً تنها چند فروند در هر زمان قابل استقرار هستند.در حال حاضر، تنها دو ناوشکن و یک ناوچه در دسترس هستند.
در مقابل، نیروی دریایی فرانسه تنها یک روز پس از اعلام استقرار دراگون، ناو هواپیمابر خود را به منطقه فرستاد و ۱۹ فروند از ۲۳ شناور اصلی خود را مستقر کرده است.
حداقل هفت ناوچه اروپایی و یک ناو هواپیمابر پیش از خروج اچاماس دانکن از پورتسموث، در اطراف قبرس مستقر شده بودند و بریتانیا برای تأمین امنیت پایگاههای خود و متحد پیمانی خود قبرس، به شرکای اروپایی متکی شد.
امانوئل مکرون با پرواز به قبرس و دیدار با رهبران یونان و قبرس و تماس با رئیسجمهور ایران، رهبری تلاش اروپا برای حفاظت از قبرس و حفظ منافع غرب را بر عهده گرفت.
