به گزارش خبرگزاری صدا و سیما، تحول در فناوری حفاری چاههای نفت و گاز با توسعه نانومواد پیشرفته وارد مرحلهای نوین شده است. یکی از دستاوردهای شاخص در این زمینه، تولید نانو افزایه جایگزین گل روغنی (NACOL) از سوی یکی از شرکتهای فناور است؛ محصولی دانشبنیان که به سفارش شرکت ملی مناطق نفتخیز جنوبی – تولیدکننده حدود ۸۰ درصد نفت خام و ۱۶ درصد گاز کشور – طراحی و تولید شده است.
گل حفاری سنتی بر پایه گازوئیل، هرچند عملکرد مناسبی در کنترل شیلها و سازندهای رسی دارد، اما به دلیل هزینه بالا، خطرات ایمنی و زیستمحیطی، همواره بهعنوان یکی از چالشهای صنعت حفاری مطرح بوده است. NACOL با بهرهگیری از فناوری نانو، راهحلی کارآمد و سبز برای این مشکل ارائه کرده است. این نانوافزایه با ایجاد لایهای محافظ در مقیاس نانومتری بر دیواره چاه، مانع از تورم و ناپایداری شیلها شده و در عینحال، پایداری حرارتی سیال، ایمنی عملیات و سازگاری زیستمحیطی را بهطور چشمگیری افزایش میدهد.
به این ترتیب، NACOL نهتنها جایگزینی فنی برای گلهای پایه روغنی بهشمار میرود، بلکه نشاندهنده پیشرفت فناورانه ایران در تولید افزودنیهای نانومحور حوزه بالادستی نفت و گاز است؛ گامی مؤثر در جهت کاهش هزینهها، صیانت از محیطزیست و ارتقای فناوری حفاری در میادین نفتی کشور.
این محصول با تقاضای شرکت ملی مناطق نفت خیز جنوبی که تولید حدود ۸۰ درصد نفت خام و ۱۶ درصد گاز کشور است، از سوی شرکتی فعال در زمینه تولید محصولات مهندسی در زمینه بالا دستی نفت و گاز تولید شد.
یکی از ویژگیهای سازندهای رسی و شیلی، توانایی جذب آب در لایههای آن است. حفاری لایههای شیلها مشکلاتی، چون افزایش فشار منفذی و ریزش دیواره چاه و کاهش نرخ سرعت حفاری را در پی دارد.
برای جلوگیری از این مشکلات، سیالات پایه روغنی همچون گازوئیل برای حفاری چنین لایههایی استفاده میشود که از نقطه نظر قیمت و هزینه مشکلات ایمنی و محیط زیست، چالشهای فراوانی را ایجاد میکند و صنعت همواره در پی حذف این دسته از سیالات بوده است.
ناکوا به عنوان یک افزونه بسیار قوی در طیف گستردهای از سیالات حفاری استفاده میشود، جایگزین گل روغنی است.
مزایای فنی این محصول شامل ایجاد خاصیت بازدارندگی در مقابل تورم لایههای شیلی و رسی، جلوگیری از نفوذ آب توسط شیلها با ایجاد لایه محافظ نانومتری، ایجاد پایداری حرارتی بیشتر پلیمرها و سیالات حفاری در دماهای بالا، کاهش آلایندههای محیط زیستی و خاک به سبب حذف و یا کاهش شدید مصرف گازوئیل میشود. این نانو سیال در حوزه حفاری کاربرد دارد.
