محدثی خراسانی: نگاه رهبر انقلاب به شعر، نگاهی فرهنگ‌ساز بود

ایرنا دوشنبه 15 تیر 1405 - 13:01
تهران- ایرنا- مصطفی محدثی‌خراسانی، شاعر و منتقد ادبی، با تاکید بر اینکه عظمت رخدادهای اخیر تنها با گذر زمان آشکار خواهد شد، از نقش رهبر انقلاب در اعتلای شعر و ادبیات فارسی، شناخت عمیق ایشان از شاعران و آثار ادبی، و تاثیر ماندگار جلسات شعر نیمه رمضان بر فضای فرهنگی کشور سخن گفت.
00:00
00:00
Download

به گزارش ایرنا، مصطفی محدثی‌خراسانی، شاعر و منتقد ادبی، که در پاسخ به غزل‌های رهبر شهید غزل می‌سرود، در گفت‌و گو با خبرنگار فرهنگی ایرنا، ضمن اشاره به حوادث ماه‌های اخیر و تاثیر تاریخی آنها، از تجربه‌های شخصی خود در آشنایی با پیشینه ادبی رهبر انقلاب و خاطراتی از دیدارهای شاعران با ایشان سخن می‌گوید و نگاه تخصصی ایشان به شعر و ادبیات فارسی را از مهم‌ترین عوامل توجه دوباره جامعه و مدیران فرهنگی به جایگاه ادبیات در ایران می‌داند.

وی اظهار کرد: ایامی را که در سال گذشته و به‌ویژه در چند ماه اخیر سپری کردیم، به نظرم هنوز باید از آنها فاصله بگیریم تا عمق این روزها را دریابیم. اینها اتفاقاتی است که مانند عاشورای امام حسین(ع)، که اکنون پس از ۱۴۰۰ سال بر تارک هستی می‌درخشد و تاثیرات آن را می‌بینیم، از همان دست رخدادهاست. اتفاقاتی که این روزها در کشور ما رخ داده و به‌خصوص شهادت امام شهیدمان، از این جنس وقایع است.

صد بار اگر دوباره آغاز کند/ دور است به فهم تو دری باز کند
تو داغ حسین هستی و تا اوجت/ تاریخ محال است که پرواز کند

محدثی خراسانی بیان کرد: ما هنوز در متن این رخدادها هستیم و گرمی این حوادث را احساس می‌کنیم. وقتی اندکی از آنها فاصله بگیریم، این رخدادها عمق و عظمت خود را بیشتر نشان خواهند داد. اما خدا را شاکریم که خون رهبر شهید ما، آنگونه که خودشان پیش‌بینی کرده بودند، تبدیل به بعثت مردم شد، این خون ابتدا در رگ‌رگ مردم ایران جاری شد و سپس به آزادی‌خواهان جهان سرایت کرد، ما باید بمانیم تا تاثیرات این خون را در آینده تاریخ و بشریت ببینیم.

این شاعر افزود: رهبر شهید ما از وجه مسائل هنری و ادبی، که موضوع بحث ماست، شناخت عمیقی داشتند، چون خودم مشهدی هستم و پدرم نیز با ایشان هم‌دوره بودند، این موضوع را از نزدیک می‌دانم. پدر من، ایشان، محمدرضا شفیعی کدکنی، محمدرضا حکیمی و ذبیح‌الله صاحبکار، طلبه‌های جوان دهه ۳۰ مشهد بودند و از شاگردان ادیب نیشابوری به شمار می‌رفتند که پیشینه ادبی داشتند. از همان سال‌ها، شفیعی کدکنی پای ایشان را به انجمن‌های ادبی مشهد باز کرد و رهبر انقلاب بیشترین وقت خود را با هنرمندان و شاعران مشهد می‌گذراندند. عشق و علاقه ایشان به ادبیات از همان دوران ریشه گرفت. وجه ادیب و شاعر بودن ایشان، که بعدها با سروده‌هایشان بیشتر شناخته شد، نشان‌دهنده مرتبه علمی و ادبی ایشان بود.

محدثی خراسانی: نگاه رهبر انقلاب به شعر، نگاهی فرهنگ‌ساز بود

محدثی خراسانی اظهار کرد: برگزاری جلسات نیمه ماه رمضان با شاعران، یکی از درخشان‌ترین اقداماتی بود که ایشان با علم، آگاهی و وقوف نسبت به اهمیت شعر و نقش تاریخی آن بنیان گذاشتند. این جلسات توانست هم ذهن جامعه را نسبت به ادبیات حساس‌تر کند و هم ذهن متولیان و برنامه‌ریزان فرهنگی کشور را متوجه این نکته سازد که در برنامه‌ریزی‌های خود جایگاه ویژه‌ای برای ادبیات قائل شوند. تعبیرهایی که ایشان درباره شعر به کار می‌بردند، حتی از زبان بزرگان و استادان شعر و ادبیات نیز کمتر شنیده بودیم؛ تعابیری مانند «شعر، هنر ملی ماست» و «شعر، ثروت ملی ماست». من این تعابیر را حتی از استادان ادبیات هم نشنیده بودم. ایشان به نقش تاریخی شعر، نقش فرهنگ‌سازی آن و جایگاه شعر در انتقال فرهنگ کاملاً واقف بودند و از همین منظر به شعر اهمیت می‌دادند و برای گسترش آن تلاش می‌کردند.

تاریخ هنوز ظرفیت ندارد که از رهبر شهید ما سخن بگوید

این منتقد ادبی با بیان اینکه وقوف رهبر انقلاب به ذهن و زبان شعر، چه در گذشته و چه در امروز، فراتر از شناخت عمومی بود، اضافه کرد: ایشان نگاهی تخصصی و اختصاصی به حوزه شعر داشتند. در دیدارهایی که با ایشان داشتیم، بارها درباره بزرگان شعر فارسی مانند فردوسی، مولانا، حافظ و سعدی، برداشت‌هایی از شعر و شخصیت آنان بیان کردند که برای همه ما تازگی داشت. حتی درباره شاعران معاصر نیز چنین نگاهی داشتند. گاهی احساس می‌کردند که لازم است در آن سال درباره یکی از شاعران سخن بگویند. به عنوان مثال بحث را به مهدی اخوان ثالث می‌کشاندند و سپس عبارتی درباره او بیان می‌کردند که بسیار شگفت‌انگیز بود. ایشان فرمودند: «آنچه یک ملت از شاعر خودش توقع دارد، در شعر اخوان هست.» من چنین تعبیر بلندی را حتی از نزدیک‌ترین دوستان اخوان، که بیشترین تحقیقات و تألیفات را درباره او داشته‌اند، نشنیده بودم.

محدثی خراسانی ادامه داد: در سالی که احساس کردند هجمه‌ها علیه فروغ فرخزاد افزایش یافته است، به مناسبتی بحث فروغ را مطرح کردند و گفتند: «فروغ عاقبت‌به‌خیر شد.» سال دیگری نیز احساس کردند لازم است تصویر روشن‌تری از احمد شاملو ارائه شود. بحث را به شعر عاشقانه کشاندند و فرمودند که شاملو شعرهای عاشقانه بسیار فراوانی دارد، اما تفاوتش این است که همه این شعرها را برای همسرش سروده است. درباره شاعران انقلاب نیز که جای خود دارد. ایشان شناخت دقیقی از زندگی، زبان و شیوه کار آنان داشتند.

محدثی خراسانی: نگاه رهبر انقلاب به شعر، نگاهی فرهنگ‌ساز بود

این شاعر با بیان خاطره‌ای، گفت: یک بار پیش از آغاز شعرخوانی‌ها، یکی از مدیران حوزه هنری گزارش می‌داد که چه برنامه‌هایی در طول هفته برگزار می‌شود؛ به عنوان نمونه شنبه جلسه نقد شعر، یکشنبه برنامه‌ای دیگر و چهارشنبه‌ها جلسه شرح خاقانی که علی معلم آن را برگزار می‌کردند. رهبر انقلاب با همان حاضرجوابی و ذهن آماده فرمودند: «خیلی خوب است، کار خوبی است؛ ولی یک نفر هم کنار آقای معلم بگذارید که ایشان را شرح کند.» این جمله، تلویحاً اشاره به دشواری زبان شعر علی معلم داشت. از این دست خاطرات درباره قیصر امین‌پور، سیدحسن حسینی، نصرالله مردانی، حمید سبزواری، مشفق کاشانی و بسیاری دیگر فراوان است.

محدثی‌خراسانی اضافه کرد: جای ایشان، اگر ما می‌گوییم خالی است، حاصل نگاه محدود ماست. ایشان حی و حاضرند و کارهایی که انجام داده‌اند، به زمان نیاز دارد تا عظمت آن آشکار شود. به نظر من، تاریخ باید ظرفیت پیدا کند تا در آینده درباره عظمت شخصیت ایشان و کار بزرگی که به‌ویژه برای استقلال ایران و استقلال این منطقه از سلطه استکبار انجام دادند، قضاوت و آن را ثبت کند.

به گزارش ایرنا، در حالی که تهران وارد مذاکرات جدی با واشنگتن شده بود، بامداد ۹ اسفند ۱۴۰۴، ‌حضرت آیت‌الله خامنه‌ای رهبر معظم انقلاب اسلامی و جمعی از خانواده ایشان در پی حمله رژیم صهیونیستی و آمریکا به شهادت رسیدند.

رخدادی که به‌سرعت به مهم‌ترین خبر ایران و منطقه تبدیل شد و واکنش‌های گسترده‌ای در عرصه داخلی و بین‌المللی به دنبال داشت. ساعاتی پس از انتشار خبر، نهادهای رسمی جمهوری اسلامی ایران با انتشار اطلاعیه‌های جداگانه، شهادت رهبر انقلاب را تأیید کردند و در پی آن، دولت با اعلام عزای عمومی، برنامه‌های ویژه‌ای برای برگزاری آیین‌های عزاداری، بزرگداشت و پاسداشت یاد و خاطره ایشان تدارک دید.

این رویداد، با توجه به جایگاه رهبر انقلاب در ساختار سیاسی جمهوری اسلامی ایران، نقطه عطفی در تحولات سیاسی و امنیتی کشور و منطقه به شمار می‌رود و بازتاب گسترده‌ای در مواضع دولت‌ها، سازمان‌های بین‌المللی و رسانه‌های جهان داشت.

مراسم وداع، تشییع و تدفین پیکر مطهر رهبر شهید انقلاب و اعضای خانواده ایشان؛ مصباح‌الهدی باقری‌کنی، سیده‌بشری حسینی خامنه‌ای، زهرا حدادعادل و زهرا محمدی گلپایگانی ۱۳ تا ۱۸ تیرماه برگزار می‌شود.

روزهای شنبه و یکشنبه (۱۳ و ۱۴ تیرماه) مصادف با نوزدهم و بیستم ماه محرم، مراسم وداع با پیکر مطهر در مصلای امام خمینی (ره) تهران. روز دوشنبه (۱۵ تیرماه) مصادف با بیست‌ویکم ماه محرم؛ مراسم تشییع در تهران. روز سه‌شنبه (۱۶ تیرماه) مصادف با بیست‌ودوم ماه محرم؛ مراسم تشییع در شهر قم برگزار می‌شود.

مراسم وداع و تشییع رهبر شهید انقلاب روز چهارشنبه (۱۷ تیرماه) در شهرهای نجف و کربلا و روز پنجشنبه (۱۸ تیرماه) مصادف با بیست‌چهارم ماه محرم و شب شهادت امام سجاد (ع)، مراسم تشییع در مشهد مقدس و تدفین در حرم امام‌ رضا (ع) برگزار می‌شود.

منبع خبر "ایرنا" است و موتور جستجوگر خبر تیترآنلاین در قبال محتوای آن هیچ مسئولیتی ندارد. (ادامه)
با استناد به ماده ۷۴ قانون تجارت الکترونیک مصوب ۱۳۸۲/۱۰/۱۷ مجلس شورای اسلامی و با عنایت به اینکه سایت تیترآنلاین مصداق بستر مبادلات الکترونیکی متنی، صوتی و تصویری است، مسئولیت نقض حقوق تصریح شده مولفان از قبیل تکثیر، اجرا و توزیع و یا هرگونه محتوای خلاف قوانین کشور ایران بر عهده منبع خبر و کاربران است.