روایت محرم در استان‌ها| آیینی به قدمت یک قرن‌ در روستای علای سمنان ‌

خبرگزاری تسنیم دوشنبه 01 تیر 1405 - 10:30
آیین کهن سنگ‌زنی روستای علای با حضور گسترده عاشقان حسینی برگزار شد.

به گزارش خبرگزاری تسنیم از سمنان، روستای علای سمنان در هفتمین روز از ماه محرم، بار دیگر صحنه تجلی یکی از کهن‌ترین آیین‌های سوگواری حسینی شد؛ آیینی که صدای کوبش چوب ها در آن، روایتگر حماسه‌ای است که قرن‌ها پیش در صحرای کربلا رقم خورد.

 از نخستین ساعات صبح، مسیرهای منتهی به روستا مملو از عاشقان اهل بیت(ع) بود که برای حضور در مراسم سنتی سنگ‌زنی راهی این منطقه شده بودند.

فضای روستا حال و هوایی متفاوت داشت. پرچم‌های سیاه و سرخ بر سردر خانه‌ها و کوچه‌ها نصب شده بود و نوای مرثیه از بلندگوهای حسینیه و تکیه‌های روستا به گوش می‌رسید. پیر و جوان، زن و مرد، همه خود را برای حضور در مراسمی آماده می‌کردند که نسل به نسل از نیاکانشان به یادگار مانده است.

با آغاز آیین، صفوف منظم عزاداران در میدان اصلی روستا شکل گرفت. مردان و نوجوانان با در دست داشتن دو قطعه چوب که نماد سنگ در این مراسم است، حلقه‌های عزاداری را تشکیل دادند و با نوای هماهنگ «حیدر، علی» چوب‌ها را به هم کوبیدند. صدایی که در فضای روستا طنین‌انداز شد، یادآور چکاچک شمشیرهای یاران امام حسین(ع) در نبرد عاشورا بود.

حرکت هماهنگ عزاداران، نظم مثال‌زدنی صفوف و همصدایی آنان در ذکر نام مولای متقیان حضرت علی(ع)، صحنه‌هایی پرشور و حماسی خلق کرده بود. بسیاری از حاضران با چشمانی اشکبار و دل‌هایی سرشار از ارادت، در این مراسم شرکت کرده بودند.

در میان جمعیت، حضور نوجوانان و جوانان چشمگیر بود. نسل جدید روستا در کنار بزرگان، آیینی را اجرا می‌کردند که بیش از یک قرن قدمت دارد. همین حضور پررنگ جوانان، نشانه‌ای از استمرار و ماندگاری این سنت ارزشمند در سال‌های آینده است.

خانواده‌های بسیاری نیز از شهر سمنان و دیگر نقاط استان برای تماشای این آیین به علاء آمده بودند. برخی از آنان سال‌هاست که هر محرم خود را به این روستا می‌رسانند تا در مراسمی شرکت کنند که بخشی از هویت مذهبی و فرهنگی منطقه به شمار می‌رود.

در حاشیه مراسم، مردم روستا با برپایی ایستگاه‌های صلواتی و توزیع نذورات از میهمانان پذیرایی می‌کردند. بوی چای تازه دم، شله‌زرد، آش و دیگر نذری‌ها در کوچه‌های روستا پیچیده بود و جلوه‌ای از فرهنگ مهمان‌نوازی مردم علاء را به نمایش می‌گذاشت.

یکی از عزاداران میانسال که بیش از چهار دهه در این آیین حضور داشته است، گفت:  سنگ‌زنی برای ما فقط یک مراسم نیست؛ این آیین یادآور رشادت‌های یاران امام حسین(ع) است و هر بار که چوب‌ها را به هم می‌کوبیم، احساس می‌کنیم در حال تجدید بیعت با آرمان‌های عاشورا هستیم.

جوانی 23 ساله که در صفوف عزاداران حضور داشت نیز اظهار کرد: از کودکی کنار پدرم در این مراسم شرکت کرده‌ام. امروز افتخار می‌کنم که بخشی از این سنت قدیمی هستم و تلاش می‌کنم آن را به نسل‌های بعد منتقل کنم.

یکی از بانوان حاضر در مراسم نیز گفت:  هر سال خانواده ما از سمنان به علاء می‌آیند. فضای معنوی این مراسم با بسیاری از عزاداری‌های دیگر متفاوت است و حس نزدیکی بیشتری با واقعه عاشورا به انسان می‌دهد.

یکی از سالمندان روستا که از حافظان این سنت به شمار می‌رود، با اشاره به سابقه طولانی سنگ‌زنی گفت:  پدران و پدربزرگان ما نیز همین آیین را اجرا می‌کردند. مردم علاء همواره تلاش کرده‌اند اصالت مراسم حفظ شود و به همان شکل قدیمی برگزار شود.

در بخش‌هایی از مراسم، نوحه‌خوانان و مرثیه‌سرایان با ذکر مصائب شهدای کربلا، حال و هوای معنوی خاصی به جمع عزاداران بخشیدند. صدای نوحه‌ها با ضرباهنگ چوب‌ها درهم می‌آمیخت و صحنه‌ای کم‌نظیر از سوگواری سنتی را رقم می‌زد.

گردشگران مذهبی و علاقه‌مندان به آیین‌های بومی نیز از دیگر حاضران در این مراسم بودند. بسیاری از آنان با ثبت تصاویر و فیلم از این آیین، تلاش می‌کردند بخشی از این میراث ارزشمند فرهنگی را به دیگران معرفی کنند.

آیین سنگ‌زنی علاء نه تنها یک مراسم مذهبی، بلکه جلوه‌ای از هویت تاریخی و فرهنگی مردم این منطقه است. آیینی که در سال 1388 با شماره 83 در فهرست میراث معنوی کشور به ثبت رسید و امروز به عنوان یکی از شناخته‌شده‌ترین آیین‌های عاشورایی استان سمنان شناخته می‌شود.

آنچه این مراسم را متمایز می‌کند، پیوند عمیق میان سنت، اعتقاد و مشارکت مردمی است. در این آیین، همه اهالی روستا سهمی در برگزاری مراسم دارند؛ از عزاداران گرفته تا خانواده‌هایی که پذیرایی از میهمانان را بر عهده می‌گیرند.

انتهای پیام/363/

 

منبع خبر "خبرگزاری تسنیم" است و موتور جستجوگر خبر تیترآنلاین در قبال محتوای آن هیچ مسئولیتی ندارد. (ادامه)
با استناد به ماده ۷۴ قانون تجارت الکترونیک مصوب ۱۳۸۲/۱۰/۱۷ مجلس شورای اسلامی و با عنایت به اینکه سایت تیترآنلاین مصداق بستر مبادلات الکترونیکی متنی، صوتی و تصویری است، مسئولیت نقض حقوق تصریح شده مولفان از قبیل تکثیر، اجرا و توزیع و یا هرگونه محتوای خلاف قوانین کشور ایران بر عهده منبع خبر و کاربران است.