به گزارش خبرگزاری تسنیم و به نقل از رویترز؛ کشورهای آسیبپذیر از جنگ علیه ایران که هزینههای اقتصادی سنگینی را متحمل شدند، اکنون برنامههای گستردهای برای ایجاد و توسعۀ ذخایر راهبردی نفت و گاز در دستور کار قرار دادهاند. کارشناسان برآورد میکنند این سیاست جدید، تقاضایی بالغ بر 500 میلیون بشکه نفت را به بازار جهانی تحمیل خواهد کرد.
ذخایر استراتژیک اجازه افزایش بیشتر قیمت نفت را نداد
بسته شدن تنگۀ هرمز به مدت بیش از سه ماه، اگرچه یکپنجم عرضهی جهانی نفت و گاز طبیعی مایع را قطع کرد و قیمت نفت برنت را به مرز 120 دلار در هر بشکه رساند، اما به دلیل وجود ذخایر راهبردی در کشورهای عضو آژانس بینالمللی انرژی، قیمتها افزایش بیشتری پیدا نکرد. هماهنگی 32 کشور عضو این آژانس برای آزادسازی رکورددار 400 میلیون بشکهای، نشاندهندهی کارایی استراتژی پس از بحران نفتی 1973 بود که بر اساس آن، اعضا موظف به ذخیره سازی حداقل 90 روز واردات نفت خود هستند.
چین، اگرچه عضو رسمی این آژانس نیست، با ساخت بزرگترین ذخیرهی راهبردی نفت جهان (بیش از یک میلیارد بشکه) توانست در دورۀ جنگ، خرید نفت خود را بیش از یکسوم کاهش دهد و با صرفهجویی میلیاردها دلاری، از آسیبهای اقتصادی که گریبانگیر سایر کشورهای آسیایی شد، در امان بماند. این اقدام، الگویی برای سایر واردکنندگان خاورمیانهای محسوب میشود.
تلاش کشورها برای افزایش میزان ذخیره سازی
هند به عنوان سومین واردکنندۀ بزرگ نفت جهان که ذخایر آن تنها معادل 8 روز واردات است، به تازگی از شرکت نفت و گاز طبیعی خود خواسته تا مخزنی 13 میلیون بشکهای احداث کند تا ظرفیت ذخیرهسازی اضطراری را یکسوم افزایش دهد. دستیابی به استاندارد 90 روزۀ آژانس بینالمللی انرژی، نیازمند سرمایهگذاری حدود 28 میلیارد دلاری برای تأمین 400 میلیون بشکه نفت است.
پاکستان که پیش از جنگ 90 درصد نفت و گاز خود را از خاورمیانه تأمین میکرد، به دنبال افزایش 35 میلیون بشکهای ذخایر خود است. استرالیا نیز به عنوان تنها عضو کامل این آژانس که همواره استانداردها را رعایت نکرده، بودجهای 7 میلیارد دلاری برای تأمین 50 روز سوخت تصویب کرده است. سنگاپور و حتی کشورهای اروپایی نیز با افزایش سهم گاز مایع وارداتی از آمریکا (بیش از 40 درصد)، برنامههایی برای توسعۀ انبارهای تحت کنترل دولت دارند.
در سوی دیگر، تولیدکنندگان خلیجفارس نظیر آرامکوی عربستان که هماکنون در ژاپن، کرهجنوبی، مصر و اروپا تأسیسات ذخیرهسازی دارد، به دنبال گسترش ظرفیتهای خود در خارج از منطقه برای حفظ انعطاف صادراتی هستند.
چشمانداز قیمت نفت
تحلیلگران انرژی معتقدند مجموع این طرحها به حدود 500 میلیون بشکه تقاضای جدید منجر میشود. علاوه بر این، ذخایر تخلیهشده در طول جنگ نیز نیاز به پر کردن دارند که حدود 400 میلیون بشکه برآورد شده است. در مجموع، یک میلیارد بشکه تقاضای جدید میتواند بهعنوان عاملی حمایتکننده برای قیمت نفت عمل کند.
با این حال، آژانس بینالمللی انرژی پیشبینی کرده که با بازیابی تولید خاورمیانه در سال آینده، مازاد عرضه به بیش از 4 میلیون بشکه در روز برسد که میتواند اثر این تقاضا را خنثی کند. اما هرگونه اختلال در روند بازیابی یا بیثباتی در موازنۀ قوای جدید خاورمیانه، این پیشبینی را با چالش مواجه خواهد کرد.
درس اصلی برای واردکنندگان نفت آن است که اختلالات به ظاهر غیرمنتظره امکان وقوع دارند و ممکن است بیش از انتظار طول بکشند و بیشترین آسیب را به کشورهای فاقد ذخایر وارد کند.
انتهای پیام/
