«جیجس توینمان»، وزیر دفاع هلند، اعلام کرد کشورها میتوانند نرمافزار جنگنده F-35 را مانند یک گوشی آیفون جیلبریک و بهروزرسانیهای نرمافزاری شخصثالث روی آن نصب کنند. این اظهارنظر همزمان با تنشهای دیپلماتیک تازه میان واشنگتن و برخی متحدان اروپایی مطرح شده و بحث وابستگی عملیاتی کاربران خارجی این جنگنده به پشتیبانی ایالات متحده را پررنگ کرده است.
به گزارش TWZ، توینمان که در پادکست «Boekestijn en de Wijk» در رادیوی BNR حضور یافته بود، دراینباره گفت: «اگر در هر شرایطی باز هم بخواهید سیستم را ارتقا بدهید، میتوان F-35 را مثل آیفون جیلبریک کرد.» البته متن این گفتوگو با ترجمه ماشینی منتشر شده و او جزئیاتی درباره نحوه این کار ارائه نکرده است. سطح واقعی آسیبپذیری سایبری سیستم جنگنده F-35 هم در این مرحله روشن نیست و احتمال دارد او بیشتر بهصورت فرضی و آیندهنگر صحبت کرده باشد.
برنامه جنگنده F-35 محدودیتهای کمسابقهای برای دستکاری نرمافزار هواپیما و سامانههای زمینی مرتبط دارد. تقریباً همه مدلهای F-35 فعال، بهروزرسانی نرمافزاری را از طریق یک شبکه ابری ویژه دریافت میکنند. نسخه اولیه این شبکه «سامانه اطلاعات لجستیک خودکار» یا ALIS نام داشت. اما مشکلات ALIS باعث شد پنتاگون سامانه جایگزین «شبکه یکپارچه داده عملیاتی» یا ODIN را توسعه دهد که فرایند گذار به آن هنوز ادامه دارد.
شبکهٔ ALIS/ODIN فقط کانال بهروزرسانی نرمافزار و دادههای لجستیکی نیست. این شبکه مسیر اصلی بارگذاری اطلاعات مأموریت روی F-35 هم بهشمار میآید. این دادهها شامل اطلاعات بسیار حساس درباره طرحریزی عملیات، موقعیت و مشخصات سامانههای پدافند هوایی دشمن و دیگر دادههای اطلاعاتی هستند. پس از هر سورتی پرواز، دادههای جمعآوریشده توسط هواپیما هم از همین مسیر به سامانههای زمینی منتقل میشود.
هرگونه تلاش برای جیلبریک سامانههای F-35 احتمالاً با واکنش حقوقی شدید لاکهید مارتین و فشار سیاسی واشنگتن روبهرو میشود. تصمیم کشوری مانند هلند برای حرکت به این سمت، نشانه فروپاشی عمیق در روابط با ایالات متحده خواهد بود. چنین اقدامی میتواند به قطع رسمی تأمین قطعات و خدمات منجر شود و جنگندههای جیلبریکشده را عملاً به هواپیماهای بلااستفاده روی زمین تبدیل کند.
دفتر برنامه مشترک F-35 و لاکهید مارتین به درخواست رسانهها برای اظهارنظر درباره گفتههای توینمان واکنشی نشان ندادهاند.
