هرم شناور
هرم شناور مصر
هرم شناور، که با نام رسمی هرم سنوسرت دوم شناخته میشود، یکی از شگفتانگیزترین سازههای دوران مصر باستان است. این هرم که در اوایل قرن نوزدهم پیش از میلاد ساخته شده، نه تنها به دلیل طراحی منحصربهفردش، بلکه به خاطر ظاهر "شناور" خود بر روی منظره اطراف، از سایر اهرام متمایز میشود. برخلاف اهرام معروف جیزه که از سنگهای عظیم ساخته شدهاند، این هرم از خشت خام بر روی یک برآمدگی طبیعی سنگ آهک بنا شده و با خندقی احاطه شده که در زمان سیلابهای رود نیل، آن را مانند جزیرهای شناور جلوه میدهد. این ویژگی، که از برنامههای مستندی مانند "Unearthed" الهام گرفته شده، نشاندهنده نبوغ مهندسی مصریان باستان در مدیریت آب و حفاظت از سازه است.
هرم شناور سنوسرت دوم
ورودی هرم شناور
هرم سنوسرت دوم برای فرعون سنوسرت دوم از دودمان دوازدهم مصر (حدود ۱۸۹۷ تا ۱۸۷۸ پیش از میلاد) ساخته شد. نام این هرم به معنای "سنوسرت میدرخشد" است و بخشی از مجموعهای بزرگتر در شهر هرمی اللاحون (El Lahun) بود که به عنوان شهر هرمی Ḥtp Sn-wsr-t (یعنی "سنوسرت در آرامش است") شناخته میشد. این شهر برای کارگران و مقامات مرتبط با هرم طراحی شده بود و امروزه به نام کاهون شناخته میشود. سنوسرت دوم، که دوران حکومتش با پیشرفتهای کشاورزی و آبیاری همراه بود، این هرم را به عنوان مقبره ابدی خود انتخاب کرد. ساخت آن در پاییندست مصر، نزدیک فایوم، نشاندهنده تغییر در مکان اهرام از دوران دودمانهای قبلی است.
هرم سنوسرت دوم
هرم در اللاحون، در پاییندست مصر، در مختصات جغرافیایی ۲۹°۱۴′ شمالی و ۳۰°۵۸′ شرقی واقع شده است. پایه آن در سطح زمین ۱۰۶ متر (۳۴۸ فوت) و در سطح پایه پوشش ۱۰۷ متر (۳۵۱ فوت) است. شیب دیوارها حدود ۴۲ درجه و ۳۵ دقیقه است و ارتفاع آن به ۴۸.۶۵ متر (۱۵۹.۶ فوت) میرسد. این هرم بر روی یک برآمدگی سنگ آهک زردرنگ به ارتفاع ۱۲.۲ متر ساخته شده تا هسته آن محکمتر باشد و هزینه ساخت کاهش یابد. اطراف هرم یک خندق پر از شن با دیوارهای سنگ آهکی وجود دارد که برای جذب آب باران و جلوگیری از سیلاب طراحی شده، و این ویژگی است که ظاهر شناور را ایجاد میکند.
راز هرم شناور
یکی از تفاوتهای اصلی این هرم، استفاده از خشت خام به جای سنگهای بزرگ است، که با پوشش سنگ آهک سفید تورا (که بعدها توسط رامسس دوم غارت شد) پوشانده شده بود. نوک هرم با یک هرمیون گرانیت سیاه تاجگذاری شده بود. ورودی زیرزمینی آن، برخلاف سنت که در سمت شمال بود، در جنوب شرقی زیر مقبره یک شاهزاده خانم (مقبره ۱۰) پنهان شده تا از دزدان محافظت شود. مجموعه شامل معبد تدفینی کوچک در سمت شرق (که در دوران رامسس دوم نابود شد)، یک راهرو باز، و یک معبد دره دورتر است. زیرساخت شامل اتاقهای زیرزمینی پیچیدهای است که اتاق تدفین را مانند جزیرهای ایزوله میکند، شاید اشارهای به مقبره اوزیریس داشته باشد. دلیل نام "شناور" بودن آن، ساخت بر روی برآمدگی سنگ آهک است که هرم را بالاتر از سطح اطراف نشان میدهد، و خندق اطراف که در سیلاب پر از آب میشود و ظاهر شناوری ایجاد میکند.
هرم اللاحون
کاوشهای اولیه توسط کارل ریچارد لپسیوس در دهه ۱۸۴۰ و سپس ویلیام فلیندرز پتری در دهه ۱۸۹۰ انجام شد. یافتهها شامل تابوت گرانیت قرمز سنوسرت دوم، استخوانهای انسانی منتسب به او، و گنجینهای از جواهرات در مقبره شاهزاده خانم سیتهاتور یونیت (مقبره ۸) است که شامل سینهبندهای طلا، کمربندهای صدفی، آینه نقرهای، و زیورآلات با سنگهای قیمتی مانند لاجورد و کارنلیان میشود. مقبرههای فرعی دیگر شامل مقبره ۷ (شاهزاده خانم ناشناس با تابوت گرانیت) و مقبره ۹ (ناتمام با سفالهای دورانهای بعدی) هستند. در سال ۲۰۱۹، هرم برای اولین بار به روی بازدیدکنندگان باز شد.
هرم شناور نه تنها نمادی از پیشرفت مهندسی مصریان است، بلکه شاهدی بر خلاقیت آنها در ادغام طبیعت با معماری برای ایجاد سازههایی جاودان. این هرم، با رازهای پنهان و زیبایی منحصربهفردش، همچنان محققان را مجذوب خود میکند.
۱. هرم شناور برای کدام فرعون ساخته شده است؟
هرم شناور برای فرعون سنوسرت دوم از دودمان دوازدهم مصر باستان ساخته شده است.
۲. چرا به این هرم «شناور» میگویند؟
به دلیل ساخت آن بر روی یک برآمدگی طبیعی سنگ آهک و وجود خندقی اطراف که در زمان سیلاب پر از آب میشد، هرم مانند جزیرهای شناور به نظر میرسید.
۳. تفاوت اصلی هرم شناور با اهرام معروف جیزه چیست؟
هرم شناور عمدتاً از خشت خام ساخته شده و با سنگ آهک پوشانده شده بود، در حالی که اهرام جیزه کاملاً از بلوکهای بزرگ سنگ آهک ساخته شدهاند.
۴. مکان هرم شناور کجاست و چه ابعادی دارد؟
این هرم در منطقه اللاحون (El-Lahun) نزدیک فایوم در مصر واقع شده است. پایه آن حدود ۱۰۶ متر و ارتفاع فعلی آن حدود ۴۸ متر است.
۵. مهمترین گنجینه کشفشده از این هرم چیست؟
گنجینه جواهرات شاهزاده خانم سیتهاتور یونیت، شامل سینهبندهای طلا، گردنبندها و زیورآلات با سنگهای قیمتی مانند لاجورد و کارنلیان.
هرم شناور، با ظاهر جادویی و مهندسی هوشمندانهاش، یادآوری میکند که مصریان باستان نه تنها استاد ساخت بناهای عظیم بودند، بلکه در هماهنگی با طبیعت و استفاده از منابع موجود نیز بینظیر عمل میکردند. این هرم، که کمتر از اهرام جیزه شناخته شده، اما به همان اندازه شگفتانگیز است، نشاندهنده خلاقیت و نبوغ انسانی در بیش از چهار هزار سال پیش است. امیدواریم این مقاله توانسته باشد شما را با یکی از متفاوتترین شاهکارهای تاریخ بشریت آشنا کند. اگر به تاریخ مصر باستان علاقهمندید، بازدید از اللاحون را در برنامه سفر خود قرار دهید!
گرد آوری:بخش گردشگری بیتوته
