تحلیل کیهان از توافق ایران و عربستان
رسانههای مختلف به توافق ایران و عربستان با میانجیگری چین نگاه های متفاوتی داشتند. کیهان با تیتر «مدعیان اصلاحات، مذاکره را یاد بگیرند» به تحلیل این توافق پرداخت. این روزنامه نوشت: «توافق ایران و عربستان، علاوهبر آمریکا و اسرائیل، جریان غربگرا در داخل کشور را نیز عصبی و پریشان کرده است. این طیف مدعی است که اقدام دولت در توافق با عربستان، دقیقا همان نسخهای است که این جریان پیش از این پیشنهاد داده بود.
اما این ادعا هیچ نسبتی با واقعیت ندارد. چرا که اولا برخلاف نسخه پیشنهادی جریان مدعی اصلاحات در سیاست خارجی مبنی بر امتیازدهی یکطرفه ایران به طرف مقابل، مذاکره و توافق اخیر ایران و عربستان مصداق امتیازدهی یکطرفه نبوده است و ایران از موضع اقتدار در مذاکرات و توافق ورود کرده است. ثانیا، مذاکره ایران با عربستان، ذیل چراغ سبز آمریکا به ایران رخ نداده است. این در حالی است که طیف مدعی اصلاحات همچنان آمریکا را کدخدای! جهان قلمداد کرده و مدعیاند که بدون اجازه آمریکا نمیتوان در سیاست خارجی به کوچکترین اقدامی دست زد.
ثالثا، بهتر است مدعیان اصلاحات کمی هم درباره دیپلماسی و سیاست خارجی مطالعه کرده و بدانند که این اقتدار است که احترام میآورد. رویکرد مقتدرانه در سیاست خارجی، مهمترین عامل در تنشزدایی است و قطعا آنچه که به تنشزایی در سیاست خارجی دامن میزند، دیپلماسی منفعلانه است. بهتر است مدعیان اصلاحات مذاکره را یاد بگیرند.»
روزنامه اصلاح طلب هممیهن درباره این توافق نوشت: «چه عاملی سبب شده است که دو کشور مهم منطقه و قطبهای جهان اسلام برای حل اختلافات خود، موفق نباشند و در نتیجه پادرمیانی چین را بپذیرند؟ چرا مذاکرات قبلی با میانجیگری عراق به نتیجه نمیرسید؟ روشن است که میانجی از قدرت و امتیازات خود استفاده کرده و سرمایهای را وسط گذاشته است که طرفین را به این توافق راضی و دلگرم کرده است. این سرمایه اضافه شده بر این توافق، طبعا از توان اقتصادی و فنآوری پکن، در کنار توان دیپلماتیک آن سرچشمه میگیرد و شاید پکن را وارد عرصه جدیدی از حضور دیپلماتیک و منطقهای کند و این تحولی در سطح بینالملل نیز هست.
این توافق نشان داد که رویکردهای چین در مذاکراتی که به کلی چراغ خاموش حرکت میکنند، همچنان کارساز است، بهویژه برای موضوعاتی که تحت تاثیر عملکردهای مخرب طرفهای ثالث قرار دارند. این مذاکرات و توافق هنگامی افشا شد که همزمان نتیجه آن اعلام گردید هرچند هنوز از جزئیات توافق اطلاعی در دست نیست.»
مجید شاکری کارشناس اقتصاد بین الملل در همشهری نوشت: «در طول ماههای اخیر ایران بارها کوشیده بود بدون رجوع به پروندههای بینالمللی خود خصوصا پرونده ایران-چین و ایران-آمریکا به یک ابتکار جدی در روابط با عربستان، اردن و مصر برسد که بهطور طبیعی نتیجه چندانی نداشت. چراکه این طرفها با علم به موانع پیشروی ایران در ایجاد پیشرفت در 2پرونده بینالمللی اصلی خود، از مذاکرات صرفا برای کنترل حدود تنش با ایران استفاده میکردند نه رسیدن به توافق ایجابی.
نیاز چین به امنیت خلیجفارس این مسیر را تغییر داد. هم در سفر شی به عربستان و هم در سفر هیأت چینی به ایران و هم در سفر رئیسجمهور به پکن، طرف چینی روی ایجاد یک سازوکار امنیتی برای جریان انرژی گذرنده از هرمز تأکید کرد و این تأکید نمیتوانست از یک سازوکار سهجانبه شروع نشود. حتی سخنگوی وزارت خارجه چین در پاسخ به ناراحتی ایران درباره نام برده شدن از جزایر سهگانه در بیانیه مشترک سفر عربستان به این حقیقت اشاره کرد.
نهایتا، روابط چین با ایران تحریمشده و چین با عربستان نیازمند به فاصلهگذاری با آمریکای دمکرات، یک موتور محرکه جدی ایجاد کرد. این گفتوگوها به لحاظ تاریخی ادامه گفتوگوهای پیشین بود ولی به لحاظ فنی یک مسیر جدید محسوب میشد.
دقت کنیم که ایران با این تعهد گام اول را برای ورود به یک معامله امنیت خلیجفارس در مقابل اقتصاد با چین(شبیه به معامله ۶۰سال اخیر با آمریکا) برداشته است.
تعهداتی امنیتی در مقابل چین نسبت به عربستان برای خودش ایجاد کرده بدون آنکه بدانیم دستاورد این تعهد در اقتصاد دقیقا چیست(شبیه به اشتباه ایران در پرونده روسیه که بدون تعریف ستانده اقتصادی همزمان در سطح سیاسی در جنگ اوکراین موضعگیری کرد).
خیلی مطلوب بود اگر این تعهد با یک بسته اقتصادی خردمندانه بلندمدت بین ایران و چین ترکیب میشد که امنیت خلیجفارس را مابازای یک نقش جدید اقتصادی تعریف کند. با این حال خود ورود به یک نظم جدید، وزن آتی ایران را در محاسبات طرف چینی افزایش میدهد. در واقع ترجیح این بود که این توافق ناشی از ابتکار طرف ایرانی باشد نه طرف چینی ولی همین که حاصلشده هم گام مهمی است و باید بابت آن به همه زحمتکشان در دولت و دبیرخانه خسته نباشید گفت.»
***
ادامه ریزش قیمت دلار
به گزارش تسنیم، همزمان با توافق ایران و عربستان قیمتها در بازار طلا و ارز کاهش یافت و سیر نزولی قیمتها همچنان در بازار ادامه دارد. قیمت دلار که هفته قبل در کانال 49 هزار تومان در نوسان بود امروز به کانال 44 هزار تومان بازگشته است.
صرافیهای بانکی و تضامنی هماکنون دلار را در کانال 44 هزار تومان میفروشند، مشاهدات میدانی از بازار ارز نشان میدهد که اکثر افراد حاضر دراین بازار فروشنده هستند.
نکته مهم در بازار امروز نرخسازیهای کانالهای تلگرامی است؛ درحالی که هماکنون در بازار آزاد دلار با قیمت 44ـ45 هزار تومان هم خریدار ندارد ولی در کانالهای تلگرامی نرخ فروش دلار 46 هزار تومان اعلام میشود!
در همین ارتباط کانون صرافان با انتشار اطلاعیهای درخصوص وضعیت بازار ارز اعلام کرد: «با توجه به اخبار مثبت توافق ایران و عربستان و کاهش شدید قیمت ارز، برخی کانالهای تلگرامی با خبرسازی دروغ نرخ ارز را در کانال 46 هزار تومان اعلام میکنند؛ این در حالی است که در بازار، دلار کانال 44 هزار تومانی هم خریدار ندارد و پیشبینی میشود نرخ دلار به زیر 40 هزار تومان برگردد.
بدینوسیله ضمن درخواست از نهادهای امنیتی درخصوص برخورد با سایتها و کانالهایی که فضای بازار ارز را متشنج میکنند، از مردم عزیز کشور تقاضا داریم به خبرسازیهای دروغ توجه نکنند و خبرهای موثق را از خبرگزاریهای معتبر و سایت کانون صرافان پیگیری نمایند.»
احتمال بازگشت دلار به کانال 30هزار تومان وجود دارد
کامران سلطانیزاده رییس کانون صرافان ایران در گفتوگو با ایلنا درباره ریزش نرخ دلار در بازار آزاد پس از اعلام خبر توافق ایران و عربستان اظهار داشت: دلار 45 هزار تومانی در حال حاضر در بازار خریدار ندارد و تقاضا برای خرید دلار تقریبا به صفر رسیدهاست.
وی با بیان اینکه با توجه به شرایط ایجاد شده و همچنین افزایش عرضه دلار در سامانه نیما و بازار متشکل ارزی احتمال برگشت نرخ دلار به کانال 30 هزار تومان وجود دارد، تاکید کرد: رفتار بازار براساسا عرضه و تقاضا است و در حال حاضر میزان عرضه و تقاضا در بازار نشان میدهد که نرخ دلار کشش کاهش تا کانال 30 هزار تومان را دارد اما به شرطی که موانعی در مسیر کاهش نرخ ارز ایجاد نشود.
رییس کانون صرافان ایران گفت: در حال حاضر عرضه از تقاضا پیشی گرفته و نرخها به سرعت در حال برگشت به قیمتهای پایینتر هستند.
وی افزود: البته آنطور که انتظار میرود هنوز تعداد وسیعی از صرافان وارد چرخه خرید ارز از پتروشیمیها نشدهاند که به طور قطع با افزایش این روند باز هم شاهد بهبود نرخ دلار در بازار خواهیم بود.
تأکید ستاد هماهنگی اقتصادی دولت بر جلوگیری از نوسان قیمتها
ستاد هماهنگی اقتصادی دولت جمعه شب جلسه ویژه و فوق العاده تشکیل داد و چند موضوع اقتصادی کشور را بررسی کرد.
در این جلسه که به ریاست سید ابراهیم رئیسی برگزار شد، بعد از گزارش سازمان برنامه و بودجه از تصویب لایحه بودجه سال آینده کل کشور و میزان تغییرات و اصلاحات به عمل آمده در این لایحه در مجلس شورای اسلامی، موضوع نرخ ارز و کاهشی شدن آن بررسی شد و بانک مرکزی گزارشی از اقداماتش در حوزه داخلی و بینالمللی در این راستا ارائه کرد.
در جلسه شامگاه جمعه ستاد هماهنگی اقتصادی همچنین بر ضرورت جلوگیری از نوسان قیمتها در حوزههای مختلف از جمله ارز، دارو، مواد غذایی، مسکن و صنایع تولیدی و پرمصرف و لزوم ایجاد ثبات و آرامش در بازار در روزهای پایانی سال و نیز ارائه برنامه تثبیت بازار و کاهش التهاب در سال ۱۴۰۲ تأکید و راهکارهای پیشنهادی در این زمینه بررسی شد.
***
گزارش ستاد حقوق بشر درباره مسمومیت دانش آموزان
ستاد حقوق بشر گزارش بدحالی تعدادی از دانشآموزان در ایران و اقدامات به عمل آمده برای رسیدگی به این وضعیت را منتشر کرد.
به گزارش مرکز رسانه قوه قضاییه، در این گزارش آمده است:
«بلافاصله پس از آغاز حادثه، تیمهای تخصصی وزارت بهداشت، تحقیقات علمی و میدانی خود را آغاز کردند و در بازههای زمانی مختلف، نتایج تحقیقات خود را منتشر کردند؛ همچنین، وزارت کشور به دستور رئیس جمهور مامور شد تا ابعاد امنیتی و سیاسی ماجرا را به دقت بررسی کرده و گزارشهای خود در این ارتباط را به صورت شفاف ارائه کند.
اهم یافتههای کمیته تحقیق وزارت بهداشت شامل ۳۰ نفر از برجستهترین متخصصان حاکی از این است که بخش اندکی (کمتر از ۱۰ درصد) از دانشآموزان یک ماده محرک که از نوع گازهای جنگی، خطرناک و کشنده نبوده، استنشاق کردند و بخش اعظمی نیز تحت تاثیر آثار روحی و روانی و اضطراب قرار گرفتند.
بررسیها و یافتههای وزارت کشور نیز پس از جلسات فشرده با کارشناسان امنیتی و قضایی و وزارت بهداشت نشان میدهد که بلافاصله پس از گزارش بدحالی دانشآموزان در ۵۲ مدرسه و ۲۵۰ کلاس، نیروهای اورژانس، درمان، آتشنشانی و انتظامی در محل حاضر و علاوه بر معاینه دانش آموزان، محیط داخلی و پیرامونی مدرسه را مورد پایش قرار دادند؛ برخی افراد در رابطه با مواد محرک دستگیر شدند و دستگاههای مربوطه مشغول تحقیق و بررسی کامل هستند.
جمهوری اسلامی ایران به عنوان دولتی پایبند به ارزشهای حقوق بشری، فارغ از هر گونه فشار، عملیات روانی، سوءاستفاده ابزاری و برخورد سیاست زده، تمام تلاش خود را برای پیگیری اتفاقات رخ داده انجام خواهد داد و از هیچ تلاشی برای شناسایی و به عدالت سپردن عاملان، مباشران و مسببان این حوادث جنایت بار فروگذار نخواهد کرد.»
انتقاد یک نماینده مجلس از اطلاعرسانی کند درباره مسمومیت دانشآموزان
محسن پیرهادی نماینده تهران در گفتوگو با ایسنا درباره مسمومیت دانش آموزان گفت: مسئله این است که ما باید دغدغه خاطر مردم را در این حوزه برطرف کنیم. اکنون یک نگرانی در جامعه ایجاد شده که بخشی از آن عملیات روانی دشمن و بخشی از آن واقعیت موضوعی است که باید بتوانیم آن را مدیریت کنیم.
این عضو کمیسیون امور داخلی کشور در ادامه با بیان اینکه چه کسانی در خط مقدم مدیریت این اتفاق قرار دارند؟ اظهار کرد: قاعدتا دستگاه های امنیتی، اطلاعاتی و انتظامی باید با اشراف اطلاعاتی و مدیریت صحنه خیلی زود عاملان این اتفاق ناخوشایند را شناسایی کرده و با آنها برخورد کنند. از آن مهم تر باید به مردم نیز اطلاع رسانی شود. یکی از مشکلاتی که امروز با آن مواجه هستیم این است که بررسی هایی که توسط دستگاه های اطلاعاتی و امنیتی و انتظامی پیرامون این موضوع صورت می گیرد با تاخیر به مردم اعلام می شود.
نماینده مردم تهران در مجلس شورای اسلامی، تصریح کرد: سرعت اطلاع رسانی به مردم در خصوص ابعاد این اتفاق کند است و این امر سبب می شود تا مردم قضاوت های مختلفی داشته باشند یا منابع خبری دیگری به مردم ما خوراک دهند. الحمدلله کشور از لحاظ رسانه ای و پوشش خبری مشکلی ندارد. این مسئولان ذی ربط هستند که باید اطلاعات را در اختیار رسانه ها قرار دهند.