به گزارش خبرنگار ایرنا، آمارهای تجارت خارجی، درآمدهای گمرکی و ترانزیت کالا در هرمزگان نشان میدهد که این استان در روزهای پرالتهاب اقتصاد ایران، با تکیه بر زیرساختهای بندری و حضور مستمر نیروهای گمرکی، مانع از توقف جریان کالا و اختلال در زنجیره تأمین کشور شده و جایگاه خود را بهعنوان محور اصلی تجارت رسمی ایران تثبیت کرده است.
اقتصاد ایران در دهههای اخیر بارها با فشارهای بیرونی، محدودیتهای تجاری و چالشهای ناشی از تحولات منطقهای و بینالمللی روبهرو شده است، در چنین شرایطی، اهمیت زیرساختهای بندری و گمرکی بیش از هر زمان دیگری خود را نشان میدهد؛ چرا که استمرار ورود کالاهای اساسی، تأمین مواد اولیه تولید، صادرات محصولات ایرانی و حفظ جریان تجارت خارجی، مستقیماً با عملکرد این بخشها گره خورده است.
در این میان، هرمزگان به دلیل موقعیت ممتاز جغرافیایی و برخورداری از مهمترین بنادر تجاری کشور، همواره یکی از اصلیترین کانونهای تجارت خارجی ایران بوده است، از روزگاری که دادوستد دریایی در سواحل جنوبی شکل گرفت تا امروز که بندر شهید رجایی به بزرگترین بندر تجاری کشور تبدیل شده، هرمزگان نقش دروازه اقتصادی ایران را بر عهده داشته است؛ نقشی که در دورههای بحران، اهمیت آن دوچندان میشود.
گمرکات استان هرمزگان در ساختار اقتصادی کشور جایگاهی دارند که فراتر از یک موقعیت جغرافیایی صرف تعریف میشود، این استان به دلیل قرار گرفتن در حاشیه آبهای آزاد و میزبانی از مهمترین بنادر تجاری ایران، به نقطه اتصال اصلی کشور با شبکه تجارت جهانی تبدیل شده است.
بخش عمدهای از واردات کالاهای اساسی، صادرات محصولات غیرنفتی و همچنین ترانزیت منطقهای از مسیر این استان انجام میشود؛ موضوعی که باعث شده هرمزگان نهتنها یک استان بندری، بلکه یکی از ارکان اصلی زنجیره تأمین اقتصاد ایران باشد.
رشد درآمدهای گمرکی و اهمیت اقتصادی آن
حسین سعیدی، ناظر گمرکات استان هرمزگان و مدیرکل گمرک شهید رجایی، در تشریح عملکرد این مجموعه در یکی از حساسترین مقاطع اقتصادی کشور اعلام کرد: گمرکات استان توانستهاند در شرایط ویژه، با اتکا به نیروی انسانی متخصص و حضور مستمر در تمامی مبادی گمرکی، جریان تجارت را بدون وقفه حفظ کنند.
به گفته وی، کارکنان گمرکات هرمزگان در این دوره با حضوری جهادی، مسئولانه و شبانهروزی، نقش مهمی در استمرار فعالیتهای اقتصادی کشور ایفا کردهاند.
سعیدی در ادامه با اشاره به فضای فشارهای بیرونی و تلاش برای ایجاد اختلال در مسیرهای تأمین کالا اظهار کرد: هدف این فشارها، ایجاد وقفه در زنجیره تجارت و پشتیبانی از تولید بوده است، اما ساختار عملیاتی گمرکات استان اجازه توقف فعالیتها را نداده است.
وی در این زمینه تصریح کرد: در شرایطی که دشمنان ملت ایران تلاش داشتند با ایجاد اختلال در مسیرهای تجاری و اقتصادی، روند تأمین کالا و پشتیبانی از تولید را با چالش مواجه کنند، کارکنان گمرکات استان با حضوری مستمر در تمامی مبادی گمرکی، خدماترسانی به فعالان اقتصادی را بدون کوچکترین وقفه ادامه دادند.
سعیدی در بخش دیگری از اظهارات خود به عملکرد تجاری این مجموعه اشاره کرده و آمار دقیقی از حجم مبادلات ارائه داد و گفت: در بازه جنگ تحمیلی سوم، پنج میلیون و ۲۱۲ هزار تن کالا به ارزش یک میلیارد و ۲۰۵ میلیون دلار صادر و ۸۴۹ هزار تن کالا به ارزش ۲ میلیارد و ۳۵۸ میلیون دلار وارد کشور شده که این ارقام نشاندهنده استمرار کامل جریان تجارت خارجی از مسیر هرمزگان حتی در شرایط سخت اقتصادی است.
استمرار نقش هرمزگان در اقتصاد ملی
بررسی دادههای عملکردی دو ماهه نخست سال جاری نیز نشان میدهد نقش هرمزگان تنها محدود به دورههای بحرانی نیست و این استان در شرایط عادی نیز یکی از مهمترین محورهای تجارت خارجی کشور محسوب میشود، حجم بالای صادرات غیرنفتی و واردات کالاهای اساسی از این مسیر، جایگاه هرمزگان را به عنوان یکی از ستونهای اصلی اقتصاد ملی تثبیت کرده است.
در این دوره، چهار میلیون و ۴۴۹ هزار تن کالای غیرنفتی به ارزش یک میلیارد و ۲۱۴ میلیون دلار از استان صادر شده و در مقابل ۵۶۶ هزار تن کالا به ارزش یک میلیارد و ۶۵۸ میلیون دلار وارد کشور شده است، این ارقام نشان میدهد که هرمزگان در شرایط پایدار نیز نقشی تعیینکننده در جریان تجارت کشور دارد و بخش قابل توجهی از مبادلات اقتصادی ایران از این استان عبور میکند.
جایگاه ترانزیتی هرمزگان در شبکه منطقهای
یکی از ابعاد مهم عملکرد گمرکات استان، نقش ترانزیتی آن در منطقه است زیرا موقعیت جغرافیایی هرمزگان باعث شده این استان به یکی از مسیرهای کلیدی عبور کالا در منطقه تبدیل شود و در اتصال شبکههای تجاری بینالمللی نقش مؤثری داشته باشد.
بر اساس آمار ارائهشده، در دو ماهه نخست سال جاری ۶۷۲ هزار تن ترانزیت خارجی از مسیر گمرکات هرمزگان ثبت شده است، این حجم از ترانزیت بیانگر آن است که هرمزگان علاوه بر نقش صادرات و واردات، در ساختار لجستیکی منطقه نیز جایگاه قابل توجهی دارد و بخشی از جریان کالا در سطح بینالمللی از مسیر این استان عبور میکند.
در کنار تسهیل تجارت قانونی، یکی دیگر از مأموریتهای مهم گمرکات استان، مقابله با ورود غیرقانونی کالا و صیانت از اقتصاد رسمی کشور است به طوری که در سال جاری ۲۳ پرونده قاچاق کالا به ارزش ۲ هزار و ۸۵۶ میلیارد ریال در استان تشکیل شده است.
این موضوع نشان میدهد که گمرکات هرمزگان علاوه بر نقش تسهیلگر در تجارت، نقش نظارتی و کنترلی مهمی نیز بر عهده دارند و تلاش میکنند جریان ورود کالا از مسیرهای رسمی و شفاف انجام شود.
یکی دیگر از شاخصهای مهم عملکرد گمرکات استان، رشد قابل توجه درآمدهای گمرکی است، بر اساس اعلام ناظر گمرکات استان هرمزگان، درآمدهای این مجموعه در دو ماهه نخست سال جاری به ۳۶۴ هزار و ۸۳۷ میلیارد ریال رسیده که نسبت به مدت مشابه سال گذشته ۱۳۴ درصد رشد داشته است.
این رشد نشاندهنده افزایش حجم فعالیتهای تجاری، بهبود فرآیندهای اجرایی و استمرار جریان تجارت خارجی در استان است، در واقع، بخش مهمی از منابع مالی کشور از مسیر فعالیتهای گمرکی هرمزگان تأمین میشود.
نیروی انسانی؛ عامل اصلی پایداری تجارت
در کنار زیرساختهای بندری و موقعیت جغرافیایی، نیروی انسانی مهمترین عامل پایداری عملکرد گمرکات استان محسوب میشود، کارکنان گمرکات هرمزگان در تمامی مبادی ورودی و خروجی به صورت شبانهروزی حضور دارند و نقش مستقیم در جلوگیری از توقف جریان تجارت ایفا میکنند.
این حضور مستمر باعث شده فرآیندهای گمرکی بدون وقفه ادامه یابد و زنجیره تأمین کالا در کشور دچار اختلال نشود، در واقع، استمرار عملکرد این نیروها یکی از پایههای اصلی ثبات تجارت خارجی ایران در شرایط مختلف بوده است.
بررسی عملکرد گمرکات استان هرمزگان نشان میدهد این استان یکی از ارکان اصلی تجارت خارجی ایران است، استمرار صادرات و واردات در مقیاس میلیونها تن، ثبت مبادلات میلیارد دلاری، رشد چشمگیر درآمدهای گمرکی، توسعه ترانزیت خارجی و مقابله با قاچاق کالا، همگی بیانگر نقش راهبردی هرمزگان در اقتصاد ملی است.
و در نهایت، هرمزگان به عنوان یکی از مهمترین دروازههای تجارت کشور توانسته در شرایط عادی و بحرانی، جریان تجارت ایران را بدون وقفه حفظ و جایگاه خود را به عنوان یکی از ستونهای اصلی پایداری اقتصاد ملی تثبیت کند.
