با ورود به محوطه خیمه، تصاویر بزرگ رهبر شهید در کنار قابهایی از شهدای جنگ رمضان و جنگ ۱۲ روزه، نخستین تصاویری هستند که نگاه مخاطبان را به خود جلب میکنند. در بخش بیرونی، هنرمندان در حضور مردم به خلق آثار زنده هنری مشغولاند؛ برخی با قلم خوشنویسی جملاتی در وصف شهدا و فرهنگ ایثار را مینگارند و برخی دیگر چهره رهبر شهید و دیگر شهدای این روزها را بر بوم نقاشی نقش میزنند.
حضور مردم در این بخش چشمگیر است؛ بسیاری روند خلق آثار را با دقت دنبال میکنند، با هنرمندان به گفتوگو مینشینند و همزمان با اجرای گروههای سرود و نواهای آیینی، فضای خیمه رنگ و بویی متفاوت به خود میگیرد. پرچمهای برافراشته، آثار هنری و نوای سرودها در کنار یکدیگر، تصویری از همراهی هنر با روایت رویدادهای این روزها را پیش روی مخاطبان قرار داده است.
«خیمه هنر و رسانه»؛ تجلی عرض ارادت جامعه فرهنگی و هنری به رهبر شهید و فرهنگ عاشورایی
حسین مسگرانی، مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی خراسان رضوی در گفتوگو با ایسنا با بیان اینکه حضور جامعه فرهنگی و هنری در این ایام، ادای دینی نسبت به شخصیت و خدمات رهبر شهید است، اظهار کرد: حضور هنرمندان در این برنامهها را کمترین عرض ارادت جامعه فرهنگ، هنر و رسانه به ساحت مقدس حضرت اباعبدالله الحسین(ع) و آیین تشییع رهبر شهید میدانیم، شخصیتی که حق بزرگی بر گردن مردم خراسان، بهویژه مشهد دارد و سالها در عرصههای مختلف فرهنگی، دینی و اجتماعی منشأ اثر بوده است.
وی ادامه داد: بر همین اساس، ادارهکل فرهنگ و ارشاد اسلامی خراسان رضوی با همکاری بنیاد بینالمللی فرهنگی و هنری امام رضا(ع) و دیگر مجموعههای فرهنگی، تلاش کرده است که زمینه حضور گسترده هنرمندان و فعالان فرهنگی را در قالب «خیمه هنر و رسانه» فراهم کند تا ظرفیتهای متنوع هنری در کنار مردم قرار گیرد.
مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی خراسان رضوی با اشاره به گستردگی برنامههای این رویداد در سطح استان، اضافه کرد: این برنامه تنها به شهر مشهد محدود نیست و در هفت شهرستان خراسان رضوی نیز موکبهای فرهنگی و هنری برپا شده است که با مشارکت کانونهای فرهنگی و هنری مساجد، هنرمندان، شاعران و گروههای مردمی فعالیت میکنند.
مسگرانی بیان کرد: در این موکبها و خیمههای فرهنگی، برنامههای متنوعی ازجمله اجرای تعزیه، شبهای شعر، محافل ادبی، اجرای گروههای سرود کانونهای فرهنگی و هنری مساجد، نمایشگاههای کتاب، اجرای زنده خوشنویسی، هنرهای تجسمی و دیگر فعالیتهای فرهنگی پیشبینی شده است که مردم بتوانند در کنار حضور در آیینهای تشییع، از این برنامههای فرهنگی نیز بهرهمند شوند.
وی با اشاره به حضور هنرمندان خوشنویس در این رویداد، خاطرنشان کرد: خوشنویسان استان با نگارش اشعار، جملات و بیانات رهبر شهید، آثار خود را به مردم تقدیم میکنند و هنرمندان عرصه هنرهای تجسمی نیز با خلق آثار زنده، تلاش دارند احساسات و ارادت خود را نسبت به این ایام در قالب هنر به نمایش بگذارند.
مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی خراسان رضوی از حضور هنرجویان هنرستانها در این برنامه خبر داد و گفت: یکی از بخشهای ارزشمند این رویداد، مشارکت دانشآموزان و هنرجویان است که با خلق آثار هنری، یاد و خاطره شهدای مظلوم، بهویژه شهدای مدرسه میناب را گرامی میدارند. به اعتقاد ما، در کنار برگزاری آیینهای تشییع، توجه به خانوادههای شهدا و زنده نگه داشتن یاد شهیدان نیز از اهمیت ویژهای برخوردار است. حضور نسل جوان و هنرجویان در چنین برنامههایی نشان میدهد که هنر میتواند حلقه اتصال نسلهای مختلف با فرهنگ ایثار، مقاومت و شهادت باشد و این مفاهیم را با زبانی ماندگار به جامعه منتقل کند.
وی با تأکید بر اینکه نقش ادارهکل فرهنگ و ارشاد اسلامی در این رویداد، فراهم کردن بستر حضور هنرمندان است، ادامه داد: معتقدیم صاحبان اصلی این خیمه، هنرمندان، فعالان فرهنگی و مردم هستند. وظیفه ما ایجاد امکانات، هماهنگی و فراهم کردن زیرساختهای لازم برای حضور آنان است و خوشبختانه جامعه فرهنگی و هنری نیز با استقبال و اعلام آمادگی گسترده، در اجرای برنامهها مشارکت فعال داشته است. این همراهی نشان میدهد که هنرمندان در مقاطع مهم تاریخی، همواره در کنار مردم حضور دارند و تلاش میکنند با ابزار هنر، بخشی از احساسات، باورها و ارزشهای جامعه را ثبت و ماندگار کنند.
«خیمه هنر و رسانه»؛ پاسخی به نیاز هنرمندان برای روایت حماسه مردم ایران
فرشید فلاح لالهزاری، مدیرعامل بنیاد بینالمللی فرهنگی و هنری امام رضا(ع) اظهار کرد: ملت قهرمان ایران با تکیه بر تمدن چند هزار ساله خود و فرهنگی که با آموزههای عاشورا درآمیخته است، بار دیگر توانست جلوهای از ایستادگی و مقاومت را به نمایش بگذارد. فرهنگ عاشورا در ایران صرفاً یک مفهوم تاریخی نیست، بلکه در زندگی مردم جریان دارد و شعار «پیروزی خون بر شمشیر» در تاریخ معاصر ایران به یک واقعیت عینی تبدیل شده است.
وی ادامه داد: مردم ایران در سالهای دفاع مقدس، مقاومت در برابر تهدیدها و همچنین در حوادث اخیر نشان دادهاند که بر پایه همین فرهنگ، توان خلق حماسههای بزرگ را دارند. آیین باشکوه تشییع رهبر شهید در تهران و قم نیز جلوهای از همین انسجام و وفاداری بود، مراسمی که نه تنها در داخل کشور بلکه در سطح جهان بازتاب گستردهای داشت و بسیاری از تحلیلگران را به تأمل درباره چرایی این همبستگی و استقامت واداشت.
مدیرعامل بنیاد بینالمللی فرهنگی و هنری امام رضا(ع) اضافه کرد: امروز بسیاری در جهان این پرسش را مطرح میکنند که چرا ایران در برابر فشارها و تهدیدها ایستادگی میکند، چرا با وجود سختترین شرایط همچنان مقتدر باقی مانده و چرا برخلاف بسیاری از کشورها، انسجام اجتماعی خود را حفظ کرده است. پاسخ این پرسشها را باید در فرهنگ، هویت و سرمایه اجتماعی مردم ایران جستوجو کرد.
فلاح لالهزاری با اشاره به جایگاه رهبر شهید در شکلگیری این سرمایه اجتماعی، بیان کرد: شخصیتی که مردم برای بدرقه ایشان به میدان آمدند، تنها یک چهره سیاسی نبود، بلکه شخصیتی فرهنگی، اهل کتاب، شعر، اندیشه، معنویت و اخلاق بود که نقش مهمی در تقویت اقتدار ملی ایفا کرد. همین ویژگیها موجب شد مردم با احساسی عمیق و صمیمانه در آیین تشییع حضور پیدا کنند و هر یک به شیوهای در ثبت این رویداد تاریخی سهیم شوند.
وی خاطرنشان کرد: برخی با حضور خود در مراسم، برخی با ثبت تصاویر، گروهی با قلم و نگارش یادداشت و دلنوشته و عدهای نیز با زبان هنر تلاش کردند که این واقعه را برای تاریخ ماندگار کنند. در چنین فضایی احساس کردیم هنرمندان به مکانی برای حضور، خلق اثر و همراهی با مردم نیاز دارند و «خیمه هنر و رسانه» دقیقاً برای پاسخ به همین نیاز شکل گرفت.
فلاح لالهزاری با تشریح بخشهای مختلف «خیمه هنر و رسانه»، اضافه کرد: در این رویداد، هنرمندان رشتههای مختلف ازجمله خوشنویسان، نقاشان و دیگر فعالان هنرهای تجسمی به تولید آثار زنده میپردازند. همچنین گروههای سرود، قاریان برجسته قرآن کریم، گروههای اجرای آیینهای سنتی مانند سنج و دمام و موسیقی آیینی نیز در برنامه حضور دارند و تلاش شده است که مجموعهای از جلوههای متنوع هنر دینی و آیینی در کنار یکدیگر ارائه شود.
وی درباره برنامههای فرهنگی جانبی گفت: همزمان با اجرای برنامههای هنری، «شب شعر خیمه هنر و رسانه» نیز برگزار میشود که در آن شاعران آثار خود را قرائت خواهند کرد. همچنین رونمایی از برخی آثار فرهنگی و هنری در دستور کار قرار دارد و با حضور مسئولان و چهرههای فرهنگی، نشستهای تخصصی نیز برگزار خواهد شد.
مدیرعامل بنیاد بینالمللی فرهنگی و هنری امام رضا(ع) درباره انتخاب میدان شهدا برای برگزاری این رویداد، بیان کرد: انتخاب این مکان کاملاً هدفمند بود. میدان شهدا یکی از مهمترین فضاهای هویتی و تاریخی شهر مشهد است و بسیاری از رویدادهای مهم انقلاب اسلامی، تجمعهای مردمی و مناسبتهای بزرگ این شهر در این میدان برگزار شده است. از سوی دیگر، نزدیکی به حرم مطهر رضوی و حضور مستمر مردم در این محدوده، این مکان را به مناسبترین گزینه برای برگزاری این خیمه تبدیل کرد.
وی درباره میزان استقبال از رویداد « خیمه هنر و رسانه»، تصریح کرد: استقبال هنرمندان و مردم فراتر از پیشبینیها بوده است. در حال حاضر به دلیل تنوع برنامهها، حتی با محدودیت زمانی برای اجرای برخی بخشها مواجه شدهایم و ناچار شدیم، بخشی از برنامهها را به فضاهای دیگر منتقل کنیم. این استقبال گسترده نشان میدهد جامعه هنری و مردم از ایجاد چنین فضایی استقبال کردهاند.
«خیمه هنر و رسانه»؛ جلوهای از همافزایی فرهنگ، هنر و قرآن در وداع با رهبر شهید
حمید صمدی، مدیر گروه قرآن و عترت ادارهکل فرهنگ و ارشاد اسلامی خراسان رضوی اظهار کرد: این خیمه، محلی برای تجلی فعالیتهای حوزه فرهنگ، هنر، قرآن، رسانه و مساجد است و تقریباً همه بخشهایی که در مجموعه وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی فعالیت میکنند، به نوعی در اجرای برنامههای آن نقش دارند. تلاش شده است ظرفیتهای مختلف فرهنگی و هنری در کنار فعالیتهای قرآنی بهصورت منسجم در اختیار مردم قرار گیرد.
وی با اشاره به برنامههای پیشبینیشده در بخش قرآن و عترت، اضافه کرد: یکی از نخستین بخشهای برنامه، تلاوت قرآن کریم توسط قاریان نوجوان خوشخوان است که هر شب آغازگر مراسم خواهند بود. همچنین حضور گروههای تواشیح، قاریان بینالمللی، قاریان پیشکسوت و نوجوان و اجرای برنامههای متنوع قرآنی از دیگر بخشهای این رویداد است که با هدف ایجاد فضای معنوی و ترویج فرهنگ قرآنی طراحی شده است.
صمدی بیان کرد: یکی از ویژگیهای مهم این برنامه، حضور استادان و پیشکسوتان قرآنی است که سالها پیش از انقلاب اسلامی و همچنین در سالهای پس از آن، در جلسات تفسیر و آموزش قرآن کریم که با حضور مقام معظم رهبری در مسجد امام حسن مجتبی(ع) و مسجد کرامت مشهد برگزار میشد، حضور داشتهاند. این افراد علاوه بر سابقه علمی و قرآنی، خاطرات و روایتهای ارزشمندی از آن جلسات در اختیار دارند و تلاش کردهایم از حضور آنان در شبهای برگزاری این خیمه بهرهمند شویم. انتقال این خاطرات و تجربهها میتواند برای نسل جوان بسیار ارزشمند باشد، زیرا بخشی از تاریخ فعالیتهای قرآنی و فرهنگی رهبر معظم انقلاب را روایت میکند و نشان میدهد که توجه ایشان به قرآن و معارف اسلامی، سابقهای طولانی و ریشهدار دارد.
مدیر گروه قرآن و عترت ادارهکل فرهنگ و ارشاد اسلامی خراسان رضوی از تهیه و انتشار یک ویژهنامه قرآنی خبر داد و گفت: همزمان با برگزاری این رویداد، ویژهنامهای با عنوان «رهبر قرآنمدار» در حال آمادهسازی است که بهزودی منتشر خواهد شد. این ویژهنامه حاصل گفتوگو با جمعی از استادان، قاریان و پیشکسوتان قرآنی است که در سالهای مختلف با مقام معظم رهبری ارتباط داشتهاند و خاطرات و روایتهای خود را از جلسات قرآنی و تفسیر قرآن ایشان بیان کردهاند.
صمدی ادامه داد: در تدوین این ویژهنامه، با حدود ۱۰ نفر از استادان و چهرههای شاخص قرآنی گفتوگو شده و مجموعهای از روایتها، خاطرات و مطالب مرتبط با فعالیتهای قرآنی رهبر شهید گردآوری شده است. مراحل نهایی آمادهسازی این اثر انجام شده و پیشبینی میشود طی روزهای آینده چاپ و در محل برگزاری «خیمه هنر و رسانه» و دیگر مراکز فرهنگی در اختیار علاقهمندان قرار گیرد.
وی از برگزاری یک نمایشگاه محتوایی در این رویداد خبر داد و افزود: در کنار ویژهنامه، نمایشگاهی با محوریت فعالیتهای قرآنی رهبر شهید پیشبینی شده است. این نمایشگاه شامل ۱۷ شاسی محتوایی است که به صورت خلاصه، بخشی از فعالیتهای قرآنی، جلسات تفسیر، برنامههای آموزشی و اقدامات فرهنگی ایشان را از سالهای پیش از انقلاب اسلامی تا دوران رهبری و مقاطع مختلف پس از آن معرفی میکند.
مدیر گروه قرآن و عترت ادارهکل فرهنگ و ارشاد اسلامی خراسان رضوی با اشاره به مشارکت سایر مجموعههای قرآنی استان، اضافه کرد: برنامههای قرآنی این ایام در قالب شورای همافزایی فعالیتهای قرآنی استان، دستگاههای اجرایی و تشکلهای مردمی تدارک دیده شده است. اتحادیه مؤسسات قرآن و عترت، جامعه قاریان و دیگر تشکلهای قرآنی ازجمله مجموعههایی هستند که در این برنامهها نقشآفرینی میکنند. هدف اصلی از این همافزایی، استفاده حداکثری از ظرفیتهای مردمی و تخصصی در حوزه قرآن و عترت است که برنامههایی متناسب با شأن این ایام و پاسخ به نیازهای فرهنگی و معنوی جامعه برگزار شود.
هنرمندان در پاسداشت عاشورا و یاد شهدای جنگ ۱۲ روزه به میدان آمدند
مجتبی خان قیطاقی، معاون هنری ادارهکل فرهنگ و ارشاد اسلامی خراسان رضوی، با اشاره به همزمانی برنامههای هنری محرم با بزرگداشت شهدای جنگ ۱۲ روزه، اظهار کرد: یاد و خاطره همه شهدای عزیز که جان خود را در راه دفاع از وطن تقدیم کردند، برای مردم ایران عزیز و ماندگار است و وظیفه همه ماست که در کنار پاسداشت فرهنگ عاشورا و نهضت سیدالشهدا(ع)، یاد این عزیزان را نیز زنده نگه داریم. مردم ایران همواره نشان دادهاند که نسبت به رخدادهای بزرگ و سرنوشتساز کشور خود بیتفاوت نیستند. آنچه در این روزها برای وطن رخ داده، بخشی از حافظه تاریخی ملت ایران خواهد بود و مردم با آن زندگی میکنند، آن را ارج مینهند و تلاش میکنند از این فرصت برای تقویت فرهنگ دیرینه خود در پاسداشت ایثار، مقاومت و هویت ملی بهره بگیرند.
معاون هنری ادارهکل فرهنگ و ارشاد اسلامی خراسان رضوی با اشاره به جایگاه فرهنگ عاشورا در زندگی مردم ایران، اضافه کرد: یاد و نام حضرت اباعبدالله الحسین(ع) در سراسر این سرزمین جاری است و فرهنگ ایثار و آزادگی سیدالشهدا(ع) و یاران باوفایش قرنهاست که در جان مردم ایران ریشه دوانده است. همانگونه که ذاکران اهلبیت(ع) در گذشته زمزمه میکردند: «پرگشته شویمت همه جا ای تن بیسر، چون شیشه عطری که درش گم شده باشد»، امروز نیز نور فرهنگ عاشورا بر این سرزمین تابیده و هر کسی که برای ایران اسلامی جان خود را فدا کند، نزد مردم از جایگاه والایی برخوردار است. بر همین اساس، هنرمندان نیز با احساس مسئولیت اجتماعی و فرهنگی خود به میدان آمدهاند و در خیمه هنر و رسانه در قالب رشتههای مختلف هنری، روایتگر فرهنگ ایثار و مقاومت شدهاند.
خان قیطاقی با اشاره به برنامههای آیینی خیمه هنر و رسانه، بیان کرد: در افتتاحیه، دسته مارش و عزای حسینی با اجرای آیینهای ویژه در پاسداشت ایام محرم و همچنین گرامیداشت یاد شهدای اخیر حضور یافتند و با اجرای مارش، ذکر و آیینهای سوگواری، فضای مراسم را متأثر از فرهنگ عاشورا کردند که با استقبال گسترده حاضران همراه شد.
خیمه هنر و رسانه؛ روایتگر فرهنگ مقاومت با زبان هنر
حجتالاسلام والمسلمین محمدتقی کاظمینسب، مدیر ستاد هماهنگی کانونهای فرهنگی و هنری مساجد خراسان رضوی اظهار کرد: این خیمه فرصتی است که اهالی فرهنگ و هنر، فعالان قرآنی، کانونهای فرهنگی و هنری مساجد و همه علاقهمندان به ارزشهای انقلاب اسلامی، ارادت خود را نسبت به شهدای اخیر و آرمانهای انقلاب اسلامی با زبان هنر به نمایش بگذارند.
وی با بیان اینکه امروز همه اقشار جامعه به شیوههای مختلف در صحنه حضور دارند، ادامه داد: هر فرد متناسب با ظرفیت و توان خود تلاش میکند که دین خود را نسبت به شهدا و ارزشهایی که برای آن جان خود را فدا کردند ادا کند و جامعه هنری نیز از این قاعده مستثنا نیست. هنرمندان با خلق آثار هنری، اجرای برنامههای فرهنگی و تولید محتوا، نقش خود را در زنده نگه داشتن فرهنگ ایثار و مقاومت ایفا میکنند.
مدیر ستاد هماهنگی کانونهای فرهنگی و هنری مساجد خراسان رضوی با استناد به آیات قرآن کریم، جایگاه شهید را فراتر از حیات مادی دانست و گفت: خداوند در قرآن کریم میفرماید:«وَلَا تَحْسَبَنَّ الَّذِینَ قُتِلُوا فِی سَبِیلِ اللَّهِ أَمْوَاتًا بَلْ أَحْیَاءٌ عِندَ رَبِّهِمْ یُرْزَقُونَ؛ نباید گمان کرد کسانی که در راه خدا به شهادت رسیدهاند، از دنیا رفتهاند، بلکه آنان نزد پروردگار خود زندهاند و روزی میخورند».
کاظمینسب اضافه کرد: فرهنگ اسلامی بر این باور استوار است که شهادت پایان راه نیست، بلکه آغاز حیات جاودانه و منشأ اثرگذاری بیشتر است. دشمنان تصور میکنند با شهادت یک شخصیت، اندیشه و مسیر او نیز پایان مییابد، در حالی که آنچه از بین میرود جسم انسان است، اما شخصیت، تفکر و مکتب او در جامعه تکثیر میشود و آثار آن گستردهتر از گذشته ادامه پیدا میکند. شهدا با ایثار خود، درس استقامت، ایستادگی و مبارزه با ظلم را به جامعه منتقل میکنند و مردم نیز این پیام را دریافت کردهاند. به همین دلیل، حضور گسترده مردم در آیینهای گرامیداشت شهدا و همراهی آنان با برنامههای فرهنگی و مذهبی، نشان میدهد که شهادت نه پایان یک مسیر، بلکه آغاز حرکتی تازه برای تقویت وحدت و انسجام ملی است.
وی با بیان اینکه هنر یکی از مؤثرترین ابزارهای انتقال پیام به جامعه است، ادامه داد: هدف اصلی از برپایی خیمه هنر و رسانه این است که مفاهیم دینی، قرآنی، مسجدی و ارزشهای فرهنگی با زبان هنر برای عموم مردم روایت شود. هنر ظرفیت بالایی برای ارتباط با مخاطبان دارد و میتواند پیامهایی را که شاید در قالبهای دیگر کمتر اثرگذار باشند، به شکلی ماندگار منتقل کند.
مدیر ستاد هماهنگی کانونهای فرهنگی و هنری مساجد خراسان رضوی بیان کرد: در کنار آثار جدید، برخی از سرودهای ماندگار دوران انقلاب اسلامی نیز توسط گروههای سرود بازخوانی و با تنظیمهای تازه اجرا میشود، که نسل جوان بیش از گذشته با میراث فرهنگی و هنری انقلاب اسلامی آشنا شود.
کاظمی نسب با اشاره به ظرفیت هنر آیینی در انتقال مفاهیم دینی، خاطرنشان کرد: آنچه امروز در اجرای مداحان، گروههای سرود و دیگر برنامههای فرهنگی مشاهده میشود، نشان میدهد که بسیاری از این آثار برگرفته از آیات قرآن کریم، روایات اهلبیت(ع) و معارف اصیل اسلامی است و همین موضوع موجب شده مخاطبان ارتباط عمیقتری با این آثار برقرار کنند.
انتهای پیام
