حجت الاسلام والمسلمین محمد باقر ولدان پنجشنبه در گفتوگو با خبرنگار ایرنا با اشاره به جایگاه والای شهادت رهبران الهی در منظومه فکری امت، تاکید کرد که این حادثه را نمیتوان صرفا در حد از دست رفتن یک شخصیت بزرگ سیاسی یا اجتماعی فهمید.
وی گفت: شهادت یک قائد الهی، در منطق راهبردی امت، فراتر از یک فقدان سیاسی یا مصیبتی اجتماعی است؛ نقطهای است که تکلیف تاریخ را با خون شهید پیوند میزند و در این منظومه فکری، خونخواهی نه یک انتقام هیجانی یا واکنشی کور، که گشودن باب تازهای از «جهاد حکیمانه» برای شکست محاسبات دشمن و صیانت از مکتب است.
شهادت، گشایش بابی تازه از تکلیف
مدیرکل تبلیغات اسلامی فارس اظهار کرد: شهادت یک قائد الهی را نمیتوان صرفا در حد از دست رفتن یک شخصیت بزرگ سیاسی یا اجتماعی فهم کرد؛ این حادثه، در منطق اسلام، تنها یک فقدان تلخ نیست بلکه نقطهای است که از دل آن، نسبت تازهای میان امت، تاریخ، مسئولیت و آینده شکل میگیرد.
حجت الاسلام والمسلمین ولدان افزود: وقتی رهبر یک ملت مومن به شهادت میرسد، ما فقط با یک مصیبت روبهرو نیستیم بلکه با گشودهشدن بابی تازه از تکلیف مواجهیم و از همین منظر است که باید از الهیات خونخواهی قائد شهید سخن گفت، یعنی از آن منظومه فکری و ایمانی که توضیح میدهد خون یک رهبر الهی چه نسبتی با وظیفه امت، با ادامه راه او، با دشمنشناسی، با مقاومت و با ساختن آینده دارد.
خون شهید، خون یک مکتب و یک امت
وی تصریح کرد: در فرهنگ دینی ما، خون اولیای الهی و مجاهدان راه حق، هرگز یک امر صرفا شخصی تلقی نمیشود و اگر یک انسان معمولی مظلومانه کشته شود، نیز سخن از ظلم و حقخواهی و قصاص به میان میآید، اما آنجا که پای خون یک امام، یک ولی الهی، یا یک قائدی در میان است که عمر خود را صرف هدایت، بیدارسازی و پیشبرد جبهه حق کرده، مسئله دیگر فقط «قتل یک فرد» نیست و در چنین وضعی، دشمن در واقع به یک شخص حمله نکرده است بلکه او یک راه را هدف گرفته، یک پرچم را نشانه رفته و تلاش کرده است با زدن راس جبهه حق، اراده امت را سست و مسیر آینده را متوقف کند.
مدیرکل تبلیغات اسلامی استان فارس ادامه داد: بنابراین، خون چنین شخصیتی نیز دیگر صرفا خون یک فرد نیست؛ خون یک مکتب است، خون یک مسیر است، خون یک امت است و از همین جاست که خونخواهی نیز معنایی فراتر از انتقام شخصی پیدا میکند.
خونخواهی یعنی دشمن به اهداف خود نرسد
حجتالاسلام والمسلمین ولدان افزود: خونخواهی قائد شهید یعنی اینکه امت اجازه ندهد دشمن از این جنایت، به اهداف خود برسد؛ یعنی نگذارد شهادت او به یک حادثه عاطفی صرف تقلیل پیدا کند و نگذارد یاد او در مرثیه بماند اما راه او متوقف شود؛ نگذارد دشمن با حذف فیزیکی رهبر، به خاموشی اجتماعی و سیاسی پیروانش برسد؛ خونخواهی در این معنا، ادامه راه شهید است، اما نه ادامهای شعاری و مبهم، بلکه ادامهای آگاهانه، مسئولانه و در میدان.
مدیرکل تبلیغات اسلامی فارس با بیان اینکه در سنت شیعه، مفهومی به نام «ثأر» میتواند فهم این مسئله را عمیقتر کند، گفت: در فرهنگ عاشورا، خون سیدالشهدا(ع) فقط خونی نیست که به ناحق ریخته شده و باید برای آن گریست بلکه آن خون، طلب دارد و دادخواهی میخواهد و جامعه را در برابر خود مسئول میکند؛ به همین دلیل است که «یا لثارات الحسین» فقط یک شعار سوگآلود نیست، بلکه فریاد زندهماندن یک مطالبه تاریخی است، یعنی خون حسین(ع) نباید در صحرای کربلا دفن شود؛ باید در تاریخ جاری بماند، دستگاه ظلم را رسوا کند، وجدانها را بیدار سازد و جامعه مومن را به صفآرایی در برابر باطل وادارد.
وی افزود: اگر این منطق را به مسئله شهادت قائد شهید تعمیم دهیم، خونخواهی او نیز صرفا به معنای مجازات یک قاتل یا پاسخ به یک عملیات تروریستی نیست، بلکه در معنای عمیقتر، یعنی ناتمام نگذاشتن راهی که به خاطر آن شهید شد.
تفکیک «غضب مقدس» از «اقدام حکیمانه»
وی افزود: خونخواهی را نباید با انتقام کور و واکنش هیجانی یکی گرفت؛ یکی از آفتهای بزرگ در چنین مقاطعی آن است که جامعه میان «غضب مقدس» و «اقدام حکیمانه» تفکیک نکند و طبیعی است که شهادت یک رهبر، خشم میآفریند، احساسات را برمیانگیزد و ملت را به واکنش وامیدارد، اما در منطق دینی، خونخواهی تابع خشم لحظهای نیست.
حجتالاسلام والمسلمین ولدان ادامه داد: خونخواهی درست، ذیل عدالت، حکمت و ولایت معنا پیدا میکند، به این معنا که باید دید کدام اقدام، واقعا دشمن را تضعیف میکند، کدام پاسخ راه شهید را زندهتر میسازد، کدام حرکت جبهه حق را قدرتمندتر میکند و کدام کنش، فقط تخلیه عاطفی است بیآنکه موازنه را به سود امت تغییر دهد.
مدیر کل تبلیغات اسلامی فارس بیان کرد: از همین رو، خونخواهی ممکن است در یک مقطع صورت نظامی پیدا کند، در مقطعی صورت سیاسی و امنیتی، در جایی صورت رسانهای و تبیینی، و در جایی دیگر صورت فرهنگی و اجتماعی؛ مهم آن است که خون شهید، به نیرویی برای پیشروی جبهه حق تبدیل شود، نه صرفا به زخمی برای گریستن.
بازشناسی قاتل؛ فراتر از کسی که ماشه را کشید
حجتالاسلام والمسلمین ولدان تصریح کرد: الهیات خونخواهی قائد شهید، پیش از هر چیز، ما را به بازشناسی «قاتل» فرا میخواند؛ قاتل فقط کسی نیست که ماشه را کشیده است؛ در جنایت علیه یک رهبر الهی، معمولا با یک شبکه روبهرو هستیم؛ آمران، طراحان، پشتیبانان، تامینکنندگان، دستگاههای رسانهای، اتاقهای عملیات روانی و همه آنهایی که میکوشند بعد از شهادت نیز حقیقت ماجرا را تحریف کنند یا پیام شهید را خنثی سازند، بنابراین خونخواهی را نمیتوان به یک واکنش محدود علیه یک فرد فروکاست.
وی ادامه داد: اگر دشمن، با همه سازوکارهای سیاسی و امنیتی و رسانهایاش، برای حذف یک قائد وارد میدان شده، خونخواهی نیز باید متناسب با همین واقعیت فهم شود؛ یعنی نه فقط مجازات مباشر، بلکه رسواسازی جبهه جنایت، برهمزدن محاسبات دشمن، خنثیکردن اهداف او و جلوگیری از ثمر دادن پروژهای که برای آن طراحی کرده است.
خونخواهی؛ «آری» به راه شهید، نه فقط «نه» به دشمن
مدیرکل تبلیغات اسلامی فارس گفت: همه ماجرا به دشمن برنمیگردد و خونخواهی حقیقی، فقط «نه» گفتن به دشمن نیست بلکه «آری» گفتن به راه شهید هم هست و این بخش، شاید از همه مهمتر باشد؛ اگر قائد شهید، عمر خود را صرف تربیت انسان، ساختن جبهه مقاومت، امیدآفرینی، دفاع از مظلوم، مبارزه با استکبار و گشودن افقهای تازه پیش روی امت کرده، خونخواهی او آن است که این مسیر متوقف نشود؛ خونخواهی یعنی نگذاریم با شهادت او، آرمانهایش منزوی شود، نیروهایش پراکنده شوند یا جامعه از حرکت بازایستد.
حجتالاسلام والمسلمین ولدان افزود: گاهی خونخواهی واقعی، بیش از آنکه در حذف دشمن تجلی کند، در تکثیر راه شهید ظهور میکند؛ یعنی در تربیت نسل تازهای از نیروهای مومن، در سازماندهی جبهه فرهنگی و اجتماعی، در عمقبخشی به گفتمان مقاومت، در تبدیل عاطفه عمومی به حرکت عمومی و در آنچه میتوان از آن به «تداوم مجاهدت شهید در کالبد امت» تعبیر کرد.
تشییع؛ آغاز خونخواهی، نه پایان ماجرا
وی با بیان اینکه تشییع قائد شهید را نباید پایان ماجرا دانست، اظهار کرد: تشییع، اگر درست فهم شود، آغاز خونخواهی است؛ تشییع فقط بدرقه یک پیکر نیست؛ صحنهای است که در آن، یک ملت دوباره با راه شهید تجدید عهد میکند. اشک در اینجا صرفا نشانه اندوه نیست بلکه زبان بیعت است.
وی ادامه داد: حضور مردم، تنها یک واکنش عاطفی نیست بلکه اعلام وفاداری به یک مسیر است، اما اگر این حضور و این اشک، در همان لحظه متوقف شود و به مسئولیت بعدی نینجامد، خونخواهی ناقص میماند؛ تشییع باید به بعثت اجتماعی تبدیل شود؛ یعنی از دل آن، موجی تازه از آگاهی، حضور، کنش، سازمانیابی، مطالبه و مقاومت پدید آید؛ جامعهای که صرفا عزادار بماند، به مرور فرسوده میشود، اما جامعهای که سوگ را به مسئولیت تبدیل کند، از دل فقدان، نیرویی تازه برای ساختن مییابد.
میدان روایت و تبیین؛ جبههای پس از شهادت
مدیر کل تبلیغات اسلامی فارس بیان کرد: در روزگار ما، یکی از مهمترین میدانهای خونخواهی، میدان روایت و تبیین است؛ دشمن، فقط به حذف فیزیکی رهبران جبهه حق بسنده نمیکند و پس از شهادت نیز میکوشد معنای آن را تغییر دهد، آن را از زمینه واقعیاش جدا کند، و از خون شهید یک تصویر بیخطر و بیخاصیت بسازد.
حجتالاسلام والمسلمین ولدان افزود: گاهی تلاش میکند شهادت را به یک حادثه مبهم و بیریشه تبدیل کند، گاهی آن را در چارچوب اختلافات محدود سیاسی توضیح دهد و گاهی میکوشد جامعه را از فهم نسبت خود با این جنایت بازدارد.
وی جهاد تبیین را بخشی از خونخواهی دانست و بیان کرد: باید روشن کرد که چرا دشمن، یک قائد الهی را هدف قرار میدهد و از چه چیزی در او میترسد و کدام آرمان، کدام اراده، کدام قدرت نرم و سخت برخاسته از رهبری او، برای جبهه استکبار خطرناک بوده است؛ اگر این تبیین انجام نشود، دشمن حتی پس از شهادت نیز به کار خود ادامه میدهد و میکوشد اثر خون را خنثی کند.
افق مهدوی؛ خونخواهی نهایی در دولت حق
مدیرکل تبلیغات اسلامی فارس افزود: الهیات خونخواهی قائد شهید، در نهایت، ما را به یک افق بلندتر هم متوجه میکند و آن افق مهدوی خونخواهی است؛ در منطق شیعه، خونهای بهناحقریختهشده در تاریخ، بیپاسخ نمیمانند.
حجتالاسلام والمسلمین ولدان ادامه داد: تاریخ حق و باطل، صحنهی رهاشدن مظلومان و فراموششدن خون شهیدان نیست بلکه خونخواهی نهایی، در دولت حق معنا پیدا میکند؛ آنجا که عدالت، نه در حد یک مطالبه، بلکه در قامت یک نظم حاکم تحقق مییابد؛ این نگاه، البته به معنای تعلیق مسئولیت امروز نیست بلکه درست برعکس، به ما میآموزد که هر خونخواهی صادقانه در زمانه ما، باید خود را جزئی از آن افق بزرگ بداند.
مسئولیت امروز؛ از قصاص تا تکثیر راه شهید
وی اظهار کرد: ما ماموریم در همین امروز، ضمن قصاص عوامل شهادت ایشان با همه توان اجازه ندهیم خون قائد شهید در حافظه جامعه بیاثر شود؛ ماموریم راه او را ادامه دهیم، دشمن را رسوا کنیم، مردم را به صحنه بیاوریم، امید را زنده نگه داریم و جبهه حق را قدرتمندتر سازیم، اما در عین حال میدانیم که این تلاش، حلقهای از یک نبرد بزرگتر است؛ نبردی که پایان حقیقیاش در اقامه کامل عدل الهی رقم خواهد خورد.
برخاستن برای شهید؛ وفاداری فراتر از اشک
مدیرکل تبلیغات اسلامی فارس خاطرنشان کرد: خونخواهی یعنی جلوگیری از فراموشی، مقابله با تحریف، رسواکردن دشمن، حفظ آرمان، تداوم مقاومت، تربیت نیرو، سازماندهی مردم و تبدیل سوگ به حرکت و اگر چنین شد، شهادت قائد، پایان حضور او نخواهد بود بلکه آغاز تکثیر او در جان امت خواهد شد.
حجتالاسلام والمسلمین ولدان افزود: آنگاه خون او، نه در خاک، که در اراده یک ملت جاری میشود و از دل اشک، بعثتی تازه برمیخیزد؛ این همان نقطهای است که الهیات خونخواهی، از یک مفهوم نظری فراتر میرود و به برنامه عمل یک امت بدل میشود؛ امتی که میداند وفاداری به قائد شهید، تنها با گریستن بر او ادا نمیشود، بلکه با برخاستن برای او معنا پیدا میکند.
