به گزارش ایرنا، صدای ساخت‌وساز، نشانه توسعه و آبادانی است؛ اما گاهی آنچه پس از پایان ساخت باقی می‌ماند، نه تصویری از پیشرفت، بلکه زخمی بر چهره شهر است.

تپه‌های نخاله‌های ساختمانی که در گوشه و کنار خیابان‌ها، حاشیه رودخانه‌ها، زمین‌های بایر و حتی کوچه‌های مسکونی رها می‌شوند، امروز به یکی از دغدغه‌های جدی مدیریت شهری بجنورد تبدیل شده‌اند؛ زخمی که تنها با برخورد قانونی درمان نمی‌شود و برای التیام آن، مشارکت شهروندان ضروری است.

هر روز کامیون‌هایی در شهر رفت‌وآمد می‌کنند که مصالح ساختمانی را جابه‌جا می‌کنند، خانه‌ای ساخته یا تخریب می‌شود و پروژه‌ای به پایان می‌رسد، اما پایان ساخت‌وساز نباید آغاز آلودگی محیط‌زیست باشد.

با این حال، برخی افراد برای فرار از هزینه یا صرفه‌جویی در زمان، نخاله‌های ساختمانی را در نخستین فضای خالی رها می‌کنند؛ رفتاری که علاوه بر زشت کردن سیمای شهر، پیامدهای گسترده‌ای برای محیط‌زیست و سلامت شهروندان دارد.

آمارهای شهرداری بجنورد نشان می‌دهد در سه ماه نخست امسال یک‌هزار و ۵۰۰ اخطاریه برای جمع‌آوری مصالح و نخاله‌های ساختمانی صادر شده و هشت راننده متخلف نیز به دلیل تخلیه غیرمجاز نخاله‌ها به مراجع قضایی معرفی شده‌اند.

این آمار تنها یک عدد نیست؛ بلکه روایتگر تکرار رفتاری است که هنوز به یک فرهنگ نادرست شهری تبدیل شده است.

شهر، خانه همه ما

خیابان‌ها، کوچه‌ها، پارک‌ها و حاشیه رودخانه‌ها متعلق به همه شهروندان هستند. وقتی نخاله‌های ساختمانی در این فضاها رها می‌شوند، تنها یک گوشه از شهر اشغال نمی‌شود؛ بلکه حق همه مردم برای داشتن محیطی پاک، ایمن و زیبا نادیده گرفته می‌شود.

انباشت مصالح در معابر، امنیت عابران و رانندگان را نیز تهدید می کند

نخاله‌های ساختمانی علاوه بر ایجاد سد معبر، خطرات زیادی نیز به همراه دارند. این پسماندها می‌توانند مسیر آب‌های سطحی را مسدود کنند، زمینه‌ساز آلودگی خاک شوند، چهره طبیعت را مخدوش کنند و حتی در برخی نقاط، به محلی برای تجمع زباله و جانوران موذی تبدیل شوند.

از سوی دیگر، انباشت مصالح در معابر، امنیت عابران و رانندگان را نیز تهدید می‌کند.

شهرداری بجنورد برای جلوگیری از این آسیب‌ها، محل مشخصی را برای تخلیه اصولی نخاله‌های ساختمانی در نظر گرفته و صدور مجوز حمل نخاله، تخریب و گودبرداری را نیز در دستور کار قرار داده است.

همچنین روزانه عملیات جمع‌آوری مکانیزه نخاله‌ها توسط نیروهای خدمات شهری انجام می‌شود؛ اقدامی که هزینه قابل توجهی از بودجه عمومی شهر را به خود اختصاص می‌دهد؛ بودجه‌ای که می‌توانست صرف توسعه فضای سبز، آسفالت معابر یا ایجاد امکانات رفاهی برای شهروندان شود.

توسعه بدون مسئولیت، توسعه نیست

روزانه حدود ۳۰۰ تن نخاله ساختمانی در بجنورد تولید می‌شود؛ رقمی که به‌خوبی نشان می‌دهد مدیریت این حجم از پسماند، بدون همراهی مردم امکان‌پذیر نیست. قانون می‌تواند با متخلفان برخورد کند، اما قانون به‌تنهایی فرهنگ نمی‌سازد.

توسعه واقعی شهر زمانی معنا پیدا می کند که فرهنگ شهروندی همگام با عمران رشد کند

واقعیت این است که مسئولیت حفظ شهر تنها بر عهده شهرداری نیست. هر شهروند، هر پیمانکار، هر مالک ساختمان و هر راننده کامیون، سهمی در حفظ پاکیزگی و زیبایی شهر دارد.

اگر هر پروژه ساختمانی از همان ابتدا برای مدیریت پسماند خود برنامه‌ریزی کند و نخاله‌ها تنها در محل‌های مجاز تخلیه شوند، بخش بزرگی از این معضل برطرف خواهد شد.

شهرها تنها با ساخت ساختمان‌های بلند و خیابان‌های عریض توسعه پیدا نمی‌کنند؛ توسعه واقعی زمانی معنا پیدا می‌کند که فرهنگ شهروندی نیز همگام با عمران رشد کند. احترام به محیط‌زیست، رعایت حقوق دیگران و مسئولیت‌پذیری اجتماعی، مهم‌ترین مصالحی هستند که بنای یک شهر پایدار را شکل می‌دهند.

بجنورد امروز بیش از هر زمان دیگری به این مسئولیت مشترک نیاز دارد؛ مسئولیتی که از کنار گذاشتن یک کیسه نخاله در محل مناسب آغاز می‌شود و به حفظ طبیعت، زیبایی شهر و احترام به حقوق نسل‌های آینده می‌انجامد. شهری پاک، نه با اخطار و جریمه، بلکه با وجدان بیدار شهروندان ساخته می‌شود.