به گزارش خبرگزاری تسنیم از رشت، همزمان با روز ملی صنعت و معدن، جمعی از اصحاب رسانه استان گیلان از یک واحد موفق صنعت بازیافت و تولید کاغذ شهرک صنعتی لاکان رشت بازدید کردند؛ کارخانهای که قلب تپنده بازیافت و تولید محصولات کاغذی استان گیلان است اما در این کارزار صیانت، چرخدندههای تولید آن همچنان با مشکلات "ناترازی انرژی به ویژه در حوزه برق" دست به گریبان است.
در شرایطی که حفظ منابع طبیعی و مدیریت پسماند سالیان سال به یکی از چالشها و دغدغههای جدی استان گیلان تبدیل شده، صنعت بازیافت کاغذ نقش مهمی در کاهش تخریب جنگلها و حفظ محیط زیست ایفا میکند چراکه بازیافت هر تن کاغذ میتواند از قطع درختان جلوگیری کرده، مصرف آب را به شکل قابل توجهی کاهش دهد و میزان آلودگی هوا و آب ناشی از تولید کاغذ از منابع اولیه را نیز پایین بیاورد از همین رو واحدهای فعال در این حوزه علاوه بر نقش اقتصادی، در خط مقدم حفاظت از منابع طبیعی نیز قرار دارند.

کارخانهای که خبرنگاران گیلانی از آن بازدید کردند نیز یکی از همین واحدهاست؛ مجموعهای که سالهاست با اتکا به دانش فنی داخلی و تلاش نیروی انسانی متخصص، کاغذهای باطله را به مواد اولیه صنعت بستهبندی تبدیل میکند و سهم قابل توجهی در تولید محصولات کاغذی دارد.
وقتی زبالههای کاغذی ناجی محیطزیست میشوند
وارد محوطه کارخانه که میشوی، صدای پیوسته ماشینآلات، بوی تند کاغذهای خیسخورده و بخار برخاسته از دیگهای بزرگ خمیرسازی نخستین چیزی است که حس بویاییات را درگیر میکند؛ اینجا مقصد نهایی کاغذهایی است که روزی برچسب باطله داشتند اما حالا بوی امید میدهند، کامیونهایی که از نقاط مختلف استان بار کاغذ باطله را به این مجموعه میآورند در ورودی کارخانه صف کشیدهاند و کارگران در بخشهای مختلف مشغول خرد کردن و آمادهسازی مواد اولیه هستند.

فرآیند تولید در این کارخانه از مرحله جمعآوری و جداسازی کاغذهای باطله آغاز میشود؛ این مواد پس از ورود به کارخانه وارد خطوط خمیرسازی میشوند و پس از طی مراحل مختلف پالایش به خمیر کاغذ تبدیل میگردند. این خمیر سپس در خطوط تولید به ورقهای کاغذی تبدیل میشود؛ محصولی که در صنایع بستهبندی، کارتنسازی و بسیاری از بخشهای تولیدی کشور کاربرد دارد.
در شرایطی که سالهاست موضوع حفظ جنگلها و کاهش وابستگی به منابع طبیعی مطرح است، چنین واحدهایی نقش مهمی در کاهش فشار بر منابع جنگلی دارند. در واقع بازیافت کاغذ نهتنها یک فعالیت اقتصادی بلکه بخشی از چرخه اقتصاد سبز محسوب میشود.

ابتکار تولید کاغذ از کاه برنج و گندم
مدیران این واحد تولیدی تنها به بازیافت کاغذهای باطله بسنده نکردهاند، یکی از مهمترین برنامههای تحقیق و توسعه این کارخانه، استفاده از ضایعات کشاورزی برای تولید کاغذ است؛ طرحی که در صورت اجرایی شدن میتواند تحولی قابل توجه در صنعت کاغذ کشور ایجاد کند.
در این طرح، از کاه گندم و کاه برنج که در بسیاری از مناطق استان گیلان بهعنوان ضایعات کشاورزی شناخته میشوند خمیر کاغذ تولید خواهد شد، از این میزان کاه و کلش دورریز حدود چهار میلیون تن میتوان خمیر کاغذ تولید کرد. استفاده از این منابع میتواند ارزش افزودهای برای بخش کشاورزی نیز ایجاد کند و از سوزاندن ضایعات کشاورزی که خود یکی از عوامل آلودگی هواست جلوگیری کند از سوی دیگر باعث افزایش درآمد کشاورزان از فروش کاه و کلش خواهد شد.
حضور مدیرکل صمت و طرح دغدغههای تولیدکنندگان
در جریان این بازدید تیمور پورحیدری مدیرکل صنعت، معدن و تجارت استان گیلان نیز حضور داشت و در گفتوگو با تسنیم به مهمترین مسائل پیشروی واحدهای تولیدی اشاره کرد.

وی گلایههای صنعتگران را کاملاً بهحق و قانونی خواند و با اشاره به ناترازیهای حاد انرژی گفت: موضوع اصلی امروز، ناترازی انرژی بهویژه در حوزه برق است که گریبان تولید را گرفته؛ علیرغم درک شرایط ملی باید به زیرساختهای استان گیلان توجه شود. دیماند واحدهای تولیدی ما حدود 400 مگاوات است که همه آن هم مصرف نمیشود لذا خواهش ما از متولیان انرژی این است که نسبت به تأمین برق واحدها مهربانانهتر برخورد کنند.
وی با انتقاد از تصمیمات یکجانبه دیسپاچینگ مرکزی تصریح کرد: مدیران حوزه برق و گاز باید از اختیارات استانی خود استفاده کنند و فشارها نباید از همان ابتدا به سمت تولید برود که اشتغال آسیب ببیند، پیشنهاد مشخص ما و استاندار این است که اجازه دهند واحدهای صنعتی در پیک مصرف، حداقل 50 درصد دیماند خود را استفاده کنند، هم شاهد تعطیلی کمتری خواهیم بود و هم خودِ صنعتگران با استفاده از ژنراتورها و نیروگاههای مقیاس کوچک پای کار میآیند.
پورحیدری با هشدار درباره صنایع استراتژیک فولاد و سیمان افزود: در شرایط بازسازی واحدهای آسیبدیده از جنگ و نیاز کشور به مصالح ساختمانی نباید اجازه دهیم این واحدهای مهم تعطیل شوند چرا که تعطیلی آنها به معنای توقف پروژههای عمرانی در سراسر کشور است.
روایت یک مدیر جوان از دل صنعت گیلان و خط مقدم تولید
سلمان آخوندزاده، مدیرعامل این شرکت تولیدی که متولد دهه هفتاد است و از هجده سالگی وارد فضای کار و تولید شده است در گفتوگو با تسنیم اظهار کرد: من از زمانی که دلار حدود هزار تومان بود وارد صنعت شدم و تا امروز که تورمهای سنگین را تجربه میکنیم در همین مسیر فعالیت داشتهام. کارم را به عنوان یک کارگر ساده در کارخانه و زیر نظر پدرم شروع کردم و به تدریج و پله پله مسئولیتهای اجرایی و مدیریتی را بر عهده گرفتم. همین مسیر باعث شده که نسبت به مسائل و مشکلات واقعی تولید اشراف کامل داشته باشم.

به گفته وی صنعتگران بهخوبی میدانند که همه مشکلات را نمیتوان یکباره حل کرد اما با تدبیر و همفکری میتوان بخشی از این چالشها را کاهش داد و میتوانیم اجازه ندهیم این مشکلات تا این اندازه صنعتگر و تولیدکننده را تحت فشار قرار دهد. با تدبیر بیشتر، تفکر بیشتر و همفکری میان مسئولان و فعالان صنعت میتوان بسیاری از گرهها را باز کرد.
این مدیر جوان با اشاره به شرایط خاص کشور در سالهای اخیر افزود: امروز کشور ما با مجموعهای از چالشها و مشکلات روبهرو است؛ بخشی از این مشکلات ناشی از شرایط جنگی و بخشی دیگر ناشی از برخی سوء مدیریتهاست اما به نظر شخصی من بسیاری از مسائل با همدلی و همکاری قابل حل است مخصوصاً در شرایطی که کشور در وضعیت حساس قرار دارد باید با درک متقابل دست به دست هم بدهیم تا از مشکلات عبور کنیم.
کارخانهای که حتی در روزهای بحران تعطیل نشد
آخوندزاده در ادامه به تاریخچه فعالیت مجموعه اشاره کرد و گفت: شرکت ما در سال 1385 ثبت شد و از سال 1389 فعالیت تولیدی خود را با حدود 100 نفر پرسنل آغاز کرد. خوشبختانه در طول این سالها نهتنها حتی یک نفر تعدیل نیرو نداشتیم بلکه به واسطه طرحهای تحقیق و توسعهای که در دست اجرا داریم احتمالاً امسال بین 20 تا 50 نفر دیگر نیز به مجموعه ما اضافه خواهند شد.
وی با تأکید بر تداوم تولید در شرایط سخت اقتصادی افزود: در سال 1398 که شیوع کرونا بسیاری از واحدهای تولیدی را با تعطیلی مواجه کرد، کارخانه ما حتی یک روز هم متوقف نشد، در دوران جنگ دوازده روزه و همچنین جنگ چهل روزه نیز حتی یک روز تولید را تعطیل نکردیم و به لطف خدا و همت کارکنان توانستیم چراغ کارخانه را روشن نگه داریم و تولید شبانهروزی داشته باشیم.
به گفته آخوندزاده، تلاش مدیریت مجموعه همواره بر این بوده که کارکنان احساس امنیت شغلی داشته باشند گفت: ما همیشه سعی کردیم به پرسنل خود بگوییم که همه ما یک خانواده هستیم. حتی در روزهای سخت جنگ که فضای نگرانی زیادی وجود داشت و برخی کارکنان نگران تعطیلی کارخانه بودند، به آنها قول دادیم که اگر خدای نکرده شرایط به جایی برسد که مجبور به توقف تولید شویم حداقل تا سه ماه از محل منابع شخصی خودمان حقوق و مزایای پرسنل را پرداخت خواهیم کرد.
وی ادامه داد: همین نگاه باعث شد کارکنان ما خودشان را در موفقیتهای کارخانه شریک بدانند و باور داشته باشند که اگر مشکلی پیش بیاید برای همه ماست و اگر موفقیتی هم حاصل شود متعلق به همه ماست.

گلایه از افزایش 2 هزار درصدی هزینه انرژی واحدهای تولیدی
مدیر این واحد تولیدی در ادامه به یکی از مهمترین چالشهای صنعت یعنی افزایش شدید هزینههای انرژی اشاره کرد و افزود: سالهاست که شعار حمایت از تولید در کشور مطرح میشود اما در عمل اولین فشارها به صنعت وارد میشود، اگر قرار باشد قیمت برق یا گاز افزایش پیدا کند، اول از همه برای تولیدکننده افزایش پیدا میکند و اگر قرار باشد محدودیتی اعمال شود باز هم ابتدا سراغ بخش تولید میآیند.
آخوندزاده برای روشنتر شدن موضوع به برخی ارقام اشاره کرد و گفت: در ابتدای سال 1400 قبض برق کارخانه ما در ماه حدود 68 میلیون تومان و قبض گاز حدود 72 تا 73 میلیون تومان بود اما همین ارقام در اردیبهشت 1405 برای برق به حدود یک میلیارد و 200 میلیون تومان و برای گاز به حدود یک میلیارد و 600 میلیون تومان رسیده است یعنی در طول پنج سال حدود دو هزار درصد افزایش هزینه انرژی داشتیم.
وی با طرح این پرسش افزود: یک تولیدکننده باید این هزینهها را از کجا تأمین کند؟ طبیعی است که وقتی هزینه انرژی اینقدر افزایش پیدا میکند، تولیدکننده مجبور میشود قیمت محصول خود را هم افزایش دهد.
قطعی برق و گاز؛ چالش همیشگی صنایع
به گفته آخوندزاده، افزایش قیمتها تنها بخشی از مشکل است و قطعی مکرر برق و گاز نیز آسیبهای جدی به صنعت وارد میکند او توضیح داد: تقریباً هر سال از خرداد تا اواخر شهریور با قطعی برق مواجه هستیم و از اواسط دی تا اواخر اسفند هم قطع گاز داریم. در زمستان تولیدکننده سعی میکند با خرید ژنراتور یا تجهیزات دوگانهسوز بخشی از مشکل را جبران کند اما برای استفاده از این تجهیزات نیاز به گازوئیل است در حالی که با وجود دستورهای استانداری و وزارت صمت برای تأمین سوخت صنایع، در بسیاری از مواقع گازوئیل مورد نیاز در اختیار کارخانهها قرار نمیگیرد.

وی همچنین به افزایش شدید قیمت سوخت ژنراتورها اشاره کرد و گفت: امسال بخشنامهای صادر شد که قیمت گازوئیل ژنراتورهای صنعتی که پیش از این حدود لیتری 300 تومان بود به حدود 32 هزار تومان رسیده است یعنی عملاً صد برابر افزایش قیمت. چرا باید هزینه سوخت برای تولیدکننده و صنعتگر تا این حد افزایش پیدا کند؟
مطالبه تولیدکنندگان و صنعتگران؛ همیاری در تصمیمسازی
آخوندزاده در ادامه تأکید کرد: یکی از راهکارهای مهم برای حل مشکلات صنعت، استفاده از تجربیات فعالان این حوزه در فرآیند تصمیمگیری است. اگر مسئولان و تصمیمگیران چند نفر از صنعتگران را دور یک میز جمع کنند و از آنها پیشنهاد و کمک فکری بخواهند قطعاً بسیاری از مسائل بهتر حل میشود. ما کسانی هستیم که در دل کار قرار داریم و مشکلات را از نزدیک لمس میکنیم. خواهش ما این است که این جلسات فقط به شنیدن حرفهای تولیدکنندگان محدود نشود بلکه از همین نظرات در تصمیمسازیها استفاده شود.
مشکلات زیرساختی شهرک صنعتی لاکان رشت
مدیر این واحد تولیدی در بخش پایانی سخنان خود به برخی مشکلات زیرساختی شهرک صنعتی رشت نیز اشاره کرد؛ مسائلی که به گفته او بسیاری از واحدهای تولیدی این منطقه با آن درگیر هستند.
یکی از این مشکلات، ضعف شدید آنتندهی تلفن همراه و تلفن ثابت در شهر صنعتی است تا جاییکه وقتی برق قطع میشود، تلفنهای ثابت کاملاً از کار میافتند و تلفنهای همراه هم آنتندهی مناسبی ندارند و این موضوع مشکلات زیادی برای ارتباطات و هماهنگیهای کاری ایجاد میکند.
وضعیت آسفالت شهرک صنعتی لاکان، رانندگان را فراری میدهد
آخوندزاده همچنین وضعیت نامناسب جادههای شهرک صنعتی لاکان را یکی دیگر از چالشها دانست و افزود: متأسفانه وضعیت آسفالت جادههای شهر صنعتی اصلاً مطلوب نیست. بعضی از راننده کامیونها وقتی متوجه میشوند مقصدشان این شهرک است به دلیل شرایط نامناسب جاده حاضر به ورود به این مسیر نمیشوند چون نگران آسیب دیدن خودرو و افزایش استهلاک هستند.
نبود مرکز درمانی در شهرک صنعتی لاکان
به گفته آخوندزاده یکی دیگر از مهمترین دغدغههای فعالان صنعتی در این منطقه نبود مرکز درمانی در است. او گفت: در شهرک صنعتی لاکان حدود 200 تا 250 واحد تولیدی فعال هستند و برخی از این واحدها مانند کارخانه ما بهصورت شبانهروزی فعالیت میکنند و با وجود این تعداد واحد صنعتی و همچنین سکونت برخی خانوادهها در اطراف شهر صنعتی، متأسفانه حتی یک مرکز درمانی یا آمبولانس مستقر در این منطقه وجود ندارد در حالی که در بسیاری از مواقع حتی یک دقیقه تأخیر در خدمات درمانی میتواند سرنوشت یک بیمار یا مصدوم را تغییر دهد.
به گفته وی، وعدههایی برای احداث مرکز درمانی در این منطقه داده شده است که امیدواریم به زودی شاهد بهرهبرداری از این مرکز در شهرک صنعتی لاکان باشیم.
تولیدکنندگان آماده همکاری و همراهی برای حل مشکلات
در پایان این بازدید، تولیدکننده و کارکنان این مجموعه تولیدی بر این نکته تأکید کردند که آماده همکاری با مسئولان برای حل مشکلات بخش تولید و صنعت هستند. آنها معتقدند اگر از تجربه و دانش فعالان اقتصادی در فرآیند تصمیمگیری استفاده شود بسیاری از چالشهای موجود قابل مدیریت خواهد بود. صنعتی که با وجود تمام مشکلات همچنان به همت همین کارآفرینان و کارگران در حال پیشروی است و اگر این پیشروی با حمایت و برنامهریزی دقیق همراه شود میتواند همچون گذشته موتور محرک توسعه اقتصادی کشور باشد.
گزارش از: زهرا رستگار
انتهای پیام/