به گزارش ایرنا، حمید ظهرابی امروز -جمعه- در بازدید از برخی مناطق زیستمحیطی حساس غرب مازندران که همراه با وحید خیرآبادی مدیرکل دفتر زیستگاهها و امور مناطق سازمان حفاظت محیط زیست و محمدرضا کنعانی مدیرکل حفاظت محیط زیست مازندران انجام شد، به صورت میدانی مسائل و چالشهای زیستبومهای مهم این منطقه را با حضور کارشناسان و مسوولان مرتبط مورد بررسی قرار داد.
وی در دومین روز سفر به مازندران از روند اجرای قطعه سوم آزادراه تهران–شمال در منطقه حفاظتشده البرز مرکزی، وضعیت رودخانه حفاظتشده چالوس و تنها ذخیرهگاه زربین کشور، اثر طبیعی ملی خشکهداران، منطقه حفاظتشده البرز مرکزی، اثر طبیعی ملی علمکوه، رودخانه حفاظتشده سردآبرود و عرصه تخریبشده دشتنظیر بازدید کرد و در نشستهای تخصصی مرتبط با مدیریت این زیستبومها حضور یافت.
ضرورت پایش مستمر تعهدات زیستمحیطی در پروژههای عمرانی
این مسوول در بازدید از قطعه سوم آزادراه تهران–شمال، با تأکید بر حساسیت اجرای پروژههای عمرانی در مناطق تحت مدیریت سازمان حفاظت محیط زیست اظهار کرد: تعهدات زیستمحیطی باید همزمان با پیشرفت عملیات اجرایی، بهصورت مستمر پایش و اجرا شود تا کمترین اثر بر ساختار، کارکرد و پیوستگی اکولوژیک زیستبوم منطقه وارد شود.
ظهرابی افزود: اجرای برنامه مدیریت زیستمحیطی پروژه، مستندسازی اقدامات انجامشده، جبران و بازسازی عرصههای متأثر و استمرار نظارت میدانی باید بخش جداییناپذیر فرآیند اجرای پروژه باشد.
مدیریت یکپارچه حوضه آبریز؛ الزام حفاظت از رودخانههای حفاظتشده
در ادامه این سفر، وضعیت رودخانه حفاظتشده چالوس بهعنوان یکی از پنج رودخانه حفاظتشده کشور بررسی شد و فعالیت معادن محور مرزنآباد، رعایت ملاحظات زیستمحیطی در بهرهبرداریهای معدنی، ساختوسازهای غیرقانونی و نحوه مدیریت واحدهای خدماتی حاشیه رودخانه مورد ارزیابی قرار گرفت.
معاون محیط زیست طبیعی و تنوع زیستی سازمان حفاظت محیط زیست در این باره گفت: حفاظت از رودخانه چالوس صرفاً به بستر و حریم مستقیم آن محدود نیست و همه فعالیتهای معدنی، عمرانی و خدماتی مؤثر بر حوضه آبریز باید در چارچوب ضوابط زیستمحیطی مدیریت شوند.
وی ادامه داد: استمرار پایش معادن، کنترل پساب، روانآب و رسوب، جلوگیری از ورود آلایندهها به آبراههها، ارتقای مدیریت پسماند و پساب واحدهای خدماتی و برخورد قانونی با ساختوسازهای غیرمجاز از الزامات حفاظت مؤثر از این رودخانه است.
تغییرات اقلیمی؛ تهدیدی برای تابآوری ذخیرهگاههای طبیعی
ظهرابی در بازدید از تنها ذخیرهگاه زربین کشور، تغییرات اقلیمی را یکی از مهمترین تهدیدهای این رویشگاه دانست و گفت: افزایش دما، تغییر الگوی بارش و کاهش رطوبت میتواند تابآوری این ذخیرهگاه را کاهش داده و زمینه گسترش آفات، بیماریها، ضعف زادآوری و خشکیدگی درختان را فراهم کند.
به گفته وی، لازم است برنامه اقدام حفاظت و مدیریت تنها ذخیرهگاه زربین کشور با محوریت سازگاری با تغییرات اقلیمی، پایش سلامت رویشگاه، مدیریت علمی آفات و بیماریها، تقویت زادآوری طبیعی و بهرهگیری از ظرفیت مراکز علمی و پژوهشی تدوین و اجرا شود.
در بخش دیگری از این سفر، ظهرابی از اثر طبیعی ملی خشکهداران نیز بازدید کرد و طرح مدیریت این اثر طبیعی ملی را با رویکرد مشارکتی مورد بررسی قرار داد. در این بازدید، وضعیت گونههای گیاهی غیربومی از جمله آروجیا و برگبو، شبکه زهکشها و موزه تنوع زیستی خشکهداران ارزیابی شد.
وی با تأکید بر اینکه طرحهای مدیریت باید بر پایه شناخت دقیق ارزشهای اکولوژیک و مشارکت مؤثر جوامع محلی تدوین و اجرا شوند، خواستار بهسازی موزه تنوع زیستی، بهروزرسانی شیوه معرفی تنوع زیستی منطقه و ارتقای محتوای آموزشی این مجموعه شد.
حکمرانی زیستبومی؛ فصل مشترک حفاظت محیط زیست و منابع طبیعی
همچنین در نشست هماندیشی و توسعه همکاریهای مشترک در حفاظت و مدیریت زیستبومهای طبیعی غرب مازندران، ظهرابی حفاظت از طبیعت را نیازمند استقرار حکمرانی یکپارچه زیستبومی دانست و اظهار کرد: چالشهای امروز طبیعت، دیگر چالشهای یک دستگاه یا یک بخش نیستند و تنها با رویکردهای بخشی قابل مدیریت نخواهند بود.
وی افزود: حفاظت از جنگلهای هیرکانی، رودخانهها، کریدورهای حیاتوحش و سایر زیستبومهای حساس زمانی اثربخش خواهد بود که تصمیمها بر اساس دادههای علمی، ارزیابی مستمر وضعیت اکوسیستم و تحلیل روند تغییرات اتخاذ شوند.
در این نشست که با حضور مدیرکل حفاظت محیط زیست مازندران و مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری غرب مازندران برگزار شد، تفاهمنامه همکاری مشترک میان ۲ دستگاه نیز برای توسعه همکاریهای راهبردی در حفاظت، احیا و مدیریت یکپارچه زیستبومهای طبیعی غرب استان امضا شد.
بازنگری طرحهای مدیریت؛ از علمکوه تا دشتنظیر
در ادامه برنامههای سفر، جلسه بررسی مهمترین موضوعات محیطزیستی شهرستانهای نوشهر و کلاردشت نیز با حضور مسئولان استانی برگزار شد که در آن، بازنگری طرح مدیریت منطقه حفاظتشده البرز مرکزی، تدوین نظام مدیریت گردشگری پایدار اثر طبیعی ملی علمکوه، مدیریت یکپارچه رودخانه حفاظتشده سردآبرود و برنامه احیای اکولوژیک دشتنظیر مورد بررسی قرار گرفت.
ظهرابی در این جلسه گفت: طرحهای مدیریت باید اسناد راهبردی، پویا و تصمیمساز باشند که بر پایه پایش مستمر، شواهد علمی و مدیریت تطبیقی بهطور مستمر بهروزرسانی شوند.
وی درباره علمکوه در شهرستان کلاردشت نیز اظهار کرد: مقاصد کوهستانی نیازمند الگوی مدیریتی متفاوت از سایر مقاصد طبیعتگردی هستند و مدیریت آنها باید بر پایه شناخت ظرفیتهای اکولوژیک، مدیریت بازدیدکنندگان، حفاظت از ارزشهای طبیعی و ارتقای ایمنی استوار باشد.
معاون محیط زیست طبیعی و تنوع زیستی سازمان حفاظت محیط زیست درباره رودخانه سردآبرود هم گفت: این رودخانه یکی از زیستگاههای ارزشمند گونه بومی قزلآلای خالقرمز است و حفاظت از آن مستلزم صیانت از کل اکوسیستم رودخانه و حوضه آبریز آن است.
وی احیای دشتنظیر را نیز نمونهای برای بازسازی علمی عرصههای تخریبشده دانست و افزود: احیای اکولوژیک صرفاً بازسازی ظاهر عرصه نیست، بلکه فرآیندی برای بازگرداندن ساختار، کارکرد و پویایی اکوسیستم است.
ظهرابی در پایان این سفر بر استمرار نظارت میدانی، اجرای دقیق تعهدات زیستمحیطی در پروژههای توسعهای، تقویت مدیریت یکپارچه رودخانههای حفاظتشده و تدوین برنامههای علمی و اجرایی برای ارتقای تابآوری زیستبومهای غرب مازندران تأکید کرد.
