همشهری آنلاین – مجیدجباری: همزمان با حاکم شدن موج گرمای زمستانه در کشور، برخی رسانهها و فضای مجازی از بازگشت سرما و یخبندان از هفته آینده به کشور خبر میدهند اما یک اقلیم شناس این خبرها را اغراقآمیز میداند و میگوید که هرچند از دوشنبه با ورود سامانههای جوی به کشور گرمای هوا کمی فروکش میکند اما بازگشت به هوای نرمال و زمستان و یخبندان گسترده بعید است.
نیما فریدمجتهدی در گفتوگو با همشهری آنلاین با اشاره به روندهای اقلیمی سالهای اخیر توضیح می دهد: در چند سال گذشته عملا به این شرایط جدید عادت کردهایم. کشور به طور محسوس تحت تاثیر گرمایش جهانی قرار گرفته و نظم فصلی دچار اختلال شده و به هم خورده است. حتی در دورههایی که سامانههای بارشی وارد کشور میشوند، میانگین دما در همه فصول بالاتر از نرمال کشوری باقی میماند و این روند همچنان ادامه دارد.
او میگوید: با تضعیف یا خروج سامانههای بارشی، دوباره دماهای بیشینه افزایش پیدا میکند و شرایط گرم غالب میشود. این وضعیت هماکنون در بخش وسیعی از کشور دیده میشود و هر سال نشانههای آن آشکارتر میشود. البته این روند بخشی از یک الگوی جهانی است، اما در کشوری مانند ایران که در کمربند گرم و خشک زمین واقع شدهاست، اثرات آن شدیدتر خود را نشان میدهد.
آثار بادگرم برای شمال
این اقلیمشناس با اشاره به شرایط آب و هوایی شمال کشور توضیح میدهد: در رشت و بخشهایی از گیلان پدیده باد گرم که معمولا در اواخر زمستان رخ میدهد، امسال ظاهرا شدت گرفته است و بر همین اساس ما می بینیم که در روزهای گذشته دمای هوای شهر رشت در استان گیلان از مناطق گرمسیر جنوبی هم بیشتر شده است. هر زمان این باد رخ میدهد، افزایش دما حتی تا محدوده ۲۰ تا ۳۰ درجه هم می رسد و یکی از پیامدهای آن، کاهش رطوبت و در نتیجه افزایش خطر آتشسوزی است.
فریدمجتهدی با اشاره به نشانههای بهار زودرس در شمال کشور میگوید: واقعیت این است که دیگر زمستان به معنای گذشته لمس نمیشود. اکنون در بسیاری از نقاط گیلان و شمال کشور درختان شکوفه دادهاند و انواع گلها دیده میشود که این موضوع از نظر کشاورزی میتواند بسیار پرخطر باشد.
جزئیات کاهش هوا
این کارشناس با استناد به خروجیهای سازمان هواشناسی کشور میگوید: امروز (جمعه اول اسفند) در نیمه شمالشرقی کشور شامل گلستان، خراسان شمالی و خراسان رضوی ناپایداریهایی به شکل رگبار باران، وزش باد، کاهش دما و گاهی رعدوبرق رخ میدهد. همزمان در شرق، جنوب شرق و دامنههای جنوبی البرز وزش باد شدید پیشبینی شده که در شرق و جنوب شرق تداوم خواهد داشت.
فریدمجتهدی ادامه میدهد: برای روز شنبه (فردا) در بیشتر مناطق کشور جو پایدار همراه با افزایش نسبی دما در بیشتر مناطق کشور انتظار میرود اما از یکشنبه نشانههای ناپایداری در شمالغرب و غرب به شکل افزایش ابر و رگبارهای پراکنده در ارتفاعات ظاهر میشود.
او ادامه میدهد: دوشنبه سامانه بارشی وارد غرب کشور میشود و در شمال غرب، ارتفاعات زاگرس مرکزی و البرز مرکزی افزایش ابر، رگبار باران و گاهی رعد و برق پیشبینی میشود. سهشنبه نیز بخشهایی از شمالغرب، غرب، شمال شرق خوزستان، چهارمحال و بختیاری و غرب اصفهان درگیر ناپایداری خواهند بود و حتی دامنههای جنوبی البرز هم کاهش نسبی دما را تجربه میکنند.
به گفته این اقلیمشناس، نفوذ جریانات خنک تر در ادامه به سواحل جنوبی دریای خزر، گیلان، مازندران، گلستان و بخشهایی از خراسان شمالی و رضوی میرسد و در این مناطق رگبار، رعد وبرق و کاهش نسبی دما رخ میدهد و در ارتفاعات استانهای شمالی احتمال بارش برف در روز سه شنبه وجود دارد.
او در پاسخ به این پرسش که پیشبینی هواشناسی درباره میانگین کاهش دما در روزهای آینده چیست؟ تاکید میکند: نمی توان عدد دقیقی تخمین زد، اما معتقدم کاهش دما در این موج میتواند در برخی نقاط تا حدود ۱۰ درجه هم باشد که به معنای بازگشت زمستان نیست.
زمستان برمیگردد؟
فریدمجتهدی درباره ادعای بازگشت زمستان در برخی سایتها تصریح میکند: این تیترها بیشتر برای جذب مخاطب و با اغراق همراه است اما واقعیت این است که روند گرم شدن کشور جدی است و انتظار زمستانهای سرد و پایدار مانند گذشته چندان واقع بینانه نیست.
این دکترای آب و هواشناسی در پایان هشدار میدهد: تداوم گرمای غیرمتعارف و کوتاهشدن زمستان ها میتواند تبعات مهمی برای منابع آب، کشاورزی و حتی سرمازدگی محصولات داشته باشد و اگر این روند ادامه پیدا کند، در سالهای آینده آثار آن بیشتر خود را نشان خواهد داد.
