آداب و رسوم ازدواج سراب
شهرستان سراب، یکی از مناطق تاریخی و فرهنگی استان آذربایجان شرقی، به دلیل موقعیت جغرافیایی خاص خود بین کوههای سبلان و بزقوش، دارای فرهنگی غنی و آداب و رسوم منحصربهفردی است. ازدواج بهعنوان یکی از مهمترین رویدادهای زندگی در این منطقه، با سنتهایی همراه است که ریشه در فرهنگ ترکی آذربایجانی و زندگی عشایری دارد. این مقاله به بررسی مراحل و آداب و رسوم ازدواج در شهرستان سراب میپردازد و تلاش میکند تا تصویری جامع از این سنتهای فرهنگی ارائه دهد.
آداب و رسوم ازدواج در سراب، مانند بسیاری از مناطق ایران، شامل مراحلی است که از خواستگاری آغاز شده و تا مراسم عروسی و پس از آن ادامه مییابد. این مراحل معمولاً با مشارکت خانوادهها و اقوام انجام میشود و نشاندهنده انسجام اجتماعی و احترام به سنتها است.
مراسم عروسی در سراب
مرحله خواستگاری در سراب با هماهنگی خانواده داماد آغاز میشود. معمولاً مادر یا خواهر داماد به همراه چند نفر از زنان فامیل به خانه عروس میروند تا نظر دختر و خانوادهاش را جویا شوند. در این مرحله، خانواده داماد سعی میکند با احترام و رعایت ادب، رضایت خانواده عروس را جلب کند. در صورت توافق اولیه، جلسهای رسمیتر با حضور بزرگان فامیل برگزار میشود که در آن شرایط ازدواج، از جمله مهریه و شیربها، مورد بحث قرار میگیرد.
خواستگاری در فرهنگ سراب
پس از توافق خانوادهها، مراسم شیرینیخوران برگزار میشود که نشاندهنده نامزدی رسمی زوج است. در این مراسم، خانواده داماد هدایایی مانند شیرینی، پارچه، طلا و لباس به خانه عروس میبرند. این هدایا نمادی از حسن نیت و تعهد خانواده داماد به ازدواج است. در سراب، این مراسم معمولاً با حضور اقوام نزدیک و پذیرایی مفصل همراه است.
در فرهنگ سراب، تهیه جهیزیه بر عهده خانواده عروس است، اما خانواده داماد نیز معمولاً با پرداخت شیربها به تأمین بخشی از هزینهها کمک میکند. جهیزیه شامل وسایلی مانند فرش، لوازم آشپزخانه، رختخواب و گاهی زیورآلات است. در گذشته، خانوادهها گندم را برای آرد کردن به آسیاب میبردند تا نان مراسم عروسی را تهیه کنند، سنتی که هنوز در برخی روستاهای سراب دیده میشود.
یکی از زیباترین و شادترین مراسمهای ازدواج در سراب، حنابندان است. این مراسم معمولاً یک یا دو شب قبل از عروسی برگزار میشود. در این شب، عروس لباس سنتی به تن میکند و زنان فامیل با آوازهای محلی و رقص، حنا را به دست و پای عروس میمالند. حنا نمادی از خیر و برکت و خوشبختی برای زوج جوان است. خانواده داماد نیز هدایایی مانند حنا، شیرینی و میوه به خانه عروس میآورند.
حنابندان سراب
مراسم عروسی در سراب معمولاً با شکوه و همراه با موسیقی سنتی آذربایجانی برگزار میشود. در گذشته، این مراسم چندین روز طول میکشید و شامل رقصهای محلی، نواختن سازهایی مانند قوپوز و عاشیقلار (نوازندگان محلی) بود. امروزه، اگرچه عروسیها بیشتر در تالارها برگزار میشود، اما همچنان عناصر سنتی مانند رقصهای گروهی و آوازهای محلی حفظ شدهاند. یکی از رسوم جالب در سراب، قربانی کردن گوسفند در هنگام ورود عروس به خانه داماد است که نمادی از خیر و برکت است.
پس از عروسی، مراسم پاگشا برگزار میشود که در �
