فرارو- دولت اسرائیل پس از تفاهمات اخیر میان ایالات متحده و ایران در سوئیس، نسبت به پیامدهای این توافق بر وضعیت لبنان ابراز نگرانی کرده و معتقد است که واشنگتن عملاً نفوذ ایران در لبنان را مشروعیت میبخشد و همزمان آزادی عمل نظامی اسرائیل در این کشور را محدود میکند.
به گزارش فرارو به نقل از دیلی بیروت، منابع اسرائیلی به اکسیوس گفتهاند که مقامات این کشور نگران هستند توافقات جدید بتواند تلاشهای چندماهه واشنگتن و تلآویو برای تضعیف حزبالله و مهار نفوذ ایران در لبنان را تضعیف کند. به گفته این منابع، اسرائیل بهویژه نگران واکنش احتمالی آمریکا در صورت تصمیم تلآویو برای حمله به اهدافی در خاک لبنان و همچنین فشار دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، برای خروج نیروهای اسرائیلی از جنوب لبنان، با وجود تهدید مداوم حزبالله، است.
بر اساس تفاهمنامه امضا شده میان ایالات متحده و ایران، دو کشور و متحدانشان متعهد شدهاند تمامی اقدامات خصمانه، از جمله اقداماتی که در لبنان انجام میشود، را متوقف کنند و در عین حال امنیت و حاکمیت منطقهای لبنان را حفظ کنند. این در حالی است که اسرائیل ادامه حضور نظامی خود در جنوب لبنان را تهدیدی علیه این حاکمیت تلقی نمیکند و بر تداوم اشغال این منطقه تأکید دارد.
در روزهای پس از امضای تفاهمنامه، چندین دور درگیری میان طرفها رخ داد، هرچند آخرین آتشبس از روز شنبه تاکنون برقرار مانده است. ایران نیز پیش از آغاز مذاکرات هشدار داده بود که در صورت ادامه حملات اسرائیل، تنگه هرمز را خواهد بست و مذاکرات سوئیس را تحریم خواهد کرد.
با آغاز رسمی مذاکرات در روز یکشنبه، لبنان به موضوع اصلی گفتوگوها تبدیل شد. دو طرف توافق کردند یک «هسته کاهش تنش» جدید با مشارکت لبنان و میانجیگری پاکستان و قطر تشکیل شود تا پایداری آتشبس تضمین شود.
منابع اسرائیلی مدعی هستند که توافقهای جدید آمریکا و ایران درباره لبنان، تفاهمات حاصلشده در سال ۲۰۲۴ میان دولت بنیامین نتانیاهو و دولت جو بایدن، رئیسجمهور پیشین آمریکا، را که مورد تأیید دولت کنونی دونالد ترامپ نیز قرار گرفته بود، تضعیف میکند.
بر اساس توافق آتشبس سال ۲۰۲۴ که با میانجیگری دولت بایدن به دست آمد، اسرائیل حق اقدام علیه تهدیدهای قریبالوقوع و نوظهور حزبالله را برای خود محفوظ میدانست. اما طبق ترتیبات جدید، به نظر میرسد آزادی عمل نظامی اسرائیل تنها به مقابله با تهدیدهای قریبالوقوع محدود شده است.
همچنین، در حالی که سازوکار نظارت بر آتشبس قبلی با حضور اسرائیل، لبنان، ایالات متحده و فرانسه فعالیت میکرد، اسرائیل در سازوکار جدید حضور مستقیم ندارد، اما ایران یکی از طرفهای مشارکتکننده در آن است.
علاوه بر این، سازوکار دوران دولت بایدن بر هماهنگی برای از بین بردن زیرساختهای نظامی حزبالله در جنوب لبنان متمرکز بود، اما سازوکار جدید بیشتر بر جلوگیری از درگیری میان ارتش اسرائیل و حزبالله تأکید دارد.
یک منبع اسرائیلی اظهار داشت که اگرچه بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، به بخش هستهای توافق آمریکا و ایران نیز توجه دارد، اما در شرایط کنونی بیش از هر چیز نگران مفاد مربوط به لبنان است؛ زیرا اقدامات اسرائیل علیه حزبالله از اهمیت سیاسی داخلی قابل توجهی در آستانه انتخابات ماه اکتبر برخوردار است.
این منبع، نتانیاهو را درباره این موضوع «هیستریک» توصیف کرد.
به گفته همین منبع، نتانیاهو اخیراً از ران درمر، مشاور نزدیک خود که چند ماه پیش از دولت خارج شده بود، خواسته است از ارتباطاتش با تیم رئیسجمهور ترامپ برای تأثیرگذاری بر مذاکرات آمریکا و ایران درباره لبنان استفاده کند.
این منبع همچنین مدعی شد که درمر در انتشار پیامی از سوی ترامپ در شبکه اجتماعی «تروث سوشال» نقش داشته است؛ پیامی که در آن رئیسجمهور آمریکا به ایران هشدار داده بود اجازه ندهد حزبالله بدون کنترل اقدام کند.
یک مقام آمریکایی نیز دخالت درمر را تأیید کرد و گفت مذاکرهکنندگان آمریکایی حاضر در سوئیس روز یکشنبه چندین بار با او گفتوگو کردهاند تا وی را در جریان روند مذاکرات با ایران قرار دهند و دیدگاههایش را جویا شوند. این مقام افزود: «ما با آنها شفاف بودیم.»
در همین حال، یک مقام لبنانی اعلام کرد که جوزف عون، رئیسجمهور لبنان، آماده پذیرش سازوکار جدید است، مشروط بر اینکه همچنان تحت رهبری ایالات متحده باقی بماند.
همچنین، جی. دی. ونس، معاون رئیسجمهور آمریکا، و جرد کوشنر، نماینده دونالد ترامپ، روز دوشنبه طی یک تماس تلفنی، رئیسجمهور لبنان را در جریان جزئیات سازوکار جدید کاهش تنش قرار دادند.
در مقابل، یک مقام ارشد آمریکایی با اشاره به سابقه طولانی حضور ایران در لبنان گفت که تهران «دهههاست عمیقاً در لبنان درگیر بوده» و تأکید کرد اسرائیل نباید درباره سازوکار جدید نگران باشد، زیرا ایالات متحده نیز بخشی از آن است. وی افزود که وجود یک کانال مستقیم میان واشنگتن و تهران درباره لبنان «فقط به نفع منافع اسرائیل خواهد بود.»
