عصر ایران؛ مهرداد خدیر- رفتار نبویان در افشای مکاتبات دو ماه قبل مقام رهبری با هیأت مذاکرهکننده در برنامۀ زندۀ تلویزیون رسمی کشور از چند منظر قابل تحلیل است:
1. این برنامه درست همزمان با سفر رییس مجلس و وزیر خارجه همراه با رییس کل بانک مرکزی به سوییس برای اولین دور مذاکرات ایران و آمریکا بعد از امضای توافق پخش شد. در فروردینماه آقای قالیباف او را با خود برده بود و ناظران بیرونی این همراهی او را زیانبار دانستند و این بار با خود نبردند و اساسا قرار هم نبود تعداد اعضای هیأت زیاد باشد و نوبت قبل هم اشتباه بود. آیا رفتار او به خاطر همین کنار گذاشته شدن بود؟
2. آنچه میخواند یا از روی اسناد طبقهبندی شده و کاملا سری بود یا چون رهبری جدید بنا به ملاحظات امنیتی به صورت مکتوب و نه رودررو یا با وسایل مخابراتی با مقامات در ارتباط است حالت گفتوگو و مکالمه داشته و مثل این است که در زمان حیات رهبر شهید یکی بیاید در تلویزیون و بگوید آقا دیشب به وزیر خارجه چنین گفت و چنان نهی یا تشویق کرد. نبویان نشان داد قابل اعتماد نیست و از این پس هر جا که باشد موضوع بحث تغییر میکند چون میدانند بیرون لو میدهد.
3. این برنامه برای تخریب پزشکیان و قالیباف یادآور برنامۀ چراغ در دوران اصلاحات بود که روحالله حسینیان در تخریب و متهم کردن دولت اصلاحات و در دوره روحانی هم نوع رفتار با دکتر صالحی و متهم کردن سازمان انرژی اتمی به سیمان ریختن در مهمترین استوانههای اتمی بود.
با این همه حسینیان نظر خود را گفت و سخنی به رهبری نظام نسبت نداد و سندی را افشا نکرد چون خود او رییس مرکز اسناد بود و با نوع اسناد آشنا و آن قدر نگاه امنیتی داشت که درهای مرکز اسناد دربارۀ سندهای تاریخی گذشته را هم بسته بود و در آن ملک بینظیر در حال ساخت پارکینگ طبقاتی بودند و بعد از مرگ او در کرونا درهای مرکز باز شد و در دورۀ فعلی با این که مقام امنیتی سابق - پورمحمدی - در رأس آن است به یکی از پویاترین مراکز پژوهشی بدل شده است.
با این همه احساس شد که روح حسینیان در نبویان حلول کرده و انگار او هم چراغی برافروخته یا در صدد خاموش کردن چراغ توافق صلح است. ( اسم آن برنامه چراغ بود و با این که ماهیت سیاسی نداشت یک شب حسینیان را آوردند تا اصلاح طلبان را به مشارکت در قتلهای زنجیرهای متهم کنند!)
4. عجیبتر از آنچه نبویان میخواند، سکوت و حیرت مجری بود که از او نپرسید: مرد حسابی! اگر آنچه میخوانی سند محرمانه است چرا در تلویزیون آن هم وقتی تلویزیونهای برانداز ثانیه به ثانیه را ضبط و دهها بار پخش و تحلیل میکنند. اگر گفتوگوهای خصوصی رهبر جدید در فروردین اما به صورت مکتوب بوده دست تو چه میکند یا چرا صبر کردند و زودتر قطع نکردند؟ آن قدر مجری بیاختیار است که باید از گوشی دستور دهند؟ آن وقت این جماعت بی اختیار اصرار دارند بگویند ما رسانه ای هستیم در حالی که کارمندان و مجریان یک دستگاه تبلیغاتی و مطیع مدیران شان هستند و ذات کار رسانه که کشف حقیقت و لذت بخشی به مخاطب است این نیست اگر نگوییم ارگان تصویری حزب متبوع همین آقای نبویان شده منتها با بودجه ملت.
5. رییس تیم مذاکره کننده آقای قالیباف است یعنی رییس مجلس و نبویان هم اگرچه قاعدتا به او رأی نداده اما عضو همین مجلس است. اتهامات او در وهلۀ اول متوجه رییس مجلسی است که او عضو و نمایندۀ آن است و بی سبب نیست برخی از تعطیلی آن خُرسندند. البته خودشان مدعیاند تعطیل نیست و در حال نظارتاند ولی مجلس یعنی تالار اصلی و صحن علنی و مذاکراتی که مطابق قانون اساسی باید از رادیو مستقیما پخش شود.
این وزارتخانه و آن وزارتخانه رفتن چند نماینده گشوده بودن مجلس نیست. وقتی نماینده اول مجلس اقلیت تا این اندازه مخالف خواست اکثریت باشد و بخواهد خود را مفسر نظر رهبری جلوه دهد حساب دیگران روشن است ولی این داوری هم جفا به آنان است چون قالیباف منتخب آنهاست و اگر از مذاکره ناراضی بودند به جای قالیباف به رقیب قَدَر او رأی می دادند که کسی نبود جز جناب نقد علی!
6. نبویان ادعا کرده این توافق بین دو رییس جمهوری است نه دو کشور و برداشت او از پیام این است. درست است که ایشان یک راه خروجی برای موقع ضروری باز گذاشته ولی به معنی این نیست که پزشکیان شخصا و خارج از سیستم امضا کرده چون رییس شورای عالی امنیت ملی است و در آنجا همۀ مقامات ارشد سیاسی و حتی نظامی منهای یک نفر - برادرِ مرد شماره دو تلویزیون کنونی که به نبویان تریبون داد- امضا کردند و همین حالا کی در سوییس دارد بر اساس آن توافق نامه مذاکره میکند؟ پزشکیان یا رییس مجلس و وزیر خارجه و رییس کل بانک مرکزی؟
7. هر قدر آیتالله سید مجتبی خود را به جمهوریت و رأی مردم و اجماع نسبی در شورای عالی امنیت ملی متعهد نشان داد این جماعت پایداری از رأی گریزان و به آن ناملتزماند ولو به رأی اول نبویان ببالند چون میدانند در مسابقه بی رقیب و بدون حذف های آقای جنتی و در مشارکت بالا اقبالی ندارند.
مردم ایران به سه رییس جمهوری و مجموعا طی 5 نوبت 100 میلیون به نفع صلح و تنش زدایی با آمریکا رأی داده اند: 42 میلیون به خاتمی در 76 و 84 و 42 میلیون در 92 و 96 به حسن روحانی و 17 میلیون به پزشکیان در 1403.
بخش مهمی مشترکاند ولی سرمایه این تیم 100 میلیون برگه رأی مد نظر است که روی آن نوشته شده بود خاتمی یا روحانی یا پزشکیان. اینها چگونه رویشان میشود همچنان از طرف ملت ایران سخن بگویند؟ مگر آن که آن 100 میلیون برگ را به هیچ انگارند و همین 500 هزار رأی از شهر 10 میلیونی به نام نبویان را کل ملت۹۰ میلیونی ایران بیَنگارند؟!
8. گفتار و رفتار امثال نبویان به تیم مذاکره کننده هشدار می دهد چه آشی برای آنان در صورت شکست پختهاند و مراقب اند اطلاعاتی درز ندهند. کما این که آن مداح هم تعبیر تیغ و گلو را به کار برد و عملا رییس جمهوری مملکت را تهدید به قتل کرد که همچنان گویا جرم کوچک تری است به نسبت این که در روزنامهای یادداشتی تحلیلی بنویسید!
9. رفتار این جماعت قطعا سبب خواهد شد نوبت بعد رهبری این واکنش به ظاهر حمایتگونه و در اصل علیه امنیت ملی را در نظر داشته باشند و از این حیث هم اینها ضرر کردند. ملاقات که فعلا نمی توانند داشته باشند، مکتوب هم به دست شان نخواهند داد چون اینجا و آنجا می خوانند. هم تریبون زنده صدا و سیما را از دست دادند و هم فرصت طلبی شان بر مقامات عالیه به ثبوت رسید. با این حساب خیلی هم بد نشد و اگر باعث شود جبلی و جلیلی رفع زحمت کنند از نقش جناب نبویان در این تحول باید تشکر کرد!
10. نبویان و پایداریچیها بگویند مذاکره نکنیم چه کنیم و اگر همین حالا پزشکیان ببُرد و بگوید شما می دانید و مملکت تان آیا می توانند انتخاباتی برگزار کنند؟ اگر بتوانند برگزار کنند با نامزدها چه کنند. رد صلاحیت کنند یا نه؟ اگر آری و مثل ۱۴۰۰ همه را حذف کنند تا یکی رئیس جمهور شود با نرخ پایین مشارکت چه کنند و اگر نه آزاد باشد با فردی صریح تر از پزشکیان که انتخاب شود چه کنند؟ پس سر به سر او نگذارند که اتفاقا از بقای نظام و همراهی مردم و امید آنان بیش از همه خود این جماعت سود میبرد.