در همینحال با توجه به آنکه بسیاری از مناطق آزاد بهخصوص آنها که در مراحل نخست فعالیت هستند با کسری منابع برای تجهیز و توسعه زیرساختها مواجه هستند؛ از این منابع درآمدی میتوان در مسیر گذر از کمبودها بهره گرفت. اجرای گامهای نخست تجهیز مناطق آزاد حتی در سطح بینالمللی نیز به دولتها واگذار میشود، پس از اجرای اقدامات اولیه سرمایهگذاران جذب این مناطق میشوند و مسیر توسعه آنها را هموار میکنند. اما بسیاری از مناطق آزاد تجاری و صنعتی کشور بهخصوص در مناطق مرزی، با ضعف زیرساخت همراه هستند. همین ضعف نیز توسعه آنها را دشوار میکند و مسیر حرکت آنها در روند بلوغ عملیاتی با اختلال مواجه میسازد. در چنین شرایطی راهکاری همچون فروش شماره پلاکهای رند خودرو، امکانی برای درآمدزایی با کمترین هزینه و از مسیری شفاف است. از این سرمایه میتوان برای توسعه ناوگان امداد و نجات (همچون واردات ماشینهای آمبولانس، آتشنشانی و پلیس) و همچنین تجهیزات ایستگاههای شارژ خودرو و ...، بهره گرفت.
با توجه به آنکه مناطق آزاد جغرافیای محدود و مشخصی دارند و با قانون و مصوبه مجلس شکل میگیرند، حکم یک آزمایشگاه حکمرانی را دارند. یعنی یک ایده را میتوان بدون ایجاد تبعات سنگین در این مناطق اجرایی کرد. همچنین با اینکه تعداد این مناطق آزاد در کشور به ۱۶ رسیده، بسیاری از آنها، فاقد نقاط سکونتی هستند. جمعیتی که در این مناطق ساکن هستند کمتر از ۲ درصد جمعیت کشور برآورد میشود. البته تردد به استانها و شهرستانهای مجاور این مناطق جریان دارد. در چنین فضایی کسب عایدی از پلاک مناطق آزاد، یکی از راههای بیدردسر، خلاقانه و پایدار است که منابعی را برای مناطق ایجاد کند. به ویژه آنکه در برخی مناطق آزاد قدیمیتر چند ۱۰ هزار پلاک خودرو واگذار شده و همین موضوع حکایت از تقاضای بالای خرید خودرو در این مناطق دارد.
* پژوهشگر اقتصادی
