به گزارش همشهری آنلاین، بررسی صورتهای مالی شرکتهای بورسی ایران در پایان دسامبر ۲۰۲۵ (دیماه ۱۴۰۴) نشاندهنده یک تغییر استراتژیک در مدیریت زنجیره تأمین است.
در حالی که تنشهای منطقهای به اوج خود رسیده، دادههای سامانه کدال تایید میکنند که صنایع ایران با انبار کردن بیسابقه کالا و مواد اولیه، خود را برای یک دوره میانمدت انسداد احتمالی مرزها یا درگیری نظامی آماده کردهاند.
به طوری که حتی اگر از همین امروز هیچ کالایی وارد کشور نشود، ذخایر موجود میتواند چرخ اقتصاد را تا فراتر از زمان برگزاری جام جهانی ۲۰۲۶ (خرداد و تیر ۱۴۰۵) به گردش درآورد.
سپر بلای اقتصاد با عبور از میانگین ۱۰۰ روزه
طبق آمار، میانگین موجودی کالای صنایع تولیدی ایران به حدود ۱۰۰ روز رسیده است.
این به معنای آن است که اقتصاد ایران یک «ضربه گیر» زمانی برای خود ایجاد کرده که در صورت بسته شدن تنگه هرمز، دولت و بخش خصوصی فشار ناشی از کمبود کالا را بلافاصله حس نخواهند کرد.
ذخایری برای بیش از نیم سال
بخش «تولیدات کلیدی» (Core Manufacturing) بیشترین سطح آمادگی را دارد:
ماشینآلات برقی: با ۲۲۵ روز موجودی انبار، رکورددار است. این یعنی این بخش حتی بدون یک قطعه وارداتی، تا ۷ ماه آینده توان ادامه فعالیت دارد.
سیمان و مصالح ساختمانی: با ۱۷۶ روز ذخیره، تضمینکننده تداوم پروژههای عمرانی و بازسازی در شرایط بحرانی است.
محصولات فلزی و فولاد: ذخیرهای بین ۱۲۲ تا ۱۷۰ روز دارند که ستون فقرات صنایع دفاعی و سنگین محسوب میشود.
کالاهای مصرفی (FMCG)
در بخش کالاهای تندمصرف که مستقیماً با معیشت مردم در ارتباط است، وضعیت ذخایر قابل توجه است:
محصولات کشاورزی و دامی: با ۱۵۰ روز ذخیره، امنیت غذایی را تا اواسط تابستان آینده (زمان جام جهانی) تضمین میکند.
نوشیدنیها و قند و شکر: به ترتیب با ۱۲۲ و ۹۰ روز ذخیره، در وضعیت پایداری قرار دارند.
داروسازی: با ۷۶ روز ذخیره، اگرچه نسبت به سیمان کمتر است، اما برای عبور از شوکهای اولیه تحریم یا جنگ، زمان حیاتی در اختیار تیمهای مدیریت بحران قرار میدهد.
این حجم از انبارش کالا، بیانیهای صریح از سوی سیاستگذاران اقتصادی ایران است.
برخلاف مدلهای جهانی که به سمت «تولید به اندازه نیاز» (Just-in-Time) حرکت میکنند، ایران به مدل «ذخیره برای روز مبادا» (Just-in-Case) روی آورده است که باعث شده اقتصاد کشور ضربهگیر و سپر دفاعی قابل قبولی داشته باشد.
