روایت فیلم‌سوزی بزرگ در ایران

دنیای اقتصاد چهارشنبه 27 مهر 1401 - 00:05
فیلم‌های سینمایی زیادی پشت پرده اکران مانده و هیچ‌یک از مسوولان شورای صنفی نمایش پاسخگوی این وضعیت نیست. در سه سال گذشته به دلیل شیوع کرونا از یک سو وضعیت اکران با مشکل مواجه شد و از سوی دیگر با استقرار دولت جدید سیاست‌های فرهنگی تغییر کرد و موانع متعددی برای اهالی سینما به وجود آمد. از ابتدای مهر تاکنون بیش از ۲۵ فیلمنامه برای تولید درخواست پروانه ساخت داده‌اند. این آمار درحالی چشمگیر به حساب می‌آید که این تعداد برای خرداد ۵ فیلمنامه، برای تیر ۵ فیلمنامه، برای مرداد ۱۰ فیلمنامه و برای شهریور ۱۵ فیلمنامه بوده است. با توجه به این آمار، به احتمال زیاد، تعداد درخواست‌ها به شورای پروانه ساخت تا پایان مهر، ۲برابر میزان مراجعه در شهریور خواهد شد.

 نکته ماجرا این است که فیلم‌های متعدد سینمایی ساخته می‌شوند و روی پرده نمی‌روند و همین موضوع باعث می‌شود چیزی حدود ۳۰۰ فیلم سینمایی پشت پرده اکران بمانند و یک فیلم‌سوزی در تاریخ سینمای ایران رخ دهد. محمدرضا لطفی، کارگردان و منتقد سینما، در یک مصاحبه‌ به خبرآنلاین گفته بود: «ما درباره ویرانه‌ای به نام سینما صحبت می‌کنیم و شاهد بزرگ‌ترین فیلم‌سوزی تاریخ در سینمای ایران هستیم.»ماجرا این است که پس از این همه رکود در اکرانِ فیلم‌های سینمایی، چرا هنوز هم چیزی حدود ۱۰۰ فیلم در سال تولید می‌شود؟ البته نمی‌توان از فیلمساز خواست فیلم نسازد، اما دست‌کم چرا تعداد آن کاهش پیدا نمی‌کند؟ شادمهر راستین در پاسخ به این سوال گفت: «نزدیک به بیست سال است سود اصلی سینما در تولید است، نه در پخش، در واقع محصولی تولید می‌شود که با ساختن آن سود به دست می‌آید و مهم نیست مخاطبی داشته باشد یا نه.»

سالن‌های سینما افزایش یابد

به گزارش خبرآنلاین، حالا که بزرگ‌ترین فیلم‌سوزی تاریخ سینما در حال رخ دادن است، سینماها به خاطر شرایط اجتماعی دچار رکود شده و فیلمساز هم می‌خواهد کارش را ادامه دهد، چند پیشنهاد روی میز قرار می‌گیرد. یکی از پیشنهادها افزایش تعداد سالن‌های سینماست. سید امیر سیدزاده، تهیه‌کننده سینما، درباره این موضوع می‌گوید: «افزایش سالن‌های سینما، توجه ویژه به عوامل، سازندگان و متولیان فرهنگی، می‌تواند چشم‌انداز مفیدی برای سینما به ارمغان بیاورد.»

این تهیه‌کننده درباره یکی از بحث‌های اصلی زمینه اکران فیلم‌ها هم گفت: «یکی از مسائل مهم دیگر که باید به آن توجه شود این است که شورای صنفی نمایش به بسیاری از فیلم‌ها فرصت اکران نمی‌دهد یا سالن کافی در اختیار آن‌ها قرار نمی‌دهد. دلیلش هم این است که فیلم بازیگر چهره ندارد، پس نمی‌تواند فروش خوبی داشته باشد. من خودم سه فیلم با همین شرایط دارم. اما این‌گونه نمی‌توان اوضاع را پیش برد. باید فرصت عادلانه برای اکران در اختیار همه فیلم‌ها قرار بگیرد، برای این‌که سینمادار هم ضرر نکند؛ یک کف فروش مشخص در یک بازه زمانی مشخص برای آن در نظر بگیرند.»

ایزد مهرآفرین، از دیگر منتقدان سینما، نیز معتقد است انتخاب هر فیلم برای اکران به سینماداران واگذار شود. او در این‌باره گفت: «قدرت اکران را به دست سینمادارها بدهیم و بگذاریم آن‌ها مشخص کنند چه اثری روی پرده سینمایشان برود. عزمی عمومی در جامعه سینمایی، به همت وزیر فرهنگ ‌و ارشاد اسلامی و رئیس سازمان سینمایی شکل بگیرد تا تلویزیون و شهرداری در زمینه تبلیغات با سینماگران همراهی کنند و در وهله نخست مردم متوجه شوند که سینماها باز است. کیفیت فیلم‌ها بالا برود و باز بودن سینما را به هر طریقی به همه مردم اعلام کنیم.»

چرا اکران آنلاین نداشته باشیم؟

یکی دیگر از این پیشنهادها این است که شرایط اکران آنلاین برای فیلمسازها فراهم شود. یکی دو مورد چنین اتفاقی رخ داد اما به واسطه فقدان قانون کپی‌رایت، این ایده چندان مورد استقبال قرار نگرفت. محمدرضا صاحبی، کارگردان و مستندساز، درباره اکران آنلاین می‌گوید: «اکران آنلاین درمجموع، هم تهدید است و هم فرصت. تهدید است چون مخاطب سینمارو که پیش از این به سینما می‌رفته است، تغییر رویکرد می‌دهد و در خانه به تماشای فیلم می‌نشیند. همچنین یک فرصت برای فیلم‌هایی است که مخاطبان محدودتری دارند و اکرانشان روی پرده سینما از نظر اقتصادی قابل‌توجیه نیست.» حامد سلیمان‌زاده، منتقد و داور جشنواره‌های مختلف سینمایی، درباره نبود شرایط مناسب برای اکران آنلاین گفت: «یکی دیگر از مشکلات ما مخصوصا در مواجهه با اکران آنلاین این است که بستر امنی برای حفظ آثار نداریم و این‌گونه سینمای ایران هیچ وقت نمی‌تواند در بستر مجازی به حیات خود ادامه دهد. اگر کسی به سمت اکران آنلاین برود، فقط یک نعش از اثرش باقی می‌ماند. مشکل هم آن‌جاست که هیچ‌گاه از قانون کپی‌رایت حمایت نشده و نخواهد شد.»

سلیمان‌زاده در ادامه با اشاره به اکران آنلاین در دیگر کشورها گفت: «البته در کرونا بسیاری از کشورها به سمت اکران آنلاین رفتند اما به صورت محدود آن را دنبال کردند، چون سینماگران بزرگ نسبت به این موضوع اعتراض داشتند و معتقد بودند جای فیلم روی پرده سینماست. همین اعتراض‌ها باعث شد برخلاف تصور عده‌ای، در این دوران سینما آنلاین نشود و سالن‌های سینمایی همچنان به فعالیت خودشان ادامه دهند.» او ادامه داد: «من سه راهکار برای بهبود وضعیت سینما دارم. اول انجام پژوهش‌های کارآمد، دوم تنوع در اکران بعد از کرونا، و سوم تعطیل نکردن جشنواره‌ها و برگزاری رویدادهای فرهنگی.»

مسوولانی که پاسخگو نیستند!

برای رسیدن به پاسخ این سوالات که تکلیف این همه پروانه نمایشی که صادر می‌شود چیست و چرا نوبت اکران به همه فیلم‌ها نمی‌رسد، تلاش کردیم با مسوولان شورای صنفی نمایش صحبت کنیم. مسوولانی که یا پاسخ تلفن و پیام ما را ندادند، یا از پاسخ دادن به این سوال سرباز زدند و پاسخ‌گویی را به فرد دیگری واگذار کردند. اما با تمام این شرایط همچنان به دنبال پاسخی برای رسیدگی به وضع موجود هستیم. وضعی که در آن فیلم‌ها می‌سوزند و کسی کاری از دستش برنمی‌آید.

منبع خبر "دنیای اقتصاد" است و موتور جستجوگر خبر تیترآنلاین در قبال محتوای آن هیچ مسئولیتی ندارد. (ادامه)
با استناد به ماده ۷۴ قانون تجارت الکترونیک مصوب ۱۳۸۲/۱۰/۱۷ مجلس شورای اسلامی و با عنایت به اینکه سایت تیترآنلاین مصداق بستر مبادلات الکترونیکی متنی، صوتی و تصویری است، مسئولیت نقض حقوق تصریح شده مولفان از قبیل تکثیر، اجرا و توزیع و یا هرگونه محتوای خلاف قوانین کشور ایران بر عهده منبع خبر و کاربران است.