تاریخ ملتها تنها در میدانهای نبرد نوشته نمیشود؛ گاه در خیابانهایی رقم میخورد که مردمان یک سرزمین برای بدرقه عزیزترین سرمایههای خویش در آن گرد میآیند. آنچه در آیین بدرقه «آقای شهید ایران» رخ داد، صرفاً یک مراسم تشییع نبود؛ فصلی از تاریخ معاصر ایران بود که همزمان در برابر دیدگان میلیونها انسان در سراسر جهان ورق خورد.
حضور بیش از چهارده هزار نفر از اصحاب رسانه، عکاسان، تصویربرداران، خبرنگاران و فعالان رسانهای و نیز استقرار بیش از هفتصد خبرنگار خارجی از دهها رسانه بینالمللی، این رویداد را به یکی از بزرگترین اجتماعات رسانهای تاریخ معاصر کشور تبدیل کرد. این حضور گسترده، خود حامل پیامی روشن بود؛ اینکه رخدادهای بزرگ ایران، خواه ناخواه به بخشی از گفتوگوی جهانی تبدیل میشوند و افکار عمومی جهان نمیتواند نسبت به آن بیاعتنا بماند.
در عصر جدید، قدرت تنها در موشکها، تانکها و تجهیزات نظامی خلاصه نمیشود. ملتها در کنار نبردهای سخت، در میدان دیگری نیز حضور دارند؛ میدانی که سلاح آن تصویر، واژه، خبر و روایت است. اگر جنگ نظامی برای تصرف سرزمینهاست، جنگ روایتها برای تسخیر ذهنها و قلبهاست. از همین رو، در روزهایی که ایران از یکی از حساسترین مقاطع امنیتی و سیاسی خود عبور میکند، اهمیت رسانهها کمتر از اهمیت سایر ارکان قدرت ملی نیست.
در چنین شرایطی، تدابیر سنجیده و تلاشهای گسترده معاونت امور رسانهای و تبلیغات وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی شایسته تقدیر ویژه است. مدیریت حرفهای حضور هزاران خبرنگار، ایجاد زیرساختهای لازم برای پوشش خبری، تسهیل فعالیت رسانههای داخلی و خارجی و فراهم ساختن امکان مشاهده مستقیم این رخداد برای خبرنگاران بینالمللی، اقدامی بود که فراتر از یک وظیفه اداری، در حکم پاسداری از روایت ملی و دفاع از حقیقت تلقی میشود.
اهمیت این موضوع زمانی آشکارتر میشود که بدانیم جهان امروز بیش از آنکه با واقعیتها مواجه باشد، با بازنمایی واقعیتها روبهرو است. بسیاری از قضاوتها نه بر اساس آنچه رخ داده، بلکه بر پایه آن چیزی شکل میگیرد که دیده و روایت شده است. از این رو، حضور صدها خبرنگار خارجی در متن این رویداد، فرصتی ارزشمند برای مشاهده بیواسطه حقیقت و انتقال آن به افکار عمومی جهان فراهم آورد.
بدرقه رهبر شهید، تنها وداع یک ملت با پیشوای خویش نبود؛ نمایش اقتدار اجتماعی، همبستگی ملی و پیوند عمیق مردم با تاریخ و هویت خود نیز بود. هزاران دوربین این صحنه را ثبت کردند و صدها رسانه آن را به گوشهگوشه جهان رساندند. بدینسان، آنچه در خیابانهای ایران جریان داشت، همزمان در میدان بزرگ روایت جهانی نیز جاری شد.
بیگمان، در حافظه تاریخ، این روز نه فقط به عنوان روز یک بدرقه باشکوه، بلکه به عنوان روزی ثبت خواهد شد که ایران توانست روایت خود را با زبان مردم، با تصویر حضور و با گواهی هزاران خبرنگار به جهان عرضه کند؛ و این، دستاوردی است که ارزش آن کمتر از هیچ پیروزی بزرگی نیست.
