همشهری آنلاین_فاطمه عسگرینیا:مصلای امام خمینی(ره) تهران، این روزها تنها محل برگزاری یک مراسم وداع نیست؛ صحنهای است که بسیاری از رسانههای غربی، حتی آنهایی که سالها با نگاه انتقادی به تحولات ایران نگریستهاند، ناچار شدند در برابر ابعاد حضور مردمی، گستره سوگواری و حجم بسیج اجتماعی در ایران، دست به توصیفهایی بزنند که کمتر در سالهای اخیر درباره یک رویداد ایرانی به کار برده بودند.
رویدادی تاثیر گذار
از نخستین ساعات آغاز مراسم وداع با پیکر رهبر شهید انقلاب، خبرنگاران و عکاسان رسانههای بینالمللی، تصاویر و روایتهایی را مخابره کردند که وجه مشترک آنها، «گستردگی حضور مردم» و «ابعاد کمسابقه مراسم» بود. خبرگزاری آسوشیتدپرس در گزارش خود، از حضور انبوه عزادارانی نوشت که با مشاهده پیکر رهبر شهید اشک میریختند و شعارهای مختلف سر میدادند و تأکید کرد که این مراسم، یکی از بزرگترین تجمعات عمومی ایران در سالهای اخیر محسوب میشود. این خبرگزاری در تحلیل خود از مراسم تشییع رهبر شهید ایران، این مراسم را رویدادی تأثیرگذار بر آینده سیاسی کشور ارزیابی کرده و نوشته است که برگزاری آیینهای گسترده وداع و تشییع، میتواند به تقویت انسجام حامیان نظام و تثبیت موقعیت رهبری جدید در ایران کمک کند.
سوگواری گسترده ملی
خبرگزاری رویترز و رسانههای همکار آن نیز در گزارشهای خود، از «سوگواری گسترده ملی» و «بسیج اجتماعی کمنظیر» سخن گفتهاند؛ تعبیری که نشان میدهد حتی تحلیلگران غربی نیز ناچار شدهاند ابعاد مردمی این مراسم را به رسمیت بشناسند. تصاویر منتشرشده از خیابانهای سیاهپوش تهران، آمادهباش گسترده خدمات شهری و حضور داوطلبان مردمی، از جمله مواردی بود که بارها در گزارشهای بینالمللی مورد اشاره قرار گرفت. در بخشی از گزارش رویترز در کنار توصیف گستردگی این مراسم آمده: «تمهیدات گسترده برای برگزاری مراسم اندیشیده شده، هتلها تخفیفهایی برای اسکان عزاداران در نظر گرفتهاند، مدارس، مساجد و سالنهای ورزشی برای پذیرش مهمانان آماده شدهاند و شبکه حملونقل عمومی نیز برای خدمترسانی به جمعیت میلیونی سازماندهی شده است.»
رویدادی با ابعاد کم سابقه
شاید یکی از جالبترین بازتابها، مربوط به خبرگزاری رسمی ایتالیا، ANSA باشد؛ رسانهای که در گزارشی از تهران، ضمن اشاره به حضور گسترده عزاداران، از حضور هیئتهای خارجی برای ادای احترام به پیکر رهبر شهید و اعضای خانواده ایشان خبر داد و نوشت که مقامهای ایرانی، حضور ۱۵ تا ۲۰ میلیون نفر را تنها در تهران برای مراسمهای پیشرو پیشبینی کردهاند؛ عددی که به نوشته این رسانه، ابعاد کمسابقه این رویداد را نشان میدهد.
همبستگی و انسجام حامیان نظام سیاسی ایران
روزنامه فایننشال تایمز نیز در گزارشی از تهران، به حضور گسترده عزاداران و تداوم مراسم در چند شهر ایران و عراق اشاره کرده و این مراسم را نمادی از «همبستگی و انسجام حامیان نظام سیاسی ایران» توصیف کرده است. این روزنامه همچنین به حضور هیئتهای خارجی و آمادگی گسترده شهر تهران برای میزبانی از عزاداران پرداخته است.
ایران میزبان میلیون ها عزادار
در همین حال، لسآنجلس تایمز با انتشار تصاویری از پیکر رهبر شهید و اعضای خانواده ایشان در مصلای تهران، از این مراسم به عنوان یکی از بزرگترین آیینهای سوگواری دولتی و مردمی در تاریخ معاصر ایران یاد کرده است. حتی این موضوع را تیتر کرده و نوشته: «ایرانِ پس از جنگ، میزبان میلیونها عزادار در مراسم چندروزه وداع با رهبر شهید است.»
رسانههای غربی همچنین به جزئیاتی اشاره کردهاند که شاید بیش از هر چیز، بازتابدهنده فرهنگ ایرانی و شیعی عزاداری باشد؛ از پوشیدن لباسهای مشکی توسط هزاران عزادار گرفته تا حضور خانوادههایی که از شهرهای مختلف خود را به تهران رساندهاند و حتی آیینهای سنتی ادای احترام و طلب تبرک از پیکر شهدا که برای بسیاری از خبرنگاران خارجی، پدیدهای قابل تأمل و متفاوت توصیف شده است.
اعتراف به یک واقعیت اجتماعی
آنچه امروز در گزارشهای رسانههای غربی بیش از هر چیز به چشم میآید، اعترافی ناخواسته به یک واقعیت اجتماعی است؛ اینکه فارغ از تحلیلهای سیاسی، مراسم وداع با رهبر شهید انقلاب به صحنهای از مشارکت گسترده مردمی، همبستگی اجتماعی و میزبانی ایرانی تبدیل شده است؛ صحنهای که حتی رسانههای منتقد غربی نیز نتوانستهاند از کنار ابعاد انسانی، عاطفی و اجتماعی آن بیتفاوت عبور کنند.
آنچه در بخش قابل توجهی از این گزارشها مشترک به نظر میرسد، توجه به همبستگی اجتماعی، حضور داوطلبانه مردم و میزبانی گسترده ایرانیان از عزاداران و میهمانانی است که برای شرکت در مراسم بدرقه رهبر شهید، راهی تهران شدهاند
