دکتر سلیم کریمی، روز چهارشنبه ۱۰ تیرماه در نشست تخصصی «باورها مرا خواهند ساخت» که به مناسبت هفته مبارزه با مواد مخدر در جهاددانشگاهی استان کردستان برگزار شد، اظهار کرد: حتی اگر بهترین پلیس دنیا را داشته باشیم، در خوشبینانهترین حالت تنها حدود ۲۰ درصد مواد مخدر قابل کشف است و در حوزه درمان نیز با وجود بهترین امکانات، میزان موفقیت از ۲۰ درصد فراتر نمیرود؛ بنابراین حدود ۶۰ درصد موفقیت در کنترل اعتیاد وابسته به پیشگیری است.
وی با انتقاد از کمتوجهی به حوزه پیشگیری افزود: اگرچه در اسناد و برنامهها پیشگیری به عنوان اولویت مطرح میشود، اما در عمل سرمایهگذاری کافی در این بخش انجام نشده است.
کریمی خانواده را نخستین و مهمترین کانون پیشگیری از اعتیاد دانست و گفت: شخصیت و مهارتهای زندگی کودک در سالهای نخست زندگی شکل میگیرد و آموزش «همسرداری» و سپس «فرزندپروری» باید در اولویت برنامههای آموزشی قرار گیرد. اگر خانواده از آرامش و امنیت روانی برخوردار باشد، بخش قابل توجهی از آسیبهای اجتماعی از جمله اعتیاد کاهش مییابد.
وی محلات را دومین بستر مهم پیشگیری عنوان کرد و افزود: استفاده از ظرفیت مساجد، سازمانهای مردمنهاد، گروههای محلی و اجرای برنامههای آموزشی محلهمحور میتواند نقش مؤثری در کاهش آسیبهای اجتماعی داشته باشد.
این کارشناس مبارزه با مواد مخدر ادامه داد: سومین کانون، محیطهای آموزشی شامل مهدکودک، مدرسه و دانشگاه است. متأسفانه در نظام آموزشی، سهم «پرورش» بسیار کمتر از «آموزش» است، در حالی که آموزش مهارتهای زندگی و تربیت صحیح میتواند جوانان را در برابر آسیبهای اجتماعی مقاوم کند.
وی محیطهای کاری و کارگری را چهارمین بستر پیشگیری برشمرد و گفت: برخلاف تصور عمومی، صرفاً افراد بیکار در معرض اعتیاد نیستند؛ مطالعات نشان میدهد شیوع مصرف مواد در برخی محیطهای کاری و صنعتی نیز قابل توجه است و باید برای این محیطها برنامههای پیشگیرانه طراحی شود.
کریمی فضای مجازی را نیز یکی از بسترهای اثرگذار در گسترش باورهای نادرست درباره مواد مخدر دانست و گفت: انتشار اطلاعات نادرست و تبلیغات غیرواقعی در این فضا میتواند زمینه گرایش افراد به مصرف مواد را فراهم کند.
وی با اشاره به نقش باورهای غلط در گرایش به اعتیاد اظهار کرد: پیشگیری یعنی اصلاح باورهای غلط. بسیاری از افراد تصور میکنند یکبار مصرف مواد مشکلی ایجاد نمیکند یا مصرف تفننی اعتیادآور نیست، در حالی که اغلب مصرفکنندگان از همان تجربه نخست احساس لذت کرده و همین موضوع زمینه تکرار مصرف و وابستگی را فراهم میکند.
این پژوهشگر حوزه پیشگیری از اعتیاد افزود: این تصور که مصرفکنندگان مواد مخدر ظاهر مشخصی دارند نیز کاملاً اشتباه است. در میان مبتلایان، پزشک، دانشجو، مدیر، کارمند و افراد دارای موقعیت اجتماعی نیز دیده میشوند و ظاهر افراد معیار مناسبی برای تشخیص نیست.
کریمی با رد برخی باورهای رایج درباره خواص درمانی مواد مخدر گفت: تریاک و سایر مواد مخدر هیچ بیماریای را درمان نمیکنند، بلکه صرفاً با خاصیت تسکینی خود علائم بیماری را به طور موقت کاهش میدهند و همین مسئله موجب تأخیر در تشخیص و درمان بیماریهای اصلی میشود.
وی همچنین نسبت به تبلیغات درباره مصرف مواد برای افزایش توان جنسی، کاهش استرس یا لاغری هشدار داد و تصریح کرد: این ادعاها فاقد پشتوانه علمی است و بسیاری از افراد بر اساس همین باورهای نادرست به دام اعتیاد گرفتار میشوند.
کارشناس مبارزه با مواد مخدر استان کردستان با اشاره به اینکه حدود ۴۵ درصد گرایش به اعتیاد ناشی از ناآگاهی است، تأکید کرد: افزایش آگاهی عمومی، آموزش مهارتهای زندگی و اصلاح باورهای نادرست میتواند نقش تعیینکنندهای در کاهش گرایش به مصرف مواد مخدر داشته باشد.
وی در پایان از خانوادهها خواست آموزش مهارت «نه گفتن»، مسئولیتپذیری، تصمیمگیری و سبک زندگی سالم را از دوران کودکی در برنامه تربیتی فرزندان خود قرار دهند و گفت: پیشگیری مؤثر، کمهزینهترین و موفقترین راهکار مقابله با اعتیاد است.
انتهای پیام
