همه ما بارها شنیدهایم که تغذیه متعادل، پایهی یک زندگی سالم است. در میان نوشیدنیهای رایج، آب پرتقال همیشه جایگاه ویژهای داشته؛ هم بهخاطر طعم دلپذیرش و هم بهدلیل ترکیبات مفیدی که در خود دارد. اما یافتههای علمی جدید نشان میدهد این نوشیدنی ساده میتواند تأثیراتی عمیقتر از آنچه تصور میکردیم، در بدن ایجاد کند؛ حتی در سطح ژنها.
به گزارش همشهری آنلاین، آب پرتقال سرشار از ترکیبات گیاهی فعالی به نام فلاونوئیدهاست، بهویژه ترکیبی به نام هسپریدین که به خواص ضدالتهابی و آنتیاکسیدانی شناخته میشود. همین موضوع دانشمندان را به این پرسش رساند:
آیا مصرف منظم آب پرتقال میتواند راهی ساده برای حمایت از سلامت قلب و سوختوساز بدن باشد؟
برای بررسی دقیق این موضوع، پژوهشگران بیست فرد سالم (ده زن و ده مرد) در بازه سنی بیستویک تا سیوشش سال را انتخاب کردند. این افراد هیچ بیماری مزمن نداشتند، سیگار نمیکشیدند و دارو یا مکمل خاصی مصرف نمیکردند.
پیش از شروع مطالعه، شرکتکنندگان بهمدت سه روز از مصرف مرکبات و خوراکیهای غنی از فلاونوئید مانند توتفرنگی، قهوه، شکلات و چای پرهیز کردند تا بدن به حالت پایه بازگردد.
در طول شصت روز، هر فرد روزانه پانصد میلیلیتر آب پرتقال صددرصد طبیعی مصرف میکرد؛ نیمی صبح و نیمی در ساعات بعدی روز. در ابتدای مطالعه و پس از پایان آن، نمونه خون گرفته شد و شاخصهایی مانند فشار خون و وضعیت بدنی اندازهگیری شد. پژوهشگران در طول این مدت ارتباط منظم با شرکتکنندگان داشتند تا از اجرای دقیق برنامه اطمینان حاصل شود.
بخش اصلی پژوهش بررسی تغییرات فعالیت ژنها بود؛ یعنی اینکه کدام ژنها فعالتر یا کمفعالتر میشوند.
پس از دو ماه مصرف روزانه آب پرتقال، تغییرات قابلتوجهی در سطح ژنتیکی بدن افراد مشاهده شد.
در مجموع، فعالیت سههزار و هفتصد و نود ژن تغییر کرد. از این تعداد، فعالیت بیش از دو هزار ژن کاهش یافت و بیش از هزار ژن فعالتر شد. این تغییرات کاملاً هدفمند و مرتبط با سلامت بدن بودند.
ژنهایی که با فشار خون بالا ارتباط دارند، فعالیت کمتری نشان دادند. این موضوع میتواند توضیح دهد چرا مصرف آب پرتقال در برخی افراد به کاهش فشار خون کمک میکند.
التهاب مزمن یکی از عوامل اصلی بیماریهای قلبی، دیابت و چاقی است. نتایج نشان داد مصرف منظم آب پرتقال با کاهش فعالیت ژنهای التهابی همراه بوده و میتواند به آرام شدن التهابهای پنهان بدن کمک کند.
برخی ژنهای مرتبط با نحوه پردازش و ذخیره چربی در بدن تحت تأثیر قرار گرفتند. این یافته نشان میدهد آب پرتقال ممکن است در بهبود متابولیسم چربی و حتی ترکیب بدنی نقش داشته باشد.
جالب اینجاست که اثر آب پرتقال در افراد مختلف یکسان نبود. در افراد دارای اضافهوزن، تأثیر بیشتری بر سوختوساز چربی دیده شد، در حالیکه در افراد با وزن طبیعی، اثر ضدالتهابی پررنگتر بود. این موضوع نشان میدهد واکنش بدن به تغذیه میتواند شخصیسازیشده باشد.
با وجود نتایج امیدوارکننده، این مطالعه محدودیتهایی هم دارد. تعداد شرکتکنندگان کم بود و همه افراد سالم و جوان بودند. همچنین مدت مطالعه تنها دو ماه بود و مشخص نیست این اثرات در بلندمدت چگونه ادامه پیدا میکنند. برای نتیجهگیری قطعی، پژوهشهای گستردهتر و طولانیمدت لازم است.
افزودن آب پرتقال طبیعی به برنامه روزانه میتواند راهی ساده و در دسترس برای حمایت از سلامت بدن باشد. ترکیبات فعال موجود در آن ممکن است به کاهش التهاب، تنظیم فشار خون و بهبود متابولیسم چربی کمک کنند؛ عواملی که نقش مهمی در پیشگیری از بیماریهای قلبی، دیابت و چاقی دارند.
البته باید به میزان مصرف توجه داشت، بهویژه برای افرادی که قند خون بالاتری دارند، چون آب پرتقال حاوی قند طبیعی است و زیادهروی در آن توصیه نمیشود.
هرچند تحقیقات بیشتری لازم است، اما این نتایج آب پرتقال را به گزینهای ارزشمند در یک الگوی تغذیه سالم تبدیل میکند.
منبع: eatingwell
