خبرگزاری مهر – گروه استانها: اکنون که چهل و هفتمین بهار آزادی و استقلال ایران اسلامی فرا رسیده است، نهال نوپای انقلاب سال ۵۷ به درخت تنومندی بدل گشته که ریشه در خاک باور مردم و شاخ و برگ در آسمان خودکفایی دارد. مرور کارنامه ۴۷ ساله نظام مقدس جمهوری اسلامی، نه صرفاً یک بازخوانی تاریخی، بلکه روایتی از ارادهای پولادین برای عبور از محرومیتها و رسیدن به قلههای پیشرفت است؛ روایتی که استان پهناور و استراتژیک کرمانشاه، یکی از درخشانترین فصلهای آن را رقم زده است.
استان کرمانشاه، این «سینه ستبر ایران اسلامی» و «چهره زیبای ایران»، با جمعیتی قریب به ۲ میلیون نفر و وسعتی بالغ بر ۲۵ هزار کیلومتر مربع، به عنوان هفدهمین استان کشور، نگینی در غرب ایران است. کلانشهر کرمانشاه نیز به عنوان نهمین شهر پرجمعیت ایران، امروز بیش از هر زمان دیگری نقش محوری خود را به عنوان مرکزیت غرب کشور ایفا میکند. موقعیت ژئوپلیتیک این دیار، همسایگی با استانهای کردستان، لرستان، ایلام و همدان و از همه مهمتر، داشتن طولانیترین مرز مشترک با کشور عراق (هم با دولت مرکزی و هم با اقلیم کردستان)، کرمانشاه را به شاهراهی حیاتی و دروازهای برای عتبات عالیات، کربلا و بغداد مبدل کرده است.
یکی از شاخصترین نمادهای توجه نظام اسلامی به گسترش عدالت و توزیع متوازن امکانات در این ۴۷ سال، تغییرات بنیادین در تقسیمات کشوری این استان است. در حالی که تا سال ۱۳۵۷، کرمانشاه تنها شامل ۵ شهرستان بود، امروز با نگاه توسعهمحور انقلاب، این تعداد به ۱۴ شهرستان افزایش یافته است. این گسترش ساختاری تنها یک تغییر روی کاغذ نبوده، بلکه بستری برای شکستن تمرکزگرایی، سرعتبخشی به خدماترسانی، ارتقای زیرساختهای عمرانی و جاری شدن خون توسعه در رگهای دورافتادهترین نقاط استان بوده است.
امروز و در طلیعه چهل و هفتمین سالگرد پیروزی انقلاب اسلامی، خبرگزاری مهر استان کرمانشاه بر خود فرض میداند تا در راستای «جهاد تبیین» و مقابله با سیاهنماییهای دشمنان، تصویر واقعی و بدون رتوشِ خدمات نظام را به نمایش بگذارد. کرمانشاه که روزگاری درگیر جنگ مستقیم و محرومیتهای تاریخی بود، اکنون در سایه امنیت و حمایت انقلاب، به قطبهای مهم تولید و کشاورزی بدل شده است.
در سلسله گزارشهای پیشرو در ایامالله دهه مبارک فجر، خبرگزاری مهر قصد دارد با نگاهی آماری و تحلیلی، گوشهای از دستاوردهای عظیم انقلاب اسلامی در استان کرمانشاه، بهویژه جهشهای خیرهکننده در حوزه «کشاورزی، تولید و امنیت غذایی» را بررسی و تبیین نماید تا گواهی باشد بر کارآمدی نظامی که خادمی مردم را بزرگترین افتخار خود میداند.
کرمانشاه بدون دریا، با همت دریایی؛ جهش تاریخی شیلات در غرب کشور
در چهل و هفتمین سالگرد طلوع فجر انقلاب اسلامی، ورق زدن کتاب افتخارات نظام در استان کرمانشاه، روایتی شگفتانگیز از تبدیل «تهدیدها» به «فرصتها» و تغییر «محرومیت» به «قطبیت» را پیش چشم میگذارد. کرمانشاه که در حافظه تاریخی ملت ایران با صلابت کوهها و زخمهای دوران دفاع مقدس شناخته میشود، در لایههای پنهان خود، گنجینهای آبی و ثروتی جاری دارد که شاید کمتر به آن پرداخته شده باشد. استانی که اگرچه از نعمت «دریا» بیبهره است، اما به مدد مدیریت انقلابی منابع آب و مهار روانآبها در پسِ سدهای مخزنی متعدد، امروز رفتاری شبیه به استانهای ساحلی از خود نشان میدهد و معادلات تولید پروتئین سفید را در غرب کشور بر هم زده است.
داستان شیلات کرمانشاه، داستان یک جهش تاریخی است؛ جهشی از «تقریباً هیچ» به «همه چیز». تصور اینکه در سالهای پیش از انقلاب، در تمام پهنه این استان پهناور و پرآب، فعالیت شیلاتی تنها به یک مزرعه محدود میشد، امروز دشوار و باورنکردنی است. اما انقلاب اسلامی با نگاهی توسعهمحور به روستاها و بهرهگیری از دانش بومی، این تکستاره کمفروغ را امروز به کهکشانی از مزارع تولیدی بدل کرده است. اکنون بیش از ۵۰۰ مزرعه فعال در سراسر استان، نبض تولید را در دست دارند و کرمانشاه را به کارگاهی بزرگ از فعالیتهای شیلاتی تبدیل کردهاند.
آنچه شیلات کرمانشاه را منحصربهفرد میکند، «جادوی اقلیم» این دیار است. این استان مصداق بارز جمع اضداد است؛ جایی که میتوان در نوار مرزی و گرمسیری آن، مزارع وسیع ماهیان گرمابی را دید که کرمانشاه را به رتبه نخست کشور در بین استانهای غیرساحلی رسانده است و همزمان در ارتفاعات سردسیر و مناطق کوهستانی دالاهو و اورامانات، زلالترین آبها را به زیستگاه مرغوبترین ماهیان سردابی (قزلآلا) تبدیل کرد. این تنوع زیستی، کرمانشاه را قادر ساخته تا در تمام فصول سال، سبد تولید خود را پربار نگه دارد و ریسک تولید را به حداقل برساند.
اما افق نگاه در گام دوم انقلاب، فراتر از تأمین نیاز داخلی است. امروز آبزیپروری در کرمانشاه تنها یک فعالیت کشاورزی نیست، بلکه یک «دیپلماسی اقتصادی» و ابزاری برای ارزآوری است. مرزهای طولانی مشترک با عراق که روزگاری تنها بوی باروت میداد، امروز به دروازه صادرات محصولات شیلاتی تبدیل شده است. کیفیت ممتاز ماهیان تولیدی کرمانشاه، مرزها را درنوردیده و مشتریانی پروپاقرص در کشورهای همسایه و حتی منطقه اوراسیا پیدا کرده است.
خبرگزاری مهر در این گزارش اختصاصی، قصد دارد به مناسبت دهه مبارک فجر، پرده از این ظرفیت عظیم بردارد. ما در این نوشتار به بررسی این موضوع خواهیم پرداخت که چگونه مدیریت منابع آبی و حمایت از بخش خصوصی، کرمانشاه را به نگین آبی غرب کشور تبدیل کرد و چگونه صنعت شیلات، به یکی از پیشرانهای اصلی توسعه اقتصادی، اشتغالزایی پایدار و امنیت غذایی در این استان مرزی بدل شده است. این روایتی است از استانی که ثابت کرد برای تولید ثروت از آب، نیازی به دریا نیست؛ بلکه همت دریایی میخواهد.
رشد ۵۰۰ برابری مزارع پرورش ماهی در کرمانشاه
سیامک الیاسپور مدیرکل شیلات استان کرمانشاه در گفتگو با خبرنگار مهر با تبریک ایامالله دهه مبارک فجر و گرامیداشت یاد و خاطره شهدا، اظهار کرد: استان کرمانشاه اگرچه به لحاظ جغرافیایی استانی ساحلی محسوب نمیشود، اما به لطف منابع آبی سرشار، رودخانههای دائمی و اقلیم چهارفصل، امروز به یکی از قطبهای قدرتمند شیلاتی در کشور تبدیل شده است.
وی با اشاره به کارنامه درخشان ۴۷ ساله انقلاب اسلامی در این حوزه افزود: مقایسه آمارها نشاندهنده یک تحول بنیادین است؛ پیش از پیروزی انقلاب اسلامی تنها یک مزرعه پرورش ماهی در سطح استان وجود داشت، اما امروز به برکت انقلاب و تلاش جهادگران عرصه تولید، ۵۰۶ مزرعه فعال آبزیپروری در پهنه استان کرمانشاه مشغول فعالیت هستند که این رشد ۵۰۰ برابری، گواهی روشن بر شکوفایی اقتصاد مقاومتی در منطقه است.
کرمانشاه؛ پیشتاز در تولید ماهیان گرمابی کشور
مدیرکل شیلات استان کرمانشاه به جایگاه ملی این استان اشاره کرد و گفت: هماکنون کرمانشاه در میان استانهای غیرساحلی، رتبه نخست کشور را در تولید ماهیان گرمابی در اختیار دارد و در حوزه ماهیان سردابی نیز با تکیه بر منابع آبی مناطق کوهستانی، جایگاه ششم کشور را به خود اختصاص داده است.
وی تصریح کرد: سالانه بالغ بر ۲۵ هزار تن انواع محصولات شیلاتی در این استان تولید میشود که علاوه بر تأمین نیاز داخلی و نقشآفرینی در سبد غذایی خانوار، بخش قابلتوجهی از آن به بازارهای هدف صادراتی از جمله عراق، ترکیه، ارمنستان و آذربایجان صادر میشود و ارزآوری مناسبی برای کشور دارد.
الیاسپور با بیان اینکه هنوز تمام ظرفیتهای شیلاتی استان فعال نشده است، خاطرنشان کرد: با وجود این حجم از تولید، برآوردها نشان میدهد که تنها حدود ۳۰ درصد از پتانسیل واقعی استان به فعلیت رسیده است. وجود ۱۵ سد مخزنی در استان و منابع آبی پاییندست آنها، فرصتی طلایی برای جهش تولید آبزیان فراهم کرده که نیازمند توجه ویژه و جذب سرمایهگذاری است.
از قصرشیرین تا اورامانات؛ جغرافیای ثروتآفرین شیلات
مدیرکل شیلات استان کرمانشاه با تشریح پراکنش جغرافیایی مزارع پرورشی گفت: امروز آبزیپروری در جایجای استان ریشه دوانده است؛ در منطقه گرمسیری قصرشیرین بیش از هشت هزار هکتار اراضی به پرورش ماهیان گرمابی اختصاص یافته و در مناطق سردسیر اورامانات و دالاهو، مزارع پرورش ماهیان سردابی سالانه حدود ۱۰ هزار تن محصول باکیفیت تولید میکنند که مستقیماً راهی بازارهای صادراتی میشود.
وی افزود: شهرستانهای دیگر استان نظیر صحنه، کنگاور، سنقر، گیلانغرب و اسلامآباد غرب نیز هرکدام به تناسب اقلیم خود، به حلقهای از زنجیره ارزش شیلات تبدیل شدهاند.
الیاسپور بر لزوم فرهنگسازی مصرف آبزیان تأکید کرد و گفت: سرانه مصرف آبزیان در استان از ۲۵۰ گرم در سال ۱۳۷۲ به حدود ۱۰ کیلوگرم رسیده است، اما تا رسیدن به میانگین جهانی و کشورهای توسعهیافته فاصله داریم و باید با معرفی خواص بینظیر ماهی برای سلامت قلب و عروق، این ماده غذایی ارزشمند را بیشازپیش بر سر سفره مردم بیاوریم.
مرزداران دیروز، تولیدکنندگان امروز
این مقام مسئول با اشاره به نقش مردم مرزنشین در توسعه استان بیان کرد: همان شیرمردانی که در دوران دفاع مقدس امنیت مرزها را با جان خود خریدند، امروز در سنگر تولید و در نقاط صفر مرزی، ضامن امنیت غذایی کشور شدهاند. وجود ۳۷۱ کیلومتر مرز مشترک و بازارچههای فعال، کرمانشاه را در آستانه جهشی بزرگ برای تبدیل شدن به هاب صادراتی محصولات شیلاتی قرار داده است.
وی از برنامهریزی برای ایجاد سکوهای تخصصی صادرات آبزیان خبر داد و گفت: تکمیل مرکز ملی تکثیر ماهیان آب شیرین و انعقاد ۱۱ تفاهمنامه سرمایهگذاری جدید، نویدبخش روزهای درخشانتری برای شیلات کرمانشاه است.
افتتاح ۵ پروژه شیلاتی همزمان با جشن انقلاب
الیاسپور در پایان با اعلام خبر بهرهبرداری از پروژههای جدید در دهه فجر ۱۴۰۴ گفت: در این ایام مبارک، پنج پروژه مهم شیلاتی شامل مزارع پرورش ماهی و مراکز تکثیر در شهرستانهای صحنه، ثلاث باباجانی، سرپلذهاب و سنقر و همچنین پروژه زیرساختی راه دسترسی مجتمع شهدای قصرشیرین با اعتباری بالغ بر ۳۲۰ میلیارد ریال افتتاح میشود.
وی افزود: با افتتاح این طرحها ضمن اشتغالزایی مستقیم برای ۱۳ نفر، سالانه ۵۰ تن به ظرفیت تولید گوشت ماهی و یک میلیون قطعه به ظرفیت تولید بچهماهی استان افزوده خواهد شد.
