همشهری آنلاین- زهرا رفیعی: گزارشهای رسمی نشان میدهد سال آبی جاری با نوسانات شدید مکانی و زمانی همراه بوده است. بر اساس دادههای تجمیعی، ارتفاع ریزشهای جوی کشور به ۸۸.۹ میلیمتر رسیده؛ رقمی که نسبت به مدت مشابه سال قبل افزایش قابل توجهی دارد و فاصله آن با میانگین بلندمدت ۹۳.۵ میلیمتری چندان زیاد نیست. این تغییر مسیر، بهویژه پس از یک پاییز خشک، از منظر هواشناسی نشانهای مثبت تلقی میشود.
در مقیاس استانی، توزیع بارشها نامتوازن اما در برخی مناطق چشمگیر بوده است. استانهایی مانند هرمزگان، بوشهر، فارس، کهگیلویه و بویراحمد، ایلام و کرمان افزایشهای چندبرابری نسبت به سال گذشته را تجربه کردهاند. برای نمونه، هرمزگان با ثبت بارش ۱۶۷.۲ میلیمتر، رشدی کمسابقه را نشان میدهد و سیستان و بلوچستان نیز پس از سالها کمبارشی، افزایش معناداری را پشت سر گذاشته است. این الگو سبب شده تصویر کلی بارش کشور، دستکم در کوتاهمدت، رو به بهبود برود.
همزمان، دادههای وزارت نیرو حکایت از آن دارد که پس از یک هفته بارندگی، پرشدگی سدهای کشور به حدود ۳۵ درصد رسیده و دخل و خرج آب از ابتدای سال آبی تقریبا در تعادل بوده است هر چند نیمه دوم سال آبی را همین برفهای که میبارد باید تامین کند.
این وضعیت، اگرچه نسبت به سال گذشته ۱۹ درصد کاهش نشان میدهد، اما در صورت تداوم بارشها و ذوب برفها در ماههای آینده میتواند معادله منابع آب را تا حدی تغییر دهد.
کارشناسان اقلیم و منابع آب تاکید میکنند که این تناقض ظاهری ــ بارشهای بالاتر از نرمال در برخی استانها در کنار تداوم خشکسالی هیدرولوژیک ــ پدیدهای قابل انتظار است. خشکسالی، در مقیاس آبهای زیرزمینی و مخازن سدها، با یک یا دو فصل پربارش پایان نمییابد. با این حال، مثبت شدن میانگین بارش کشور و ثبت آنومالیهای مثبت در بخشهایی از ایران، نشانهای مهم از تغییر فاز جوی و فرصتی برای مدیریت بهتر منابع آب است.
استان رکورد شکن
- هرمزگان: ۴۴۰ میلیون مترمکعب (۴۱۰ درصد افزایش)
بارشها از ابتدای سال آبی جاری
- ارتفاع ریزشهای جوی کشور در سال آبی جاری: ۸۸.۹ میلیمتر
- ارتفاع ریزشهای جوی کشور در مدت مشابه: ۴۸.۶ میلیمتر
- ارتفاع ریزشهای جوی کشور در بلند مدت: ۹۳.۵ میلیمتر
پر شدگی سدهای کشور بعد از یک هفته بارش ۳۵درصد گزارش شده است. دخل و خرج آب از ابتدای سال آبی جاری تقریبا یکسان بوده است. آنچنان که دادههای وزارت نیرو نشان میدهد نسبت به سال گذشته ۱۹ درصد کمتر است و ذوب شدن برفها در ماههای اینده این معادله را برهم خواهد شد.
| استان |
بارش امسال به میلیمتر |
درصد اختلاف با سال قبل |
|---|---|---|
| تهران |
۲۶.۳ |
۵۶- |
| چهارمحال و بختیاری |
۱۶۱.۲ |
۳۳ |
| لرستان |
۱۳۹.۶ |
۱۶ |
| اردبیل |
۶۵.۶ |
۱۲ |
| کرمانشاه |
۱۵۵.۷ |
۳ |
| کهگیلویه و بویر احمد |
۲۲۲.۸ |
۱۱۳ |
| یزد |
۲۷.۶ |
۱۷ |
| آذربایجان شرقی |
۷۷.۵ |
۳۷ |
| بوشهر |
۱۲۸ |
۲۲۹ |
| گلستان |
۱۴۷.۱ |
۲۳ |
| سیستان و بلوچستان |
۲۸.۸ |
۴۱۴ |
| فارس |
۱۴۲.۴ |
۱۷۶ |
| کردستان |
۱۸۶.۹ |
۲۳ |
| ایلام |
۲۰۷.۳ |
۹۴ |
| اصفهان |
۵۸ |
۱۲۸ |
| آذربایجان غربی |
۱۴۸.۳ |
۶۹ |
| خراسان رضوی |
۶۴.۷ |
۹۶ |
| خراسان جنوبی |
۵۱ |
۹۸ |
| کرمان |
۸۸.۶ |
۲۸۰ |
| هرمزگان |
۱۶۷.۲ |
۱۳۱۷ |
| کل کشور |
۸۸.۹ |
۸۳ |
وضعیت برخی از سدهای مهم کشور بیانگر این است که در ۱۵ سد درصد پرشدگی کمتر از ۱۰ درصد است، بهطوری که سدهای امیرکبیر، لار، لتیان، ماملو، زاینده رود، دوستی، طرق، پانزده خرداد، بوکان، سفید رود، تهم، تنگوئیه سیرجان، وشمگیر و گلستان و بوستان، رودبال داراب، چاه نیمهها و ساوه کمتر از ۱۰ درصد آب دارند.












