اگر در سفر به استانبول قصد بازدید از کلیسا ایا ایرنه را داشته باشید، مطلب زیر می تواند اطلاعات مفید و خوبی درباره این مکان تاریخی در اختیارتان بگذارد.
شهر استانبول برای زیبایی های طبیعی، شب های پرجنب و جوش و بناهای تاریخی برجسته گردشگران زیادی از نقاط مختلف جذب کرده است. به گزارش پرشین وی این شهر خانه امپراطوری های بزرگی همچون بیزانس و عثمانی بوده و از این رو چندین موزه، مسجد و کلیسا و دیگر اماکن تاریخی مهم دارد که در بین آنها کلیسای ایا ایرنه نیز قطعا ارزش بازدید دارد.
این کلیسا در کاخ توپکاپی واقع شده و از این جهت که قدیمی ترین کلیسای امپراطوری روم شرقی (بیزانس) محسوب شده و بعد از ایا صوفیه، دومین کلیسای بزرگ در استانبول است، اهمیت تاریخی زیادی دارد. این بنا مدت های زیادی برای مردم در دوره امپراطوری به عنوان کلیسا کاربرد داشت و حالا نیز به عنوان موزه در معرض تماشای عموم قرار دارد.
جاذبه های گردشگری تاریخی در استانبولنام ایا ایرنه از زبان یونانی گرفته شده و به معنی صلح مقدس و یا صلح الهی است چرا که در دوره بیزانس به عنوان کلیسا و صومعه کاربرد داشت. از سوی دیگر ایرنه به اساطیر یونانی اشاره دارد. این محل نوعی حورا در نظر گرفته می شد که الهه های فصول و نظم طبیعی بودند. شخصیت آرام آنها بیانگر ویژگی صلح آمیز آنها بود که در شکل آنها تداعی می شد و علاوه بر این تداعی گر عدالت اخلاقی سازگار با طبیعت بودند. بنابراین معمولا آنها را با شاخ، عصا و مشعل به تصویر می کشیدند. به طور کلی ایا ایرنه نمادی از سنت کلیسای عصر بیزانس است که صلح الهی را در اولویت قرار می دادند.
دیزاین داخلی کلیسا ایا ایرنه منعکس کننده عناصر معماری دوره بیزانس و روم است و طرح آن با نقشه معماری باسیلیکا که شامل یک شبستان مرکزی و دو راهروی کناری است، مشابهت زیادی دارد. شبستان به عنوان تالار اصلی استفاده می شد که فضایی بزرگتر و پهن تر از دو راهروی کناری دارد. هر دو بخش شبستان و راهرو نیز با ستون ها و طاق های مختلف از هم جدا شده اند. در قسمت ستون ها، از سنگ های مرمر و گرانیت استفاده شده است. برخی از ستون ها دارای سرستون های قرنتی (یا کرینتی مربوط به شهر کرینت) هستند که طرح آنها را پیچیده تر کرده است.
موزه ایا ایرنه استانبولگرچه بسیاری از موزاییک ها و نقاشی های دیواری اصلی آسیب دیده، ولی با این حال هنوز هم اثر آنها قابل دیدن است. این اثر های هنری مراسم های مذهبی، قدیسه ها و طرح های زینتی را به تصویر کشیده اند. گرچه به طور کامل مشخص نیست ولی با این حال ارزش کشف کردن دارد. روی ستون ها و طاق ها، سنگ های تراشیده شده و جزئیات روی سنگ مرمرها همگی قابل مشاهده است که به جلوه های بصری این بنا اضافه کرده است.
اولین و مهم ترین ویژگی این موزه و کلیسا ایا ایرنه این است که به عنوان قدیمی ترین کلیسای استانبول شناخته می شود. در قرن چهارم ساخته شده و قطعا یکی از بناهای تاریخی شهر استانبول محسوب می شود.
از سوی دیگر طراحی معماری داخلی این کلیسا به عنوان یکی از بهترین مکان های اکوستیک این شهر معروف است. به لطف فضای بی نظیر اکوستیک، از این محل برای اجراهای موسیقی و کنسرت های زنده نیز استفاده می شود.
در کنار نامش، این موزه فضایی آرام و دلنشین دارد که به گزارش پرشین وی می توانید در یک حال و هوای آرامش بخش از تماشای بخشی از تاریخ لذت ببرید.
همچنین این کلیسا، برخلاف دیگر کلیسای همتای خود یعنی ایا صوفیه، در عصر عثمانی به مسجد تبدیل نشده است. با این حال ایا ایرنه تا سال ۱۹۳۵ به عنوان یکی از کلیساهای برجسته ارتدکس استفاده می شد و پس از آن به موزه آثار باستانی دوره روم و بیزانس تبدیل شد.
تاریخچه ساخت کلیسا و موزه ی ایا ایرنهزمان ساخت این کلیسای تاریخی به دو دوره مربوط می شود. در ابتدا امپراطور کنستانتین اول که به عنوان موسس استانبول و اولین امپراطور مسیحی شناخته می شود، دستور ساخت این کلیسا را داد. ساختار اولیه آن در وهله اول یه سازه چوبی بود و در حدود سال ۳۶۰ میلادی ساخت آن به پایان رسید. ولی در قرن ششم این بنا در جریان شورش های سال ۵۳۲ میلادی، تخریب شد. ولی از قضا امپراطور بیزانس آن زمان به نام ژوستینین یکم، در بین سال های ۵۳۲ تا ۵۳۷ میلادی، ارزش زیادی برای بازسازی کلیسا قائل بود، بنابراین معماران بزرگ آن زمان به نام آنتیموس از ترالس و ایزیدور از میلتوس را فرا خواند و ماموریت بازسازی کلیسا را به آنها واگذار کرد.
آنها در بازسازی مجدد کلیسا ایا ایرنه، روی ادغام عناصر معماری بیزانس و رومی توجه کرده و دکورهای مرمری، موزاییک و نقاشی های دیواری نیز به دیوارهای کلیسا اضافه کردند که متاسفانه در طول تاریخ، بر اثر زلزله بیشتر آنها تخریب شد.
معماری ایا ایرنهموزه ایا ایرنه همه روزه به جز روزهای سه شنبه از ساعت ۹ صبح تا ۱۸ بعد از ظهر باز و قابل بازدید است. برای بازدید می توانید نوعی بلیت را تهیه کنید که به شما اجازه بازدید از کاخ توپکاپی، چهار صحن و موزه ایا ایرنه را بدهد.
بهترین روش برای رسیدن به این موزه و کلیسا ایا ایرنه بستگی به موقعیت جغرافیایی خودتان در شهر استانبول دارد. این موزه در منطقه فاتح و به طور دقیق تر در سلطان احمد واقع شده است. به گزارش پرشین وی اگر در بخش اروپایی شهر باشید، عملی ترین روش برای رسیدن به ایا ایرنه سوار شدن به تراموا باغجیلار- کاباتاش و پیاده شدن در ایستگاه توپکاپی است.
اگر در بخش آسیایی شهر باشید، بهترین روش سوار شدن به کشتی از مسیر کادیکوی یا اوسکودار به سمت امینونو است. می توانید در امینونو پیاده شده و سپس سوار تراموا شوید. از امینونو تا توپکاپی تقریبا ۱۰ دقیقه زمان می برد.
اگر از خط راه آهن مارمارای استفاده می کنید در ایستگاه سیرکچی پیاده شده و از آنجا سوار تراموا شوید. اگر میدان تکسیم هستید، سوار قطار کابلی شده و در ایستگاه کاباتاش پیاده شوید و سپس به سمت مسیر توپکاپی، سوار تراموا شده و به مقصد برسید.
جزئیات طراحی داخلی ایا ایرنهتهیه و ترجمه: گروه گردشگری پرشین وی
بخش اختصاصی پرشین وی
منبع: heytripster
